Zer da alarma-egoera? Zer egin dezake Estatuko Gobernuak hori ezarrita?
Espainiako Gobernuak alarma-egoera ezarri du koronabirusaren krisiari aurre egiteko. Pedro Sanchez presidenteak eman du erabakiaren berri; horren bidez, "normaltasuna berreskuratzen dela ziurtatzeko", "egokiak eta erabat ezinbestekoak diren neurriak" hartu ahal izango ditu Gobernuak.
Espainiar Konstituzioaren 116. artikuluak zehazten duenez, "lege organiko batek" arautu behar ditu alarma-, salbuespen- eta setio-egoerak, "bai eta horiei dagozkien konpetentzia eta mugaketak ere". Hain zuzen ere, 4/1981 Lege Organikoak arautzen ditu alarma-, salbuespen- eta setio-egoerak. Konstituzioak adierazten du "Gobernuak" aldarrikatuko duela alarma-egoera, "Ministro Kontseiluan erabakitako dekretu baten bidez". Gehienez jota, hamabost eguneko epea izango du alarma-egoerak, baina aukera dago epe hori luzatzeko, betiere Diputatuen Kongresuari horren berri emanda eta Kongresuaren babesa eskuratuta; babes hori erdietsiz gero, Gobernuak zehaztu beharko lituzke luzapenaren iraupena eta horren baldintzak. Dekretuak, gainera, ebatzitako neurriak zein lurralde-eremutan ezarriko diren zehaztuko du.
Alarma-egoera arautzen duen 1981eko Lege Organikoak honela dio:
1. Ezohiko zirkunstantziak tarteko, eskumena duten agintariak, botere arrunten bidez, normaltasunari eusteko moduan ez baleude, alarma-, salbuespen- eta setio-egoerak ezartzeko aukera izango da.
2.Alarma-, salbuespen- eta setio-egoeretako neurriak, bai eta egoera horien iraupena ere, normaltasuna berreskuratzeko erabat ezinbestekoak direnak izango dira, betiere. Neurriak egokiak izan beharko dira, baldintzak kontuan izanik.
Espainiako Gobernuak, Konstituzioaren 116. artikuluak ematen dizkion eskumenak baliatuta, alarma-egoera ezarri ahalko du, herrialde osoan edo zati batean; horretarako, normaltasunaren aldaketa ekartzen duen ondorengo egoeretako bat gertatu beharko litzateke:
-Lurrikara bat, uholdeak, hiri- edo baso-sutea edo tamaina handiko istripuak bezalako ezbeharra edo zorigaitz publikoa.
-Osasun-krisia: adibidez, epidemia eta kutsadura-egoera larria.
-Komunitatearentzako ezinbestekoak diren zerbitzu publikoak etenda egotea, edo Konstituzioaren 28. eta 37. artikuluetan ezarrita dagoena bermatu ezin izatea (langileen greba-eskubidea eta langile eta enpresariek har dezaketen gatazka kolektibo neurrien eskubidea), eta, horrez gain, alarma-egoerari buruzko artikulu honetako gainerako baldintzetako bat gertatzea.
-Behar-beharrezko produktuen horniduran arazoak izatea.
Europa Pressekin hitz egin duten aditu legelari batzuek esan dutenez, Espainiako Gobernuak, larunbat honetan, "ordu eta leku jakin batzuetan muga lezake herritarrak edo ibilgailuak egotea edo zirkulatzea, edo horretarako baldintza batzuk ezar litzake"; halaber, baliteke konfiskazioak egitea eta eraikinak aldi baterako okupatzea.
Espainiako historian, demokrazian, bigarren aldiz ezarri da oraingoan alarma-egoera. 2010eko abenduaren 4an ere ezarri zuten; orduan, PSOEko Jose Luis Rodriguez Zapatero zegoen presidente, eta aire-kontrolatzaileen lanuzte masiboak eragindako kaosagatik ezarri zuten.
Zure interesekoa izan daiteke
EITBk Korrikaren lekukoa eraman du Iruñean
Euskararen aldeko lasterketak EITBren babesa jaso du aurten ere. 24. Korrikaren 763. kilometroa korritu du EITBk, Iruñean, Sadar kalean. Arnaitz Fernandez ("Eguraldia") eta Amaiur Elizari ("Navarra Hoy") aurkezleek eta Iruñeko egoitzako lankideek eraman dute lekukoa Nafarroako hiriburuan.
Arrazakeriaren aurkako 29. martxak etorkinen erroldatzeko eskubidearen alde egin du
500 bat lagunek hartu dute parte gaur Pasaia eta Donostia arteko manifestazioan. SOS Arrazakeriak Arrazakeriaren eta Xenofobiaren aurka antolatutako XXIX. Martxan, etorkinek erroldatzeko eskubidea dutela aldarrikatu dute.
El Bocal kostaldeko pasabidean hildakoak gogoratzeko eta justizia eskatzeko protesta egin dute Santanderren
El Bocaleko pasabidean izandako ezbeharrean hildako sei gazteak gogoratzeko eta justizia eskatzeko protesta egin dute ehunka pertsonak eta kolektibok Santanderren. "Egiaren eta biktimen duintasunaren alde" lelopean, hirigunea zeharkatu dute udaletxeraino, eta bertan manifestu bat irakurri dute haien omenez.
Gizon bat atxilotu dute Bilboko Zorrotza auzoan, bi edukiontzi erretzea egotzita, eta beste zortzi erre ote dituen ikertzen ari dira
Atxilotuak bi edukiontzi erre dituela aitortu du. Sua bizkortzeko asmoz manipulatutako metxero bat zeraman aldean atxilotu dutenean.
Angulen legez kanpoko trafikoaren aurkako operazioa 10 atxiloturekin eta 400 kilo atzemanda amaitu da
Guardia Zibilak eta Jendarmeriak elkarlanean egindako operazioan, Gipuzkoan eta Iparraldean aritzen zen talde bat desegin dute.
Bartzelonan, Madrilen eta Berlinen ere Korrika!
Korrikak ez duela mugarik erakutsi du berriz ere. Larunbat honetan ehunka lagun bildu dira Bartzelonan, Madrilen eta Berlinen euskararen alde korrika egiteko. Tradizio bihurtzen ari da Euskal Herritik kanpo ere korrika egitea eta auten 50 hiri handitan antolatu dute hitzordua. Ikusmin handia eragin dute inguruan zebiltzan herritarren eta turisten artean.
Ehun bat polizia atxilotu edo ikertu dituzte Espainian azken bost urteetan, narkotrafikoarekin lotura izateagatik
EH Bilduk egindako galdera bati erantzunez, Espainiako Gobernuak jakinarazi du 106 agente atxilotu edo ikertu dituztela 2021eaz geroztik, baina ez du zehaztu zein polizia zerbitzutakoa den ikertutako edo atxilotutako pertsona bakoitza.
Arrazismoaren aurkako martxa batek "faxismoaren gorakada" eta "zigorgabetasuna" salatu ditu Bilbon
Arrazagatiko Diskriminazioa Ezabatzeko Nazioarteko Eguna dela eta, ehunka pertsonak bat egin dute larunbat honetan Arrazakeriaren aurkako Bilboko M21 Asanbladak deitutako manifestazioarekin. "Faxismoaren gorakada" salatu, eta "talde neonazi eta supremazisten" jarduera eta diskurtsoen "zigorgabetasunaz" ohartarazi dute. 12:00ak jota zirenean hasi da martxa, Mariaren Bihotza plazan, eta San Frantzisko kalea Zabalbururaino zeharkatu eta gero, Bilboko udaletxearen aurrean amaitu da, manifestu bat irakurrita.
Edukiontziak erre dituzte bart Getxon eta Bilbon, eta ikerketa zabaldu du Ertzaintzak
Getxoko Areeta auzoan, 12 edukiontziri eman diete su, eta Bilboko Zorrotza auzoan, 3 erre dituzte. Ikerketa abiatu dute, eta Getxoko Udaltzaingoa susmagarri bat identifikatzeko lanean ari da jada.
Durango, Palestinaren alde
Musikari ez ezik, bertsolariei eta umoregileei ere ireki die leihoa Oihu bat Palestinara jaialdiak; izan ere, Maialen Lujanbio, Amets Arzallus, Txaber Altube eta Nerea Ibarzabal bertsolariek eta Antton Telleria eta Asier K. bakarrizketariek hartu dute parte.