Merkurioren sorrera ulertzen lagunduko duen exoplaneta bat aurkitu dute
Ikertzaile talde batek, Espainiako zientzialari batzuen parte-hartzearekin, Merkurioren antzeko egitura duen exoplaneta bat aurkitu dute eta, aurkikuntza horri esker, harrizko planeta horren jatorria eta eboluzioan sakondu ahal izango da, eguzki sistemako ezezaguna baita.
Exoplanetak K2-229 b du izena eta beste bi planetaren (K2-229c eta K-229d) eta eguzkia bezalako izar baten artean dagoen nagusiena da. Denek izar horren inguruan betetzen dute orbita.
Lana Nature Astronomy aldizkarian argitaratu dute eta, ikertzaileek K2-229 b exoplaneta deskribatu dute gehien bat, horretatik jaso baitute datu gehien.
Gure eguzki sistematik kanpoko planeten gaineko ikerketa Alexandre Santerne Frantziako Zientzia Ikerketen Zentro Nazionaleko kideak gidatu du, eta David Barredo Espainiako Astrobiologia Zentroko (Zientzia Ikerketako Batzorde Nagusi eta Teknika Aeroespazialeko Institutu Nazionaleko parte da) kideak ere parte hartu du.
Ikerketaren arabera, K2-229 b exoplanetak bere izarretik oso hurbil egiten du ibilbidea, izan ere, horren irradiazioak "erre" egin du, horren masa Lurraren bikoitza baino gehiagokoa da, handiagoa da (% 16 gehiago inguru), eta dentsitate handiagoa dauka, Barredok EFEri azaldu dioenez.
"Erkatzearren, Lurra handi baten modukoa da, baina Merkurioren itxurako egitura dauka, hain zuzen, eguzki sistemaren planetarik ezezagunena", erantsi du.
Gure eguzki sisteman dauden harrizko lau planetetatik, Lurra, Venus eta Marte oso antzekoak dira, egituraren eta nukleo zein mantuaren ikuspuntutik: nukleoa metalezkoa da, masaren % 30ean, eta mantuaren % 70 silikatozkoa; Merkurion proportzioa alderantzizkoa da.
Orain arte identifikatu dituzten exoplanetak (3.500 baino gehiago) gaseosoak dira; horiek, izan ere, handiagoak dira eta, hortaz, topatzeko errazagoak, baina ikertzaileek uste dute harrizko planeta asko daudela, hain zuzen, Lurra edo K2-229 b bezalakoak.
Zure interesekoa izan daiteke
Basauri BEA futbol taldearen hurrengo hiru partidetara ez du epailerik bidaliko Bizkaiko Arbitroen Batzordeak
Epailerik gabe, beraz, partida ezingo da jokatu. 16 urteko arbitro emakume bat iraintzeagatik eta mehatxatzeagatik ezarri diote zigorra futbol taldeari.
Corellako 14 urteko adingabe bat saldu eta ezkontzera behartu zuten pertsonak epaituko dituzte
Kasua ikertu duen epailearen ustez, gertakariak gizakien salerosketaren delitu izan daitezke. Autoaren arabera, gaztea ezkontzera behartu zuten "5.000 euro, bost whisky botila eta janariaren truke" eta, ondoren, Kataluniako hainbat udalerritan eskean aritzera behartu zuten.
24. Korrikaren amaiera: festa erraldoia Bilbon, igandean
Martxoaren 29an Bilboko udaletxean amaituko da 24. Korrika, "Euskara gara" lelopean, eta egun osoan zehar jarduera desberdinez osatutako egitarau zabala izango da.
Euskal hiztunen "eguneroko errealitatearen lagin txiki bat": 883 urraketa, 2025ean
Hizkuntza Eskubideen egoerari buruzko txostena aurkeztu du Behatokiak. Ondorio nagusia da "araugintzan errotiko aldaketak" egin ezean, "atzerapausoak emateko arriskua gero eta nabarmenagoa" dela. Azaldu dutenez, zenbait lanpostu publikotan euskararen ezagutza ez izateak sistema osoaren euskaraz funtzionatzeko gaitasuna oztopatzen du.
Eusko Jaurlaritzak Trans Memoriaren Eguna izendatu du azaroaren 20a
Dekretua elkarte eta erakunde sozialekin lankidetzan egin da, besteak beste, Naizen, Errespetuz eta Loratuz Lotu elkarteekin. Besteak beste, aukeratutako dataren proposamenean eta adostasunean parte hartu dute.
Akusatutako irakaslearen ikasle ohia: "Guk ere lekuz kanpo zeuden iruzkinak entzun behar izan genituen 11-12 urte genituenean"
Oiartzungo Elizalde ikastetxean irakasle akusatuaren ikasle izan ziren hainbat emakume Gipuzkoako Probintzia Epaitegira hurbildu dira gaur biktimei babesa ematera. Horietako batek azaldu duenez, 11-12 urte zituztenean "iruzkin lizunak" egiten zizkien gizonak, eta epaiketan entzundakoaren aurka, ziurtartatu duenez, gizona bera zen gerturatzen zitzaiena eta "lekuz kanpoko iruzkinak" egiten zizkiena. Ikasgelan bideo pornoak jartzen zizkiela eta hitz-joko lizunak egiten zituela esan dute, eta "nazkagarria" eta "lotsagabea" zela.
Irungo institutu batean diruaren truke ikasleei sexu harremanak proposatzea leporatzen dioten irakasleak akusazioak ukatu ditu, eta lan jazarpena salatu du
Fiskaltzak 22 urteko kartzela zigorra eskatu du irakasle horrentzat, 13 eta 15 urteko hiru adingaberi diruaren zein oparien truke sexu harremanak izateko proposamenak egitea egotzita.
Epaileak Amaya Zabarteren kasua artxibatu du, jaurtigaia nork bota zuen egiaztatu ezin duelako
Donostiako epaileak behin-behinean artxibatu du 2024ko martxoan jasandako lesioagatik irekitako auzia, eta familiak helegitea aurkezteko aukera du orain.
Epailearen arabera, Estatuko administrazioarena zen El Bocaleko pasabidea mantentzearen ardura, eta ikerketapean jarri ditu Trantsizio Ekologikoko bi funtzionario
Epailearen ustez, Estatuko administrazioa da martxoaren 3an Santanderko hondartza horretan istripua izan zen pasabidearen "kontserbazio-egoera eta mantentzea egokia zela bermatzeko arduradun bakarra", eta pasabide horretako eta beste batzuetako lanak "amaitu gabe" daudela. Sei pertsona hil ziren eta bat larri zauritu zen, martxoaren 3an, itsaso ondoko pasabidea behera etorrita.
Alokairuen eskaintza, amilduta: Bilbon eta Donostian % 70 baino gehiago murriztu da
Iruñean alokairuen eskaintza % 47 jaitsi da, eta Gasteizen % 26, Idealistaren arabera. Bilbon, etxebizitza baten bila dabiltzanen lehiak % 864 egin du gora bost urtean.