“Artemis II” aireratzear dago: gizateria ilargira itzularaziko duen misioa
Artemis II ontzia Floridatik jaurtiko dute, asteazken honetan, arratsaldeko 18:24ean, Euskal Herrian gauerdia dela. Misioak astronautak Ilargiaren orbitara itzultzea ekarriko du, mende erdian lehen aldiz.
Artemis II, jaurtiketarako plataforma baten gainean. Argazkia: EFE
Amaitu egin da atzerako kontaketa. NASAk Artemis II ontzia jaurtiko du asteazken honetan. Misio historikoa izango da; izan ere, 50 urteren ondotik, lau astronauta ilargiaren orbitara itzuliko dira, gutxi gorabehera 10 egun iraungo duen bidaian. Proba moduan egingo dute misioa.
Dena ondo bidean, Artemis II Floridako Kennedy Espazio Zentrotik abiatuko da 18:24ean, Euskal Herrian gauerdia dela (apirilaren 2ko 00:24ean). Jaurtiketa aurreikusi moduan egiten ez bada, misioak apirilean hainbat data ditu jarrita.
Misioan parte hartuko duten lau astronautak Orion espazio-ontzian izango dira. Hor biziko dira 1,1 milioi kilometro inguruko bidaiak irauten duen bitartean. Nabearen tripulazio-moduluan egongo dira laurak, eta zerbitzu-moduluan, berriz, bizirauteko behar dituzten funtsezko produktuak eramango dituzte, hala nola edateko ura, nitrogenoa eta arnasa hartzeko oxigenoa.
Nolakoa izango da bidaia?
Orion espazio-ontzia lurrararen orbitan ibiliko da, eta ondoren lau eguneko bidaia hasiko du ontziak, Ilargira. Satelite naturalaren gainetik ibiliko da Lurrera itzuli arte. Hegaldian zehar, tripulazioak sistema guztiak egiaztatuko ditu, eta etorkizuneko Artemis misioetarako funtsezkoak izango diren eskuzko kontroleko maniobrak ere probatuko ditu.
Non biziko dira astronautak?
Orion ontziaren kabinak 9,34 m³-ko espazioa izango du, Apoloren aginte moduluak baino ia % 60 gehiago (60. hamarkadan gizakia lehen aldiz Ilargira eraman zuen espazio-ontzia izan zen Apolo). Orionek zerbitzu modernoak ditu, hala nola komuna, ariketa fisikoa egiteko makinak eta sukalde txiki bat.
Kapsula izango da ontzitik berreskuratuko den zati bakarra, astronautak bueltan ekarriko dituena. Ozeano Barean itsasoratuko dira, eta bertan NASAk eta Defentsa Departamentuak jasoko dute tripulazioa.
Artemis IIko tripulazioa honako hauek osatuko dute:
Reid Wiseman, Itsas Armadako komandantea eta astronauta beteranoa, Nazioarteko Espazio Estazioan esperientzia duena.
Victor J. Glover, Crew-1 Dragon ontziaren pilotua izandakoa.
Christina Hammock Koch, misioko espezialista, Ilargira joan zen lehen emakumea.
Jeremy Hansen, Ilargira bidaiatuko duen lehen astronauta ez estatubatuarra, Kanadako Espazio Agentziakoa.
NASAk dena prest du hamarkadetan izan duen misiorik handinahienari ekiteko. Artemis II.ak gizateria Ilargira itzultzea ekarriko du, eta espazioa esploratzeko aro berri bati atea irekiko dio.
Zure interesekoa izan daiteke
Ormuz indarrez hartzeko deia egin die Trumpek aliatuei
Etxe Zuriak agerian utzi du itsasartea irekitzea ez dela erasoaldi militarraren lehentasuna eta Erresuma Batuak iragarri du Ekialde Hurbilean presentzia handituko duela. Bestalde, Iranek Google, Microsoft eta beste hainbat enpresa teknologiko mehatxatu ditu.
100.000 tona petrolio dituen Errusiako petrolio-ontzi bat iritsi da Kubako Matanzasko portura
Hiru hilabete baino gehiago petrolio kargamenturik jaso gabe egon ondoren, 740.000 petrolio upel dituen Errusiako petrolio-ontzi bat iritsi da Kubara. Kargamentuak 250.000 diesel upel egiteko balioko du, eta 12 bat egunerako herrialdearen eskariari erantzutea ahalbidetuko du.
Israelek lege bat onartu du palestinarrei heriotza-zigorra ezartzeko
Israelgo Parlamentuak onartutako lege-erreformak onartu du heriotza-zigorra ezartzea hilketa terroristaren errudunei, baina giza eskubideen aldeko erakundeek salatu dute praktikan palestinarrei soilik aplikatuko zaiela.
NASAk "Artemis II" misioaren atzerako kontaketa abiatu du, eta jaurtiketarako "bikain" dagoela esan du
50 urteren ondoren, astronautak ilargiaren orbitara itzultzea du helburu misioak, eta dena prest dute biharko jaurtiketarako.
Hiru kasko urdin hil dira Libanon, Iranen aurkako gerrak 32 egun bete dituenean
Nazio Batuen Erakundeko Libanoko Bitarteko Indarreko (FINUL) bi militar indonesiar hil dira astelehen honetan Marjaayounen, Libano hegoaldean, jaurtigai batek haien autoaren kontra jota. Igandean beste kasko urdin indonesiar bat hil zen, egile ezezaguneko beste eraso batean, FINULen arabera.
Iritsi da Kubara petrolioa daraman Errusiako itsasontzia
Donald Trump AEBko presidenteak igandean iradoki zuen blokeoa kendu behar zuela: “Biziraun beharko dute”.
Iranek salbuespenak egingo ditu Ormuzen, erasoa lurrez ere egin ala ez aztertzen dabil AEB, eta Israelek Libano hegoaldera tropa gehiago bidaliko ditu
Teheranek Ormuzko itsasartean zehar 20 petrolio-ontzi ibili daitezen ahalbidetuko du. AEBk tropak ugaritu ditu inguru horretan, eta lurreko erasoaldia etortzear egon daiteke.
Israelek galarazi egin dio patriarka latinoari Erramu eguneko meza ematea Jerusalemgo Hilobi Santuan, eta kritika oldea eragin du nazioartean
Ameriketako Estatu Batuek (AEB) Israelen duten enbaxadoreak ere Israelgo Gobernuari eman ohi dion babesa hautsi du eta ez zegoela erabaki hori hartzeko arrazoirik esan du. Italiak, Frantziak, Portugalek, Poloniak eta Palestinako Agintaritzak gertatutakoa salatu dute.
Tel Aviven eta Haifan gerraren kontrako protesta egin duten ehunka manifestariren aurka oldatu da Israelgo Polizia
Manifestazioak egin dituzte, 19:00etan (16:00 GMT) hasita, Israelgo hainbat hiritan, "Gure bizitza guztien alde" lelopean. Zenbait diputatu ohik eta bakearen aldeko erakundek deitu dituzte protesta horiek.