ELAk salatu du EAEko aurrekontuek “murrizketak” dakartzatela “Osasungintan eta Hezkuntzan”

ELA sindikatuak salatu duenez, Eusko Jaurlaritzak aurkeztutako 2026rako aurrekontu-proiektuak "murrizketak ditu osasunean eta hezkuntzan". Sindikatuaren aburuz, "ez dira hedakorrak”, eta % 1,3 soilik haziko dira, nahiz eta Jaurlaritzak "% 4,1eko igoera iragarri". 

Horixe da sindikatuaren Azterketa Bulegoak egin duen EAEko 2026ko aurrekontu proposamenaren balorazioa txostenaren ondorio nagusia. Sindikatuak astelehen honetan aurkeztu du azterketa hedabideen aurrean.

Azterlanaren arabera, aurrekontu proiektu arruntaren zenbatekoa 16.378 milioi eurokoa da, baina 2025eko itxiera-aurreikuspena kontuan hartuta (sindikatuaren arabera, 16.034 milioi eurokoa da), "2026rako proiektuak % 2,1eko igoera aurreikusten du".

Horri "zorra ordaintzeko partida (1.146 milioi euro) eta obrak aurreratzeko partida kendu behar zaizkio” sindikatuaren aburuz, eta, beraz, "15.164 milioi euroko aurrekontu operatiboa” izango duela exekutiboak kalkulatu du ELAk. Ondorioz, sindikatuaren ustetan, "Jaurlaritzak % 4,1eko igoera iragarri duen arren, aurrekontua % 1,3 baino ez da handitu”. Horrenbestez, ELAren arabera, ezin da “aurrekontu hedakorrez hitz egin".

Halaber, 2026rako aurrekontua 2025erako aurreikusitako itxierarekin alderatu du eta “bai Osasunerako partida, bai Hezkuntzarakoa gutxitu egiten” dela ondorioztatu du. "Datuen arabera, 2026an 2025ean baino milioi bat gutxiago inbertituko da Osasunean, eta 191 milioi gutxiago, Hezkuntzan", jakinarazi du.

Puntu horretan, Eusko Jaurlaritzak 2026rako Euskal Finantza Aliantzaren 935 milioiko partida bat sartu duela aipatu du, berritasun gisa, baina, ELAren iritziz, "kopuru horrek ez luke aurrekontuan sartuta egon behar, ezohiko zor-jaulkipena” delako. Sindikatuaren arabera, "Euskal Aliantza Finantzarioaren funtsaren erabilera interesatua egiten ari dira, aurrekontu proiektu osoaren zenbakiak puzteko". 

Etxebizitzari dagokionez, ELAk adierazi du Denis Itxaso sailburuak "propaganda helburuekin zifra-dantza” egin duela. Zehaztu dutenez, “2026rako 482 milioiko aurrekontua aurkeztu dute, baina 2025eko irailera arteko datuek diote aurtengo gastua 496 milioikoa izango dela”. Sindikatuari “harrigarria” egin zaio hori “igoera nabarmen gisa saldu nahi izana”.

Aitor Murgia txostena aurkeztu duen ELAren Ikerketa Kabineteko kidearen ustez, Eusko Jaurlaritzak "aurrekontua urteko propaganda-ekitaldi onenetako bat bezala” erabili du. Baina aipatu du egunerokoan ikusten dela “zerbitzu publikoen gainbehera eta etxebizitza bat eskuratzeko dauden zailtasunak”.

Azkenik, Murgiak gogorarazi du aurrekontuak zergekin finantzatzen direla nagusiki, eta, beraz, langile-klaseak eusten diela “zerbitzu publikoei". Horri lotuta, azaldu du “EAEko zerga-bilketa iaz baino % 10 handiagoa” izango dela eta “20.000 milioi euroko errekorrak” gaindituko direla, baina “sozietate-zergatik datozen sarrerak % 14 jaitsiko” direla esan du.