Euskararen Nazioarteko Egunaren 75. urtemugan, euskara gizarte kohesiorako elementu gisa aldarrikatu dute
Astearte honetan, azaroaren 26an, euskal erakunde eta instituzioetako ordezkariak bildu dira Baionako udaletxean Euskararen Nazioarteko Egunaren 75. urteurrenaren bueltan. Ospakizun hori Eusko Ikaskuntzak eratu zuen, 1948ko VII. Kongresuan, eta harez geroztik abenduaren 3a da euskararen defentsa eta sustapenerako data.
Ekitaldi instituzionalean politika eta kultura munduko hainbat pertsona izan dira: Jean-Rene Etchegaray, Euskal Hirigune Elkargoko presidentea eta Baionako alkatea; Ana Ollo, Nafarroako Gobernuko bigarren presidenteordea; Aitor Aldasoro, Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako sailburuordea; eta, Eusko Ikaskuntzaren izenean, Ana Urkiza lehendakaria eta Claude Mehats, Ipar Euskal Herriko lurralde arduraduna.
Ana Urkizak irakurri du 75. urteurreneko adierazpenak abenduaren 3a Euskararen Nazioarteko Eguna izendatu zeneko testuingurua gogora ekartzen duela, Espainiako Estatuaren errepresio eta jazarpen linguistiko betean murgilduta gaude eta. Hala eta guztiz ere, egoera horretan, Eusko Ikaskuntzaren deialdiak oihartzun handia izan zuen euskal diasporen komunitateetan, 1949tik aurrera.
Adierazpenak azpimarratzen duenez, 75 urte eta gero, egoera askoz hobean, "1949ko izpiritu hura baliokoa da gaur egun ere" eta "euskara biziberritzeko nahi eta behar hark bizirik jarraitzen du".
Horregatik, euskararen erabateko normalizaziorako, abenduaren 3ko ospakizuna bultzatzeko deia egin dute, euskaraz bizitzeko nahiaren erakusgarri. Horretarako, euskal lurralde guztietan euskaraz hitz egiteko eta euskaraz bizitzeko baldintzak bermatu behar direla adierazi dute. Horretarako, berdintasunezko gizarte bat eraikitze bidean, euskara eremu guztietan presente egon ahal izateko aukera eraikitzen lagunduko duten "politika sendoak" aldarrikatu dituzte.
Euskara trinkotzeko erronkak
Erakundeetako ordezkariek Adierazpena sinatu ondoren, jardunaldiak "Nola trinkotu eta saretu euskal hiztunen komunitatea" izeneko mahai-inguruarekin jarraitu du, Xalbat Alzugarayk (Eusko Ikaskuntza) moderatuta. Bertan kultur eragile ezagunek parte hartu dute: Xan Aire (Plazara), Jasone Mendizabal (Euskaltzaleen Topagunea), Idurre Eskisabel (Euskalgintzaren Kontseilua), Peio Jorajuria (Seaska) eta Ihintz Oliden (AEK).
Eztabaida horri esker, eragile bakoitzak euskararen biziberritzean duen zeregina eta erronkak aztertu ahal izan dira, eta honako gai hauetan jarri dute arreta: euskararen ezagutzaren unibertsalizazioa, hizkuntza-eskubideen bermea, euskararen instrumentalizazioa saihestearen garrantzia eta gizarte-kohesiorako motor gisa duen balioa. Prozesu horretan erakundeek eta herritarrek duten erantzukizunari buruz ere hausnartu dute.
Zure interesekoa izan daiteke
Matrikulazioa % 5 jaitsiko dela uste du Hezkuntza Sailak, baina ikasturtean zehar heldutako ikasleekin orekatu daitekeela erantsi du
Begoña Pedrosa Hezkuntza sailburuak azaldu duenez, matrikula kopuruak % 5 inguru egin du behera, datu demografikoak kontuan hartuta egindako estimazioen arabera. Dena dela, iragarri du beherakada "matrikulazio biziak" konpentsatuko duela; izan ere, irailetik 5.400 ikaslek eman dute izena EAEko hezkuntza sisteman.
Gidari bat ikertzen ari dira istripu batetik ihes egin eta alkoholemia proba egiteari uko egiteagatik
Ertzaintzak ikertu gisa inputatu du bart Trapagaranen beste ibilgailu baten kontra istripua izan eta ihes egiten saiatu zen gidari bat, bide-segurtasunaren aurkako ustezko delitu bat egotzita. Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak jakinarazi duenez, larunbatean, 21:00ak aldera, bi ibilgailuk talka egin zuten Bizkaiko udalerri horretan, eta gidarietako bat bertan artatu behar izan zuten. Beste gidaria, onik atera zena, ihes egiten saiatu zen, baina agenteek geldiarazi egin zuten. Gizonak uko egin zion alkoholemia proba egiteari.
Hiru pertsona artatu dituzte Usurbilen, sute batean kea arnasteagatik, eta beste bat Errenterian
Usurbile, hiru pertsonak tokian bertan artatu dituzte, baina Errenterian, Donostia Ospitalera eraman behar izan dute emakume bat. Barañaingo supermerkatu batean ere sutea izan da larunbat honetan baina ez da inor zauritu.
Manteroen kontrako "poliziaren esku-hartze bortitza" salatu dute dozenaka lagunek Bilbon
Mbolo Moye Doole eta Manteroekin bat! plataformek deituta, ostegunean Ertzaintza eta Udaltzaingoa manteroen aurka indarkeriaz aritu zirela salatu dute. Horien esanetan, "ez da gertaera isolatua izan", hilero jazotzen baitira halakoak.
Euskaraz bizitzeko eskubidea aldarrikatu eta EHEko lau ekintzaileren aurkako epaiketa salatu dute dozenaka lagunek Baionan
Euria eta hotza egin badu ere, 200 euskaltzale batu dira protestara datorren ostegunean epaituko dituzten Euskal Herrian Euskarazeko lau kideei babesa emateko.
Adingabe bat atxilotu dute Getxon, beste gazte bati lepoan labankadak eman eta larri zauritzeagatik
Ertzaintzak jasotako testigantzen arabera, 01:00ak aldera, hiru gazte Areeta auzoko parke batean zeuden banku batean eserita, erasotzailea eurengana joan eta oldartu zitzaienean. Higu gazteek korrika alde egin zuten baina bat harrapatu eta zauritu egin zuen.
Kamioi batek A63 autobian izandako istripuak auto-ilara luzeak eragin ditu Donibane Lohizune parean
Ibilgailua irauli egin da, eta ondorioz zama galdu du. Errepidea erabat itxi dute eta 6 kilometrora arteko ilarak sortu dira, baina 19:15ean errei bat ireki dute bertan hiru orduz geldirik egon diren ibilgailuak pasatzeko. Ondoren, berriro itxi dute bidea, kamioia bertatik kendu ahal izateko.
Gizon bat atxilotu dute Errenterian beste gizon bat labanaz hiltzen saiatzea egotzita
Ertzaintzak atzo atxilotu zuen 36 urteko gizasemea, baina gertakariak hilaren 12an jazo ziren, Gipuzkoako udalerri horretako lokal batean. Biktima, 21 urtekoa, ospitaleratu egin behar izan zuten, zauri larriak baitzituen.
Osasun sailburuaren arabera, iraungitako txertoen kasuak "ESI batean edo bitan izan dira, Donostialdekoan tartean"
Alberto Martinezek ETBn egindako elkarrizketa batean azaldu duenez, pertsona batek "bere lana egin beharko lukeen modura egin ez duela ondorioztatzen bada, horren ardura hartu beharko luke, zalantzarik gabe". Sailburu gisa, ahal den neurrian, horrelako akatsak ez direla berriro jazoko bermatu behar duela nabarmendu du, hori baita bere "ardura".
Euskal eskola publikoen "itxierak eta bat-egiteak" itunpeko ikastetxeei "artifizialki eusteko" direla salatu du Sumarrek
Sumar Mugimenduak, Ezker Anitza-IUk eta Berdeak Equok "Hezkuntza publikoaren aldeko frontea" ekitaldia egin dute larunbat honetan Santurtzin, EAEko hezkuntza publikoaren egoera aztertzeko.