Hiru proiektu lehian, Donostiako Amara-Easo trenbide ingurua eraldatzeko

Eusko Jaurlaritzak eta Donostiako Udalak lehiaketa publiko bat jarri dute abian Hiri Antolamenduko Plan Orokorra (HAPO) aldatu eta Amara-Easoko trenbide inguruko urbanizazioa biziberritzeko helburuarekin. Bost proiektuk irabazi dute, eta lehen hiru proposamenak bigarren fasera igaroko dira. Fase horretan herritarrek iritzia eman ahal izango dute Mugak 2025 arkitektura proiektuan izango den parte-hartze prozesua. Hurrengo udaberrian jakingo dugu zeinek irabazi duen.

Donostiako alkate Eneko Goiak eta Eusko Jaurlaritzako Etxebizitza eta Hiri Agenda sailburuak, Denis Itxasok, nabarmendu dute proiektu honi esker, "azken bi hamarkadetan Donostiako erdigunean etxebizitza babestuaren inguruko eraldaketa urbanistiko handiena" egingo dela. Modu horretara, Eusko Jaurlaritzak eta Donostiako Udalak "apustu irmoa” egin dute hiriaren erdigunean “etxebizitza babestua eta eskuragarria lehenesteko, hiri-kohesioa eta espazio publikoaren kalitatea uztartuz".

Epaimahai espezializatu batek aztertu ditu lehiaketara aurkeztutako zazpi proposamenak. Arkitektura-, gizarte-, ekonomia- eta hirigintza-irizpideak baloratu ditu eta berrikuntza, kalitate-arkitektonikoa eta hiriaren nortasunarekiko errespetua saritu ditu.

Lehiaketako lehen saria, 50.000 eurokoa, Amado Martín Padillaren 'Habitar el bosque urbano' lanak jaso du. Itxaso sailburuak adierazi duenez, "proposamen garaikide, gazte eta freskoa da, Donostiako hemeretzigarren mendeko bilbea errespetatzen duena". Gainera, “parke handi bat eta erabilera anitzeko 400 etxebizitza inguru eskaintzen ditu. Modernitatea eta errespetu historikoa uztartzen ditu, eta hiri-ehunarekin ongien egokitzen den proposamena da”.

Bigarren saria, 15.000 eurokoa, Ander Gortazar Balerdi eta Ibai Usandizagaren “Kalerik kale plazarik plaza” lanarentzat izan da. “Bokazio metropolitanoa daukan” proposamen “erradikal” gisa definitu dute eta “Europa erdialdeko (Berlin) eta Pariseko Montparnasse dorrearen erreferentziak” dituela azaldu dute. Parke handi bat, ibaiaren ondoko errepidea lurperatzea eta dorre urbano bat proposatzen ditu egitasmo honek.

Hirugarrena, 12.000 eurokoa, Juan Beldarrain Santosen ‘Hari berdez hiria josi’ lanak irabazi du. Sainz de Oizan bilatu du inspirazioa. Eraikin sigi-sagatsu bat aurkeztu du, erdigunean espazio handi bat eta parkean ekipamendua dituena. “Zehastasun handiko” proposamen “errealista” dela azaldu dute eta “etxebizitzen definizioan kalitate arkitektoniko handiak” nabarmentzen duela gehitu dute.

Hauek dira bigarren fasera igaroko diren hiru proposamenak. Helburua izango  da HAPOren Aldaketa Puntuala eta antolamendu xehatua garatzeko gai izango den erredakzio-talde bat hautatzea. Gainera, “ikuspegi integratzaile eta jasangarria” izan beharko du, hiria hobeto lotzeko espazio publiko, ekipamendu eta mugikortasun-soluzio berriak irekitzeko aukera eman ahal izateko.

Herritarren parte-hartzea funtsezkoa da prozesuan. Euskadiko Arkitektura Institutuak iradokizunak jasotzeko erakusketak eta jarduerak antolatuko ditu.

Proiektu irabazleen erakusketa Mugak 2025 biurtekoaren parte izango da. Easo kaleko suhiltzaileen parke zaharrean egongo da zabalik, hiritarrek iritzia eman dezaten.

Obrak 2030ean hasiko direla aurreikusten da eta proiektuaren bideragarritasun ekonomikoa bermatuko duen ikuspegi jasangarri eta errealista izango dute. Bai Goiak bai Itxasok azpimarratu dute oso garrantzitsua dela etxebizitzak babestuak eta irisgarriak izatea. "Ez dugu dirurik irabazi nahi, bideragarria izatea nahi dugu", azpimarratu du Goiak.