Euskarari 'hegoak emateko' beharra nabarmendu dute eragile politikoek
Ekitaldi instituzionala egin dute Bilboko Guggenheim Museoan, Euskararen Nazioarteko Eguna dela eta, larunbat honetan. Bertan, euskal erakundeen eta eragileen ordezkaritza zabala izan da: EAEko erakundeak (Eusko Jaurlaritza, aldundiak eta udalak), alderdi politikoak, komunikabideak, gizarte eragileak, enpresak, sindikatuak, finantza-erakundeak, unibertsitateak, kirol taldeak...
Hizkuntza Politikaren alorraz arduratzen den Herri Aginteak Koordinatzeko Batzordeak (Hakoba) antolatu du ekitaldia, eta Bingen Zupiria Kultura eta Hizkuntza Politika sailburuak egin ditu anfitrioi lanak. Hakobaren barruan daude Eusko Jaurlaritza, hiru aldundiak, EAEko hiru hiriburuak eta EUDEL eta UEMAk.
"Zer egin dezaket nik euskararen alde?" Horixe da 2016ko Euskararen Eguneko adierazpen bateratuak egindako galdera. Norberak hizkuntzaren alde asko egin dezakeela sinetsita, konpromiso pertsonalerako deia egin dute; ia 700 atxikimendu jaso ditu aldarriak, inoiz baino gehiago.
Aipatu adierazpena ekitaldian zehar proiektatu dute, eta azken hamarkadetan euskarak izan duen eboluzio positiboan du bere oinarria. Bertan jasotzen denez, Euskararen Eguna "indarra hartzeko eguna da"; izan ere, "oraindik urruti" baitago Euskadiko beste hizkuntza ofiziala den gaztelaniarekiko "gizarte parekotasunetik".
Horrenbestez, "gizarte" parekotasuna erdiestea ezarri dute helburutzat, eta euskara indartsu eta osasuntsu bizi dadila bere lurralde guztietan"
Euskara indartzeko konpromisoa
Adierazpena sinatu dutenek "euskara nahiz hizkuntza-elkarbizitza sendotzeko konpromisoa" hartu dute, "nork bere neurrikoa, nork bere ahalaren araberakoa". Konpromiso hori dela-eta sortu da "Zer egin dezaket nik euskararen alde?" leloa.
Galdera horri erantzun diote, besteak beste, Confebaskeko ordezkariak, Euskadiko CCOO eta UGT sindikatuetako idazkari nagusiak (Unai Sordo eta Raul Arza), Josu Urrutia Athleticeko presidentea eta EHU, Deusto eta Mondragon unibertsitateetako arduradunak.
Eusko Jaurlaritzako beste hainbat sailburu ere izan dira ekitaldian: Josu Erkoreka, Pedro Azpiazu, Jon Darpon, Cristina Uriarte, Arantxa Tapia eta Alfredo Retortillo sozialista. Unai Rementeria Bizkaiko ahaldun nagusia, Bakartxo Tejeria Eusko Legebiltzarreko presidentea eta Ana Otaduy Bizkaiko Batzar Nagusietako presidentea ere izan dira bertan.
Alderdi politikoetako ordezkariek ere hartu dute parte, eta bertan egon dira Itxaso Atutxa (PNV), Maddalen Iriarte (EH Bildu), Nagua Alba (Podemos), Jon Azkue (PSE-EE), Laura Garrido (PP) eta Isabel Salud (Ezker Anitza-IU).
Ekitaldi instituzional bateratu horrekin batera, beste hainbat ospakizun-jarduera egin dira Euskararen Egunean, horren lekuko zanik Gasteizko Udalak gaur egindakoa (Bilbo eta Donostiako udalek ostiralez egin zituzten bereak).
Horrez gain, euskarak badu gaur beste hitzordu garrantzitsu bat Durangoko Azokaren bigarren egunarekin.
Jaurlaritzak "adostasun handiagoa" bilatuko du
"Euskararen Nazioarteko Egun honek ospakizun kutsua izatea nahiko nuke, zer ospatu asko daukagulako. Euskara bizirik ikusi eta entzutea ospatzekoa da", esan du Bingen Zupiriak Kultura sailburuak bere mintzaldian. Transmisio bide berriak aurkitu direla ikustea ospatzekoa dela nabarmendu du, eta euskal hizkuntza sistemak erronka horretan izan duen eragina ezinbestekoa izan dela gaineratu du, baita euskaltegiena ere.
Hobetu beharreko gauzak baldin badaude ere, orokorrean, Zupiria pozik azaldu da. Halaber, hizkuntza politikaren inguruan, herri erakundeen aho bateko babesa jasotzeko asmoz, hizkuntza politika eraginkorragoa egingo dutela ziurtatu du. "Euskara gero eta biziagoa eta gero eta erabilgarriagoa izan dadin, euskararen "agenda estrategiko berria" adosteko konpromisoa hartu dute. "Nafarroako Gobernuarekin eta Iparraldearekin egiten ari garen lana sendotu" egingo dutela gaineratu du.
"Zorionak euskarak aurrera egin dezan hizkuntza aniztasunari euskararen oparia egiten diozuen hiztun guztioi, bihotzetik ezpainera eramaten duzuen guztioi", esanez amaitu du hitzaldia Zupiriak.
Zure interesekoa izan daiteke
Matrikulazioa % 5 jaitsiko dela uste du Hezkuntza Sailak, baina ikasturtean zehar heldutako ikasleekin orekatu daitekeela erantsi du
Begoña Pedrosa Hezkuntza sailburuak azaldu duenez, matrikula kopuruak % 5 inguru egin du behera, datu demografikoak kontuan hartuta egindako estimazioen arabera. Dena dela, iragarri du beherakada "matrikulazio biziak" konpentsatuko duela; izan ere, irailetik 5.400 ikaslek eman dute izena EAEko hezkuntza sisteman.
Gidari bat ikertzen ari dira istripu batetik ihes egin eta alkoholemia proba egiteari uko egiteagatik
Ertzaintzak ikertu gisa inputatu du bart Trapagaranen beste ibilgailu baten kontra istripua izan eta ihes egiten saiatu zen gidari bat, bide-segurtasunaren aurkako ustezko delitu bat egotzita. Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak jakinarazi duenez, larunbatean, 21:00ak aldera, bi ibilgailuk talka egin zuten Bizkaiko udalerri horretan, eta gidarietako bat bertan artatu behar izan zuten. Beste gidaria, onik atera zena, ihes egiten saiatu zen, baina agenteek geldiarazi egin zuten. Gizonak uko egin zion alkoholemia proba egiteari.
Hiru pertsona artatu dituzte Usurbilen, sute batean kea arnasteagatik, eta beste bat Errenterian
Usurbile, hiru pertsonak tokian bertan artatu dituzte, baina Errenterian, Donostia Ospitalera eraman behar izan dute emakume bat. Barañaingo supermerkatu batean ere sutea izan da larunbat honetan baina ez da inor zauritu.
Manteroen kontrako "poliziaren esku-hartze bortitza" salatu dute dozenaka lagunek Bilbon
Mbolo Moye Doole eta Manteroekin bat! plataformek deituta, ostegunean Ertzaintza eta Udaltzaingoa manteroen aurka indarkeriaz aritu zirela salatu dute. Horien esanetan, "ez da gertaera isolatua izan", hilero jazotzen baitira halakoak.
Euskaraz bizitzeko eskubidea aldarrikatu eta EHEko lau ekintzaileren aurkako epaiketa salatu dute dozenaka lagunek Baionan
Euria eta hotza egin badu ere, 200 euskaltzale batu dira protestara datorren ostegunean epaituko dituzten Euskal Herrian Euskarazeko lau kideei babesa emateko.
Adingabe bat atxilotu dute Getxon, beste gazte bati lepoan labankadak eman eta larri zauritzeagatik
Ertzaintzak jasotako testigantzen arabera, 01:00ak aldera, hiru gazte Areeta auzoko parke batean zeuden banku batean eserita, erasotzailea eurengana joan eta oldartu zitzaienean. Higu gazteek korrika alde egin zuten baina bat harrapatu eta zauritu egin zuen.
Kamioi batek A63 autobian izandako istripuak auto-ilara luzeak eragin ditu Donibane Lohizune parean
Ibilgailua irauli egin da, eta ondorioz zama galdu du. Errepidea erabat itxi dute eta 6 kilometrora arteko ilarak sortu dira, baina 19:15ean errei bat ireki dute bertan hiru orduz geldirik egon diren ibilgailuak pasatzeko. Ondoren, berriro itxi dute bidea, kamioia bertatik kendu ahal izateko.
Gizon bat atxilotu dute Errenterian beste gizon bat labanaz hiltzen saiatzea egotzita
Ertzaintzak atzo atxilotu zuen 36 urteko gizasemea, baina gertakariak hilaren 12an jazo ziren, Gipuzkoako udalerri horretako lokal batean. Biktima, 21 urtekoa, ospitaleratu egin behar izan zuten, zauri larriak baitzituen.
Osasun sailburuaren arabera, iraungitako txertoen kasuak "ESI batean edo bitan izan dira, Donostialdekoan tartean"
Alberto Martinezek ETBn egindako elkarrizketa batean azaldu duenez, pertsona batek "bere lana egin beharko lukeen modura egin ez duela ondorioztatzen bada, horren ardura hartu beharko luke, zalantzarik gabe". Sailburu gisa, ahal den neurrian, horrelako akatsak ez direla berriro jazoko bermatu behar duela nabarmendu du, hori baita bere "ardura".
Euskal eskola publikoen "itxierak eta bat-egiteak" itunpeko ikastetxeei "artifizialki eusteko" direla salatu du Sumarrek
Sumar Mugimenduak, Ezker Anitza-IUk eta Berdeak Equok "Hezkuntza publikoaren aldeko frontea" ekitaldia egin dute larunbat honetan Santurtzin, EAEko hezkuntza publikoaren egoera aztertzeko.