Memoria Historikoa
Gorde
Kendu nire zerrendatik

Frankismoko presoen esklabotza kasuak salatzeko lehenengo kereila jarri dute nafar batzuen senideek

Igari, Bidankoze eta Erronkari lotzen dituen errepidea eraiki zuten presoen senideak dira. Esklabotza baldintzetan aritu zirela eta, "gizateriaren kontrako krimenen biktima" gisa aitortzeko eskatzen dute.
Esklabutzan eduki zituzten frankismoko preso nafarren senideak. Argazkia: Efe
Esklabutzan eduki zituzten frankismoko preso nafarren senideak. Argazkia: Efe

Frankismoan preso hartu zituzten 12 nafar errepublikanoren senideek kereila bat aurkeztu dute Agoizko Epaitegian, euren senideak esklabotzan izan zituztela aitor dezaten. Horrelako lehenengo kereila da, eta Espainiako Justiziak "gizateriaren aurkako krimenen biktima" gisa aitortzea du helburu, "Nazioarteko Zuzenbideak" egiten duen moduan.

Horixe jakinarazi dute Iruñean emandako prentsaurreko batean Balen Esteban kereila jarri dutenen bozeramaile eta presoetako baten semeak, Sabino Cuadra Ceaqua Argentinan jarritako kereila babesteko taldearen bozeramaileak, Ana Barrena Memoriaren Bideak elkartearen ordezkariak eta Jacinto Lara abokatuak.

Larak aitortu du lehenengo urratsa Agoizko Epaitegiak kereila tramitera onartzea dela, eta orduan hasiko direla ikertzen zenbat kargudun frankista dauden tartean: "Batzuk identifikatuta ditugu, baina ikertu beharreko puntuetako bat da".

"Kereilaren ibilbidea ez da jakina, eta esperientziak esaten digu zuhurrak izan behar dugula. Espero dugu tramitera onartzea, zeren ez da soilik kontu judizial bat, politikoa ere bada", gaineratu du.

Igari, Bidankoze eta Erronkari lotzen dituen errepidea egin zuten presoetako batzuen familiak dira kereila jarri dutenak, eta haien "duintasuna" defendatzeko eta egitura militar frankista zigortzeko egin omen dute.

17 kilometro ditu Erronkaribar eta Zaraitzu ibarrak lotzen dituen aipatu errepideak, eta guztira 15.000 preso izan omen ziren zeregin horietan eta bestelako eraikin militarrak egiten aritu zirenak.

Memoriaren Bideak elkartearen ordezkariaren esanetan, preso horiek gaizki elikatzen zituzten, lan gogorrak jartzen zizkieten eta utzita zeuden eraikinetan pilatzen zituzten, edo egurrezko etxoletan, eta muturreko tenperaturak jasaten zituzten. "Gainera, jipoiak eta exekuzioak" ere ohikoak omen ziren, Ana Barrenak azaldu duenez.

"Gutxienez hiru preso hil zituzten ihes egiten saiatzea leporatuta, beste 9 Iruñeko Ospitale Militarrean hil ziren, gaixotasunengatik edo istripuengatik, eta beste heriotza bat argitu gabe dago", gehitu du.

Senideek errespetua eta aitortza eskatzen dute, egia jakin dadila, "baita egia judiziala ere": "Gure gizarteak zor bat du preso horiekin eta babesten omen dituen balio demokratikoekin. Ez da onargarria egungo inpunitateak jarraitzea. Senideok egia, justizia eta erreparazioa behar ditugu, gizateriaren aurkako krimen hauek ez daitezen errepikatu".

Memoria berreskuratzeko ahalegin horretan, Memoriaren Bideak kolektiboak 2004tik omendu ditu errepidean lanean aritu ziren esklaboak, eta monolito bat jarri zuen Igari-Bidankoze gainean.

Zure interesekoa izan daiteke

18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

Hasi da hauteskunde kanpaina Andaluzian

Sevillan ekin die kanpainako ekitaldiei Alderdi Popularrak; Granadan, Alderdi Sozialistak. Moreno Bonilla PPko hautagai eta gaur egungo presidenteak gehiengo absolutua nahi du; ez du Vox nahi bere gobernuan. Jarraitzaileei botoa ematera joateko deia egin die, inkestek iragartzen duten gehiengo absolutua ziurra ez delakoan. Alderdi Sozialistaren hautagai Maria Jesus Monterok, berriz, inkestek iragartzen dizkioten emaitza txarrak irauli nahi ditu eta zerbitzu publikoen aldeko defentsan oinarritu du kanpaina.

REBEKA UBERA LAURA GARRIDO
18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

Medikuen gatazkan esku hartzeko eskatu diote EH Bilduk eta PPk Osasun sailburuari

Medikuen grebaz aritu dira gaur, besteak beste, Eusko Legebiltzarrean. EH Bilduk medikuen lan-baldintzak hobetzeko mozioa eraman du ganberara, eta Rebeka Ubera koalizioko legebiltzarkideak Alberto Martinez Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburuari eskatu dio, fitxa mugitu eta neurriak hartzeko aferan.  Alderdi Popularreko Laura Garridok ere defendatu du Jaurlaritzak badituela eskuduntzak, medikuen egoera hobetzeko.

Gehiago ikusi
Publizitatea
X