Reganen ondorekoak gurean dira
Ez bazarete beldur zaleok edo beldurrari beldurra baldin badiozue, ez duzue Regan izena aditua izango. Ez duzue jakingo ere Regan adierako neskarik existitu izan zenik.
Ez baduzue inoiz akerraren larrean zaudetela ametsik egin ezin asmatu ama aktore zuenik. Ezin ulertu zergatik bere gelan zegoen apaizak leihotik kalera salto egin zuen. Ezin entenditu gutako askorentzat Reganek Reagan presidenteak baino garrantzi handiago duenik gure ilunabar aldeko iruditerian. Nahiz eta gutako makina batek Reagan, Ronald Reagan izen-abizena entzun orduko Taxi Driver-eko Jodie Fosterren amodioa lortzearren aktore izandako agintaria akatu nahi izan zuen hiltzailearekin akordatzen bagara ere.
Argituko dizuet kontua gutakoak ez zaretenoi. Regan The Exorcist filmaren protagonista da, Deabruak hartua den neskatila, ilar-purea botatzen duena, burua 360 gradu biratzen duena, mundu honetako eta ez honetako hizkuntza guztietan biraoka hasten dena, bere amari gauza zikinak esaten dizkiona, barruan daraman etsaia kanporatu nahi duten apaizen buruan sartzen dena eta hor zokoraturik dauden mixeria eta bihozmin oro azaleratzen dituena; estreinatu eta geroko birmoldatu zirenen beste bertsioetan zegoen eszena batean, gorputza azpikoz gora duela eskaileretan behera doana, giza armiarma balitz moduan…
Hori da Regan, beldur zale guztiok oraindik ere ikaratzen gaituen dontzeila. Orain urteak, orain hamarkadak, ezagutu genuen, bai; halaz guztiz, oraindik ere dar-dar egiten dute gure barrenek izen hori entzutean.
The Exorcist estreinatu zenetik, hamaika, ziento bat, mila izu-film agertu izan dira gure etxe ondoko, urrutiko eta barruko pantailetan eta konta/zenbatu ezinak maleruski baina aldi berean gozoki egin ditugun amets gaiztoak. Alabaina, gure mahuma horietan guztietan zerbait sumatzen genuen faltan. Azken zarrada, behin betikoa izango zena, aterpera bueltatzeko betarik, paradarik emango ez ziguna.
Urteak pasa ziren. Mila bat film izuzko dastatu genuen. Asko oso onak suertatu, gertatu, izan ziren baina batek ere ez zigun eskaini espero genuen azken dardarizo hori, bueltarik izango ez zuena. Zain geundela, The Exorcist filmatu zuen William Friedkin zendu zen. Negar askorik ez genuen egin jakin bagenekielako Akerrak hartu zuela, maite-maite, infernuaren atarian. Guk, berriz, zain geunden, izu infinitua noiz antzemango. Berriro ere. The Exorcist eta geroko hura, behin betikoa…
Esperantzarik ez genuela, hara non pasa asteburuan Australiako Danny eta Michel Philippou anaiek buruturiko Talk to me agertu zen gure aretoetan. Segituan ohartu ginen hortxe zela desiraturiko gure amaierako dardara. Gure lurraldeetako karteldegietan ez dago antzekorik. Talk to me gaitzak, gaixotasunak eta ezontsak da hartua. Bertan harrapaturik daudenek ezin dute/dugu ihes egin. Ez ezin ez nahi ere.
Bertan, gazte batzuk ezagutzen ez ditugun dimentsioetan dauden auskalo zein motako izaki/ez izakiekin hasten dira jolasean. Perilki jolasean. Urrundu nahi dutenerako berandu da. Beranduegi. Horrela kontatuta, ohiko izu zeluloidea irudituko zaizue, bai. Gaitzak ederki daki horrela pentsatuko duzuela. Eta, justu, zuen, geure (etxe)kalteberatasunaz balioko da joaten ez uzteko. Eta badakizue zer? Ba… infekzioa hain fuertea eta eztitsua izanda, zabaltzen hasi baino lehen berandu izango dela. Harrapaturik zaudete. Betiereko. Salbaziorik ez da, baina ez du axolarik, azkena izango den dardarizoa hezurretan antzematen baituzue. Izan zaitezte zorionekoak. Badira 50 urte Deabruak Regan hartu zuela. Badira egun batzuk gu hartu gaituela.
Zure interesekoa izan daiteke
Musika proiektuei bideratuko diete Durangoko Azokaren Sormen Beka aurten
Euskarri fisiko zein digitalean bi lan baino gutxiago argitaratu dituztenek hartu ahalko dute parte deialdian, irailaren 21a baino lehen. 15.000 euroz lagundutako lana euskarazkoa izango da, hitzik badauka, eta 2027ko Durangoko Azokan aurkeztuko da emaitza.
"Fantasia eta arrazoia": Goyaren artelan handiak biltzen dituen erakusketa, Arte Ederren Gasteizko Museoan
Gerraren hondamenak, Tauromakia, Burugabekeriak eta Kapritxoak dira, besteak beste, Francisco de Goyaren lau sail nagusietakoak. Erakusketa 2027ko otsailera bitarte egongo da Arte Ederren Gasteizko Museoan. Bestetik, Donostiako San Telmo museoan Goya protagonista duen erakusketa bat dago.
Ziburuko Euskal Liburu eta Disko Azokak “arnas-unea eta sorkuntzaren plaza” irekiko ditu
Ekainaren 6an, Euskal Liburu eta Disko Azoka egingo da Lapurdiko udalerrian, zazpigarrenez, Baltsan elkartearen eta Argia komunikabidearen ekimenez. Beñat Oihartzabal hizkuntzalaria omenduko dute.
Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Humanitateak, Kultura, Arteak eta Gizarte Zientzien Saria
Donostiar artistaren “nazioarteko proiekzioa eta arte garaikidearen berrikuntzan egindako ekarpen erabakigarriak” aitortu ditu sariaren epaimahaiak. Uztailean emango diote golardoa, Maddi Alberdi San Martin Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Gazte Sariaren irabazleari bezala.
Alejandro Gonzalez Iñarrituren hitzaldia astelehenean BBK Aretoan, 'Carne y Arena' erakusketaren inguruko jardueren barruan
Hitzaldia 19:00etan izango da, eta sarrerak eskuragarri daude jada, doan. Mexiko eta AEB arteko mugako migratzaileen eta errefuxiatuen esperientzia eta testigantzetan oinarritutako 'Carne y Arena' murgiltze esperientzia EITBko 5. platoan dago ikusgai martxoaren 16tik ekainaren 20ra arte.
2028rako Veneziako Biurtekoan espazio propioa izateko lanean ari da Euskadi
Hala iragarri du Ibone Bengoetxea Eusko Jaurlaritzako lehen lehendakariordeak eta Kultura sailburuak Venezian egindako ekitaldi instituzionalean. "Aurrera egin nahi dugu, eta gure helburua da euskal sorkuntza artistikoa nazioarteko erakusleiho horretan etengabe proiektatzea", gaineratu du.
"RESET" izango da Getxophotoren 20. urteurrenaren leloa, maiatzaren 28tik ekainaren 21era
Urteurrena ospatu, jaialdia birpentsatu, eta berrabiatu: horiek dira RESET 20. edizioaren helburuak. Ekimenen artean, 20 urteotako historia biltzen duen artxibo digitala, Alejandro Acinen El último lunes erakusketa eta aurreko edizioetako 7 proiektu berreskuratuta, begi berriz aurkezteko. Horrez gain, Portu Zaharreko Sirenoarekin photocalla antolatuko dute: izaera hibridoko pertsonaiaren agurra izango da.
Urrats historikoa eman du euskal ikus-entzunezkoen sektoreak: Zinemaren Akademia eratuko du
Etorkizuneko akademia espazio "inklusiboa eta anitza" izatea nahi dute, sektorearen garapena bultzatzeko balioko duena. Euskal Herriko 150 profesionalen baino gehiagoren babesa du ekimenak.
Euskal artea Veneziara itzuliko da 50 urte geroago
1976an, Franco hil eta urtebetera, Bienalak lekua egin zion euskal artistek bultzatutako programari, eta maiatzaren 6tik 8ra “I Baschi alla Biennale 1976/2026” programa instituzional, akademiko eta artistikoa garatuko du Italiako hirian Eusko Jaurlaritzak eta hainbat aditu eta artistak.
Ikus-entzunezkoen euskal sektorea zinema akademia propio bat eratzeko aukera lantzen hasi da
Sektoreak aitortu du apirilaren 23rako dutela hitzordua jarrita, gogoeta prozesuari ekiteko. Nolanahi ere, "topaketa itxia eta erabat profesionala" izango dela argi utzi dute, eta horregatik, prozesua "errespetatzeko" eskatu diete komunikabideei. "Kanpoko dinamikek" ekimena "baldintzatzea" saihestu nahi dute.