Fisikako Nobela, neutrinoek masa dutela egiaztatu zuten ikertzaileei
Takaaki Kajita japoniarrak eta Arthur B. McDonald kanadarrak eskuratu dute 2015eko Fisikako Nobel saria, neutrinoen oszilazioen ikerketaren bitartez partikula horiek masa dutela egiaztatzeagatik, Suediako Zientzien Akademiak iragarri duenez.
Batzordeak azaldu duenez, ikertzaile horiei esker "materiaren jokaera ezezagunenari buruz genuen ezagutza aldatu da, eta oso garrantzitsua izan daiteke unibertsoa ulertzeko".
"Neutrinoen izaera aldatzen dela frogatzen duten esperimentuak" egin izana saritu nahi izan dute, partikula horiek masa dutela egiaztatu baitute.
XXI. mende hasieran, neutrionoak atmosferatik igaro eta Japoniako Super-Kamiokande detektagailura iristen zirenean, horien izaera aldatu egiten zela frogatu zuen Kajitak.
McDonaldek zuzendutako ikertzaile taldeak, berriz, frogatu zuen eguzkiak igorritako neutrinoak ez zirela desagertzen lurrera bidean, eta izaera aldatuta jasotzen zituztela Ontarioko neutrinoen behatokian.
Kajita 1959an jaio zen Higashimatsuyaman (Japonia), eta 1986an lortu zuen doktoretza Tokioko Unibertsitatean. Katedraduna da bertan, eta Izpi Kosmikoak Ikertzeko Institutua zuzentzen du.
McDonald 1943an jaio zen Sydneyn (Kanada), 1969an lortu zuen doktoretza, Kaliforniako Teknologia Institutuan, eta Kingstongo Queen Unibertsitateko katedraduna da.
Bien artean banatuko dituzte sariarekin batera ematen dituzten 8 milioi koroa suediarrak (855.000 euro).
Atzo hasi zen Nobel Sarien astea, Medikuntzako Nobela Sariaren berri emanez.
manez.Zure interesekoa izan daiteke
Ebola kontrolik gabe zabaltzen ari da Kongoko Errepublika Demokratikoan eta 1.850 hildako eragin ditu jada
Inoiz izandako agerraldirik larrienak 4.053 kasu baieztatu ditu dagoeneko, eta MOEk "premiazko" erantzuna eskatu du.
Abelardo de la Espriellak Kolonbiako Presidentetza hartu du
Eskuin muturreko presidente berriak Cali aukeratu du inbestidurarako, Bogota hautatu beharrean, eta talde armatu ilegalekin elkarrizketari amaiera ematea eta legez kanpoko laboreak fumigatuko dituela iragarri du.
SpaceXen kohete batek Ilargiaren kontra talka egin duela esan du NASAk, baina adierazi du ez duela arriskurik ekarriko
2025eko urtarrilean jaurtitako Falcon 9 kohete baten goiko zatiak, planifikatu gabe, talka egin du Ilargiaren gainazalarekin, eguzki-jardueraren eta grabitate-indarren konbinazio baten ondorioz.
Iranek eta Omanek Ormuzen nabigatzeko bide berri bat adostu dute
Itsasarteko bide berri hori egiteko akordioa lortu izanak ez du esan nahi berriro irekiko dutenik, Iranek zehaztu duenaren arabera, AEBren eta Israelen arteko erasoaldi militarraren ondorioz itxi baitzuten.
Marokok dozenaka pertsona auzipetu ditu Ceutako krisiarekin lotutako delituengatik
Marokoko Giza Eskubideen Elkartearen arabera, 34 pertsona auzipetu dituzte Tetuanen (tartean, bost adingabe) eta 52, Nadorren.
Danubiok bere sekretuak agerian utzi ditu lehortearen ondoren: mamut baten aztarnak eta nazien ontziak azalera atera dira
Danubio ibaiak, Europako bigarren luzeenak, lehorte historikoa bizi du, eta bere ur-emaria murriztu denez, iraganeko aztarna harrigarriak utzi ditu agerian: mamut baten aztarnak azaldu dira Bulgarian, eta Bigarren Mundu Gerran hondoratutako dozenaka ontzi ikusgai geratu dira Serbian.
Gutxienez 14 pertsona hil eta 27 zauritu dira Errusiak Kiev eskualdean gauez egindako erasoetan
Brovary barrutian "sute handiak" izan dira biltegi batzuetan, eta baita Velyka Dymerka, Kvitneve eta Peremoga herrietan ere. Astearte honetan, Volodimir Zelensky Ukrainako presidenteak Errusiaren aurkako operazio gehiago egitekotan zela iragarri osteko erantzun gisa egin ditu Moskuk azken erasoak.
Bruselak esan du EBk "lanak ondo" egin dituela Ceutan, eta "migrazio erreformak bizkortzeko" eskatu du
Magnus Brunner Europako Barne eta Migrazio komisarioaren hitzetan, Ceutan lehertutako krisitik ateratako ondorio nagusia da Europar Batasuneko kideek "bat eginda" kudeatu behar dituztela migrazio politikak.
EBko Barne ministroek Ceutako krisia aztertuko dute gaur, ezohiko bilera batean
Europar Batasuneko Barne Ministroen Ezohiko Kontseilua gaur bilduko da, Espainiak eskatuta eta 22 estatu kidek babestuta, Ceutako migrazio-krisia aztertzeko eta Marokotik etorritakoen gorakadari erantzun bateratua emateko.
Marokok mafiei, desinformazioari eta itzulketei buruzko gaizki-ulertuei egotzi die Ceutako krisia
Marokoko Barne Ministerioak migratzaileak Ceutan masiboki sartu izanari buruzko lehen balorazioa egin du, eta 11 pertsona hil direla adierazi du. Rabaten esanetan, giza trafikoko sareek, desinformazio kanpainek eta Espainiako Auzitegi Gorenaren epai baten interpretazio okerrak eragin dute egoera. Epai horren ondorioez ohartarazi zion Marokok Espainiari, bertako iturri baten arabera.