Minbizia da adin txikikoen gaixotasunagatiko lehen heriotza-kausa, eta urtero 60-70 kasu berri eragiten ditu Euskadin
Gaur egun, Osakidetza 64 ikerketa-proiektu garatzen ari da onkologia pediatrikoan, eta biziraupena % 80-85ean dago.
Minbizia haur eta nerabeen gaixotasunagatiko lehen heriotza-kausa da. Euskadin, urtero, 60-70 kasu diagnostikatzen dira 19 urtetik beherakoetan. Tumore horiek ez dira ohikoak, baina eragin emozional, sozial eta sanitario handia dute familietan.
Haurren Minbiziaren aurkako Nazioarteko Eguna dela eta, Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak eta Osakidetzak onkologia pediatrikoaren ikerketarekin, arreta integralarekin eta humanizazioarekin duten konpromisoa berretsi dute.
Gaur egun, haurren minbiziari aurre egiteko, Osakidetza 64 proiektu eta azterketa kliniko garatzen ari da. Helburu dute diagnostikoa hobetzea eta tratamendu eraginkorragoak eta ez hain toxikoak garatzea. Biziraupena nabarmen handitu da azken hamarkadetan, eta gaur egun % 80 eta % 85 artekoa da. Erronka, orain, ondorio fisiko eta emozionalak epe luzera murriztea da.
Gaur egun, Osakidetzak 64 proiektu eta azterketa klinikobultzatzen ditu haurren minbizian oinarrituta, diagnostikoa hobetzetik hasi eta tratamendu eraginkorragoak eta ez hain toxikoak garatzeraino. Biziraupena nabarmen handitu da azken hamarkadetan, eta gaur egun % 80 eta % 85 artean dago. Orain, ondorio fisikoak eta emozionalak murriztea da erronka.
Ikerketek haurtzaroan ohikoenak diren tumoreak hartzen dituzte ardatz, hala nola leuzemiak, garuneko tumoreak eta linfomak, baita sarkomak ere, bereziki agresiboak
Ikerketa partekatua eta medikuntza pertsonalizatua
Euskadiko haurren minbiziari buruzko ikerketari laguntzeko Plataformak, Biobizkaitik Itziar Astigarraga onkologoa buru duela, Biogipuzkoarekin batera koordinatzen ditu proiektuak eta lankidetza indartzen du. Ikerketak haurtzaroko tumore ohikoenetan zentratzen dira, hala nola leuzemietan (diagnostikoen % 30 inguru dira), garuneko tumoreetan eta linfometan, baita sarkometan ere, bereziki agresiboetan.
Leuzemia akutuen esparruan, Biobizkaia eta Gurutzetako Unibertsitate Ospitalea sekuentziazio genetiko aurreratua (RNA-seq) sartzen ari dira, doitasunezko medikuntza aplikatzeko. Pazienteen % 20-30ek berrerortzeak izan ditzakete; beraz, tratamenduak tumore bakoitzaren ezaugarri molekularretara egokitzea funtsezkoa da pronostikoa hobetzeko eta toxikotasunak murrizteko.
Erreferentzia- eta birgaitze-unitateak
Haurren minbiziaren arreta Euskadin bi erreferentzia-unitatetan biltzen da: Gurutzetako Unibertsitate Ospitalean eta Donostia Unibertsitate Ospitalean, eta horrek espezializazio handiagoa eta diziplina anitzeko abordatzea bermatzen ditu.
Programa aipagarrienen artean OnkoSoinketa dago, Donostia Unibertsitate Ospitalean Biogipuzkoarekin batera garatua. Ekimen honek bihotz-errehabilitazioaren alde egiten du, ariketa fisiko gainbegiratuaren bidez, kimioterapiaren albo-ondorioei aurre egiteko eta pixkanaka eskola- eta gizarte-bizitzara itzultzea errazteko.
Gizatiartzea eta familiei laguntzea
Osakidetzak, gainera, humanizazioa ardatz estrategiko gisa mantentzen du. Erreferentziazko ospitaleek haurtzarora egokitutako espazioak, hezkuntza-baliabideak eta laguntza psikologikoa eta soziala dituzte. Aspanovas, Aspanogui eta Aladina Fundazioarekin elkarlanean egiten da lana, adin txikikoak eta haien familiak arretaren erdigunean jartzeko helburuarekin.
Osasun Sailetik konpromisoa argia dela azpimarratu dute. Alde batetik, biziraupena handitzen jarraitzea; eta, bestetik, haur minbizia gainditzen dutenek bizitza osoa eta ahalik eta kalitaterik handienarekin garatu ahal izatea bermatzea.
Zure interesekoa izan daiteke
Iruñeko gizon bat hil da Allinen, trafiko-istripuz
Hildakoa, 62 urteko gizasemea, ibilgailuko bidaiari bakarra zen; autoa maldan behera erori da.
Sexu- eta genero-identitateari buruzko kontsultak izan dira nagusi LGTBIQ+ pertsonen arretarako euskal zerbitzuan
Sendotu egin da Berdinduren erreferentzia-papera, 2025ean ia 600 arreta eta familiei laguntza gehiago eman baitzituen.
Euskadi nanomedikuntzan erreferente izango da Europan eta munduan, hidrogel adimendunak ekoitziko baititu
Alor biosanitarioan ere, Euskadik erreferentea izan nahi du Europan eta Munduan. Horretarako, Arabako Teknologia parkeko I+MED enpresa hidrogel adimenduna garatzen ari da, Eusko Jaurlaritzak 72 miloi euroko inbertsioarekin.
Ramon Zallo EHUko katedradun, idazle eta artikulugilea hil da, 77 urte zituela
Lan askoren egile izan da Zallo. Ekonomiari, kulturari eta kultura- eta komunikazio-politikei buruzko artikulu ugari kaleratu ditu, baita kutsu soziopolitikokoak ere. Hamaika liburu argitaratu zituen, azkena 'Retrovisor y bisturí' (Alberdania, 2025), azken 60 urteei buruzko memoria kritikoko ariketa.
ETB3 ixteko erabakian atzera egiteko eskatu diote hainbat eragilek EITBri: "Kalte atzeraezina sor diezaioke euskarari"
Erabakiak gizartean "eztabaida" sortu duela "jakitun", EITBren zuzendaritzak iragarri du neurri horren aurka agertu diren eragileekin bilduko dela datozen egunotan, "jarrera irekiarekin", zerbitzu publikoan oinarritutako "estrategia azaltzeko".
Ane Elordi: "Mezuen egileak ez ditugu botoa nori ematen dioten arabera aukeratzen, euskararen alde egiten duten lanagatik baizik"
Aitor Estebanek egindako adierazpenei erantzunez, Korrikaren koordinatzaileak nabarmendu du aniztasuna erakutsi nahi izan dutela, lurralde guztietako eta jatorri ezberdinetako pertsonak aukeratuta, "euskara ama hizkuntza izan zein ez".
AEK-k nabarmendu du Euskal Herriak "era masiboan" erakutsi duela euskara garela eta euskara izan nahi duela
24.a "Pizkundearen Korrika" izan dela azpimarratu du Ane Elordik, "pizkunde berri baterako lehen txinparta", eta adierazi du horixe islatu nahi izan dutela mezua Euskal Herriko zazpi gazteren esku utzita.
Aste Santuko trafikoa: Saihestu beharreko puntuak eta orduak
Aste Santuko Trafiko Operazio Berezia apirilaren 1ean jarriko dute abian, 15:00etan, eta apirilaren 6ko 21:00ak arte egongo da indarrean. Azken egun horretan, Itzuliaren hasierak are gehiago korapilatuko du errepideetako egoera. Aurreikusi dutenez, 540.000 joan-etorri izango dira Aste Santuan.
Jaurlaritzak webgune baten bidez zabalduko du abuztuaren 12ko eguzki eklipsearen gaineko informazioa
Eklipsearen inguruan sortzen den informazio guztia herritarren eskura jarriko dute eklipsea.euskadi.eus webgune ofizialaren bidez. Aurkezpen ekitaldian, Aranzadiko kide Virginia Garciak azpimarratu du betaurreko homologatuak erabili eta leku egokiak aukeratu behar direla eklipsea ikusteko.
Aurreko urtean baino 6.700 haur gutxiago matrikulatu ziren 2024-25 ikasturtean Haur eta Lehen Hezkuntzan
Eustaten inkestaren arabera, nabarmen ugaritu dira Lanbide Heziketako matrikulazioak, aurreko ikasturtean baino 2.842 lagun gehiago matrikulatu baitziren, % 6,1 gehiago, beraz, azken hamabost urteko hazkunderik handiena.