Osasun mentala, adin-tarte guztietan agertzen den arazoa
Azken urteetan hazi egin da osasun mentalari eta honek gure ongizatean duen eraginari buruzko ardura gizartean, batik bat covid-19aren pandemiaren ostean. EITB Dataren azken ikerketaren arabera, arazo hau adin-tarte guztietan agertzen da, baina patologia horien aurkako botikak hartzeko arrazoia desberdina da adineko pertsonentzat eta gazteentzat.
Osasun mentalaren barruan sartzen diren afekzioak asko dira: antsietatea, depresioa, psikosia, egokitze-nahasmendua, TOCa, fobiak, insomnioa eta abar.
Beste gaixotasun kroniko batzuetan bezala, kasu honetan ere, adinean aurrera egin ahala, handitu egiten da botikak hartzen dituzten herritarren kopuruaren ehunekoa.
Hala ere, deigarria da patologia horiek adin-tarte guztietan agertzen direla. Beste gaitz batzuek, kolesterolak edo tentsio arterialak esaterako, ez dute ia eraginik gazteen osasunean, baina buruko gaixotasunek bai.
Horrela, 15-24 adin-tartean, herritarren % 3,4k osasun mentalerako botikak hartzen dituzte. 25 eta 44 urte bitartekoen artean, % 5,6k hartzen dituzte. 45-64 urtekoen artean, % 15ek hartzen dute horrelako botikaren bat. 65 urtetik gorakoen artean, berriz, % 30ek.
Dena den, botika horiek hartzeko arrazoia desberdina da adinaren arabera.
Zaharrenek batez ere lo egiteko kontsumitzen dituzte. Osasun mentalerako farmakoren bat hartzen duten 65 urtetik gorako herritarren erdiek horretarako hartzen dituzte.
Aitzitik, gazteenen artean antsietateak eta depresioak duten pisua handiagoa da. Hala, 15-24 urteko adin-tartean, horrelako sendagairen bat hartzen dutenen % 86k nerbioei, antsietateari edo depresioari aurre egiteko hartzen dituzte. 25-44 urteko tartean, berriz, % 70ek hartzen dituzte.
Antidepresioei dagokienez, azken hamarkadan nabarmen igo da 1.000 biztanleko eguneko dosia kontsumitzen dutenen kopurua. Zehazki, kopuru horrek % 35 egin du gora EAEn eta % 34 Nafarroan, Osasun Ministerioaren datuen arabera.
Generoari begiratuta ere datuak ezberdinak dira: osasun mentalak gehiago eragiten die emakumeei gizonezkoei baino. Hain zuzen ere, emakumeen % 17,5ek aitortzen dute lo egiteko eta antsietateari edota depresioari aurre egiteko botikak hartzen dituztela. Gizonezkoak, ordea, % 9,7 dira.
Zure interesekoa izan daiteke
Etxebarriko jaietan emakume bati egindako sexu-erasoa salatu dute
Bizkaian, Etxebarrin, elkarretaratze bat egin dute bart goizaldean San Antonio auzoko jaietan gertatu den sexu-erasoa salatzeko. Udalak, jai batzordeak eta txosnetako elkarteek bat egin dute protestarekin, eta gaueko ekitaldi guztiak bertan behera utzi dituzte. Elkarrekin kaleratutako idatzian diote erabilitako indarkeria onartezina dela eta ez datorrela bat aldarrikatzen duten elkarbizitzarekin eta emakumeek merezi duten segurtasunarekin.
Milioi bat pertsona baino gehiago joan dira aita santuaren mezara Madrilen, eta kultur zein kirol ordezkariekin topaketa izan du arratsaldean
Besteekiko jarrera irekia izateko eskatu die Leon XIV.a aita santuak fededunei, batez ere behartsuei, gaixoei, bakarrik dauden pertsonei eta itxaropena galdu dutenei hurbiltzeko, hurkoari laguntzeko jarrera sustatuz.
Elizak egindako sexu abusuen biktimekin bilduko da aita santua astelehenean
Madrilen egingo duen azken egunean batzartuko da Leon XIV.a biktimekin, Kongresuan hitzaldia eman eta gero.
Deiadar Mendien XXI. Eguna ospatu dute Ganekogortan
Adarraren soinua entzun da goizean Ganegokorta eta Pagasarri mendien luze-zabalean. Behinola Bizkaiko Batzar Nagusien batzarrerako deia hala egiten zuten. Usadio zaharra gogoratzeaz gain, mendi martxa egin dute gaur, jai giroan.
Santurtzik milaka lagun bildu ditu Euskal Eskola Publikoaren jaian
Santurtziko kaleak eta plazak ekitaldiz, familia-ikuskizunez, tailerrez eta bestelako jardueraz bete dira lehen ordutik, Euskal Eskola Publikoaren izaera irekia eta komunitarioa indartzeko asmoz.
Bilboko Itsas Museoko ontziak eraberritzen aritu dira Lantegi Batuakeko kideak, Erain proiektuari esker
Adimen urritasuna duten pertsonen inklusioa eta garapen profesionala sustatzen ditu Lantegi Batuak erakundeak Bizkaian. Berriki elkarlan berezi bati ekin dio Bilboko Itsas Museoarekin batera. Hainbat lagun museoko ontzi tradizionalak eraberritzen aritu dira bertako tailerrean. Gaur amaitu dute egonaldia, eta kideei erakutsi diete zer egin duten.
Martutene, espetxe sistemaren eraldaketaren isla
Donostiako espetxeak euskal kartzelen degradazio eta saturazio handieneko garaia ere ezagutu zuen 80ko hamarkadan. 150 preso hartzeko diseinatu zuten, baina 350 inguru jaso zituen 80ko hamarkadan. Atzera begiratuz gero, espetxe sistemaren eraldaketa ikus dezakegu.
Igorren adingabe bati egindako sexu erasoa salatu eta epaitu dute
Biktimaren familiak umeentzako zerbitzua eskaintzen duen zentro bateko langile baten aurka salaketa aurkeztu zuen, eta auzia judizializatuta dago; laster aterako omen da epaia. Igorreko Udalak gertatutakoa gaitzesteko adierazpen instituzionala onartu du.
Gizon bat larri zauritu dute Irunen arma zuriz eraso eginda
Ustezko inplikatuetako bat, 22 urtekoa, atxilotu dute, eta 21 urteko beste bat ikertzen ari dira, ustez gertakarietan parte hartzeagatik. Ikerketa zabalik dago oraindik, gertatutakoa argitzeko.
Zubietako espetxe berrian sartu gara: honelakoak dira instalazio zabal eta modernoak
30.000 metro koadro baino gehiagoko azalera du, eta euskal espetxe-eredu berritzailea da, adeitsuagoa. Frontoia, kiroldegia, berdeguneak, liburutegia, gimnasioa eta presoen birgizarteratzea sustatzeko beste hainbat zerbitzu ditu.