Albiste faltsua: "Hilabete gutxi barru txertatuen % 30 hil egingo dira"
Azkenaldian sare sozialetan honako kartela zabaldu dute: “Hilabete gutxi barru txertatuen % 30 hil egingo dira”. Irudia Twitter, WhatsApp eta Telegramen zabaldu dute. Irudiarekin batera testua igorri dute, besteak beste, hurrengo mezua zabaltzeko: “ARNm txertoak datozen 3 edo 6 hilabeteetan despopulatzeko erabiliko dituzte”.
Testuaren bertsio luzeago batean, covid-19aren aurkako txertoa jaso duten pertsonek ustez pairatuko duten zitokina ekaitzaz mintzo dira. Era berean, ARNm txertoek ADE fenomenoa edo gaixotasun autoinmuneak eragiten dituztela diote. Hala ere, Maldita.es eta Cazadores de Fake News bezalako atari ezagunek, besteak beste, argudio eta informazio faltsuak gezurtatu dituzte dagoeneko.
Alexandra Henrion-Caude genetikari frantziarrak adierazpenak egin dituela ematen du, baina irudian Sherri Tenpenny AEBetako osteopata agertzen da.
Biak txertoen aurkako jarrera azaltzeagatik ezagunak dira nazioartean. Aldez aurretik, informazio faltsua, engainagarria edo froga gabekoa argitaratu dute. Covid-19aren inguruko lan zientifikoen eta munduko aditu gehienen txerto ikerketen aurka azaldu dira.
Bestalde, Dolores Cahill Dublineko (Irlanda) University Collegeko Medikuntza Fakultatearen biologo eta irakaslea aipatzen du edukiak. Honenbestez, hirurak covid-19 pandemiaren inguruko desinformazioak defendatu izanagatik dira ospetsuak.
Testuaren arabera, Dolores Cahillek egin ditu adierazpenak, eta Alexandra Henrion-Caudek babestu ditu. Cahillek ARNm txertoek zitokina ekaitza eraginda heriotza eragingo dutela adierazi duen aurreneko aldia ez da, baina guztiz faltsua da.
Gaztelaniaz testua gutxienez 2021ko martxoaren 12tik ari da zabaltzen sare sozialetan. Eduki berdina pseudozientziarekin eta ultraeskuineko konspirazio teoriekin (QAnon) lotutako atari batean agertzen da. Hala ere, edukia frantsesetik egindako itzulpen bat dela ematen du. Originala 2021ko otsailean argitaratu zuten.
Informazioa gezurtatzeko argitalpenik zabalena eta zehatzena Snopes.com-ek egin zuen 2021eko martxoaren 1ean.
Sendagirien Europako Agentziak (EMA) Modernaren ARN txertoa merkaturatzeko baimena eman zuenean argi utzi zuenez, txertoaren ARNm ez da gorputzean geratzen:
“Pertsona batek txertoa jasotzen duenean, zelula batzuek ARNm-ren argibideak jarraitu eta aldi batean proteina sortuko dute. Pertsonaren sistema inmunologikoak proteina arrotz bezala hartu eta antigorputzak sortu eta T zelulak (globulu zuriak) aktibatuko ditu, eraso egiteko.
Pertsona SARS-Cov-2 birusarekin harremanetan baldin badago, sistema inmunologikoak ezaguna izango du, eta gorputza defendatzeko prest egongo da.
ARNm ez da gorputzean luzaroan egongo, txertoa jaso eta handik gutxira desagertzen delako”.
Bestalde, informazio faltsuen arabera, ARNm txertoek “antigorputzen hobekuntza bat (ADE)” sortuko dute. Ustez ARNm “etengabe” biderkatuko da gorputz barruan S proteina “zatiak” sortuz. Sherri Tenpenny osteopata estatubatuarraren adierazpenak izango lirateke. Tenpenny txertoen aurkako ekintzaile ezaguna da. Frogarik gabeko adierazpenak dira.
ADE fenomenoaren arabera, antigorputzek birusarekin bat egin dezakete eta zelulen infekzioa erraztu, baina covid-19aren kasuan ez da fenomeno hori identifikatu.
Testu faltsuan erantsi dutenez, ARNm txertoek “gure birikak suntsitu eta antimakrofagoak indargabetuko dituzte, eta birusa zelula barrura eramango dute, han biderkatu ahal izateko”. Sherri Tenpennyk txertoek birikak suntsitu eta heriotzak eragingo dituztela esaten duen lehenengo aldia ez da.
Sherri Tenpennyri zein Alexandra Henrion-Cauderi covid-19 txertoen inguruko desinformazioa zabaltzea leporatu diete nazioarteko atariek.
Zentzu horretan, txertoen inguruko informazio okerra zabaltzen duten webguneen zerrenda eman zuen NewsGuard atariak, horietan Tenpennyren eta eta Henrion-Cauderen edukiak agertzen dira.
Albiste gehiago gizartea

Artzai Egunaren 57. edizioa ospatuko dute Uharte Arakilen igande honetan
Uharte Arakilen egingo den Artzai Eguneko gazta lehiaketak Jose Mari Ustarroz izena hartuko du, duela gutxi hil zen Idiazabal Gaztaren Jatorrizko Deiturako presidente ohiaren lana eskertzeko.
Otsagabiak 100 urte atzera egin du, 1925era, Orhipean jaiarekin
Nafarroako herrian Orhipean jaia ospatu dute larunbat honetan, antzinako lanbide eta tradizioak erakutsiz.
Babes Zibilak oraindik aktibo dauden fokuen "bilakaera ona" nabarmendu du, eta sute-bolada amaitzear dela uste du
Gaztela eta Leonen sei sute aktibo daude oraindik, larritasun gorenekorik ez, eta 1. mailako bat dago Almerian, Lubrin udalerrian.
Urbiako ostatuak 100 urte bete ditu gaur, mendeurren gazi-gozoa, itxita baitago duela bi astetik
1925eko abuztuaren 30ean zabaldu zen Urbiako fonda, 100 urte hauetan hamaika mendizale hartu ditu, goxo eta beso-zabalik. Mendeurrena, ordea, ateak itxita igaroko da, orain arte ostatua zeramatenek utzi egin baitute, eta kontsezioa dutenek hura martxan jarriko duten lagun berrien bila dabiltza.
Vueltak gorabeherak eragingo ditu irailaren 3an Bizkaiko errepideetan
2025eko Vueltaren 11. etapa irailaren 3an, asteazkena, hasi eta amaituko da Bilbon. Mozketak 12:40an hasi eta 17:20 aldera arte izango dira, antolatzaileek egindako aurreikuspenen arabera.
Mazonen aurkako hamargarren protestak GOIDIaren 228 biktimak omendu ditu
Gaur 10 hilabete bete dira GOIDIak Valentzia kolpatu zuenetik, eta haserrea nabaria da oraindik erkidego horretako kaleetan. "Mazon, dimisioa" lelopean, milaka pertsona mobilizatu dira hamargarren aldiz Valentzian. 228 pertsona hil ziren eta milaka familiak etxeak galdu zituzten. 304 egun geroago, horietako asko Gobernuaren laguntzen zain daude oraindik.
9 urteko haur bat zauritu da martxan zihoan villavesa batetik erorita, akats mekaniko baten ondorioz
Istripua 14:04an gertatu da, Sadar kalean. Ibilgailuko atea ustekabean ireki da, eta adingabea, atearen kontra zegoena, kanpora erori da. Haurra ateari katigatuta geratu da, eta hainbat metroz arrastan joan da, harik eta gidariak autobusa gelditzea lortu duen arte.
Milaka ibilgailu berrikusteko deia egin dute hainbat auto etxek, airbagetan arazoak izan ditzaketelako
Dozena bat pasatxo marka biltzen dituen Stellantis taldea erabiltzaileei gutunak bidaltzen ari da, Takata markako airbag akastunak direla eta.
8 kilometrorainoko auto-ilarak sortu dira AP-8an, Deban, istripu baten ondorioz
Kaltetutako ibilgailuak erretiratu ondoren, zirkulazioa normaltasunera itzuli da. 17:45ean, 7 kilometroko auto-ilarak sortu dira AP-8an, Irungo mugan.
Euskarabideak "Euskera ahora" kanpainaren edizio berri bat aurkeztu du, helduek euskaraz ikastea sustatzeko
Aurten, hasierako mailan (A1) izena ematen duten 16 urtetik gorako ikasleek matrikula doan edo ia doan izango dute, Euskarabidearen dirulaguntzei esker.