Egiptoko iraultzak bost urte bete ditu ezegonkortasunean murgilduta
Hosni Mubarak orduko presidentea boteretik kendu zuen urtarrilaren 25eko herri altxamenduak bost urte bete ditu Egipton. Iraultzako protagonista gehienak espetxean edo erbestean daude, 2013ko uztailaren kolpe militarrak aurrera eraman duen errepresioaren ondorioz.
Abdelfatah al Sisi Egiptoko presidentearen hitzetan, “demokrazia ez da egun batetik bestera osatzen”.
Ahmed Maher Apirilak 6 Mugimenduko koordinatzailea hiru urteko espetxe-zigorra betetzen ari da Torako (Kairo) kartzelan, “baimenik gabe protesta egiteagatik” eta “segurtasun indarrei eraso egiteagatik”.
Ahmed Maher, Alaa Abdel Fatah eta Momahem Adel
Maher bezalaxe, protestetan paper garrantzitsua izan zuten beste ekintzaile batzuk, Alaa Abdel Fatah eta Momahem Adel, esaterako, kartzelan daude orain, nahiz eta bere garaian demokraziaren aldeko mugimendu politiko eta sozialaren ikurrak izan.
Mohamed Mursi Al-Ikhwan al-Muslimimeko buruzagia 2012an presidentetzara heldu zenean, manifestarien askatasun eskakizunak deserosoak bihurtu ziren agintari islamiarrentzat, aurretik Batzorde Militarrari Mursirekin gertatu bezala.
2013ko uztailaren 3an, orduko Defentsa ministroak zuzendutako kolpe militarrak arrakasta lortu eta Abdelfatah al Sisi presidente jarri zuenean, giza eskubideen ekintzaileak agintari berrien etsai bihurtu ziren. Al-Ikhwan al-Muslimimeko (erakunde terrorista orduz geroztik) jarraitzaileak eta gainerako ekintzaile politikoak ez dituzte bereizi, eta biak jazarri ditu erregimenak.

Umeak Kairoko Tahrir plazan. Argazkia: EFE
“Ahmed Maher, Alaa Abdel Fatah eta Mohamed Adel adiskideak atxilotu ondoren, Egipton jarraitzea ezinezkoa zen”, esan du Abdel Rahman Mansur ‘Guztiak Jaled Said gara’ webgunearen sortzaileak Londresen.
Mansurrek 2013ko abuztuan Egiptotik ihes egin zuen, Rabaa al Adauiyako sarraskia gertatu eta hiru egun geroago. Segurtasun indarrek Mohamed Mursiren aldeko kanpaldi bat desegin zuten. Mursi hilabete lehenago boteretik kendu eta espetxeratu zuten.
Oraingoz Egiptora itzultzeko asmorik ez duela ziurtatu du ekintzaileak, “bidegabekeriak eta errepresioa masiboak direlako”.
60.000 preso politiko baino gehiago
Gamal Eid abokatuak eta Giza Eskubideen Informaziorako Sare Arabiarreko (RAIDH) zuzendariak azaldu duenez, 60.000 preso politiko baino gehiago daude Egiptoko espetxeetan, 58 kazetari tartean.
Al Sisiren kolpe militarrari babesa eman zioten ekintzaile asko, Ahmed Duma blogaria esaterako, kartzelan daude. Dumak paper garrantzitsua izan zuen urtarrilaren 25eko iraultzan eta Mursiren kontrako protestetan.
Zure interesekoa izan daiteke
Kalte-ordainak eta "berme irmoak" eskatu ditu Iranek AEBekin eta Israelekin duen gatazka amaitzeko
Masud Pezeshkian presidenteak Teheranek eskualdeko bakearekin duen "konpromisoa" berretsi du eta "autodefentsareako eskubidea" aldarrikatu du.
Espainiak defentsan "ez duela laguntzen" berretsi du Trumpek, eta merkataritza etetearekin mehatxatu du
Donald Trump AEBko presidenteak asteazken honetan berretsi duenez, Espainiako Gobernuak "ez du laguntzen" defentsaren alorrean, eta aldebiko merkataritza eteteko mehatxua egin du berriro.
Ormuzeko itsasartean misio bat egiteko baldintzak ez direla betetzen onartu du Macronek
Hala ere, azpimarratu du "antolatu" egin behar direla, inguruan dauden merkantzia-ontziei eskolta emateko.
Brent upela egonkor dago, 88 dolarrean, petrolio-erreserbak merkaturatzeko zain
The Wall Street Journal egunkariak asteazken honetan argitaratu duenez, Nazioarteko Energia Agentziak (IAE) inoizko petrolio erreserben kopuru handiena merkaturatzea proposatu du, petrolioaren prezioak murrizteko, eta IAEko herrialdeek 2022an Errusiak Ukraina inbaditu zuenean jarri zituzten 182 milioi petrolio upelak baino gehiago lirateke.
AEBren arabera, Ormuzko itsasartean minak jartzen ari ziren Irango 16 itsasontzi suntsitu dituzte
AEBko Komando Zentralak bideo bat zabaldu du, Irango ontzien aurkako erasoak ikusgai. Adierazi dutenez, operazioaren helburua da nabigazioa berriz martxan jartzea.
Tentsioa Bruselan, Von der Leyenek “jada existitzen ez den” mundu-ordenaz esandakoengatik
Erkidegoko iturriek zehaztu dutenez, bere diskurtsoaren helburua ez zen arauetan oinarritutako sistemarekiko errespetua lurperatzea, baizik eta azpimarratzea, gero eta gatazkatsuagoa den mundu honetan, EBk ezin dituela babes horiek baliatu bere interesak defendatzeko modu bakar gisa.
Gatazkaren egunik "bortitzena" bizi izan dute Iranen eta Libanon
Bonbardaketak areagotu egin dira Iranen eta Libano hegoaldean, eta, dagoeneko, 1.250 hildako zenbatu dira, gehienak zibilak. Oraingoz, aldeek ez dute negoziatzeko asmorik agertu, nahiz eta Txinak eta Errusiak gatazka baretzea eskatu duten. Bien bitartean, Trumpek adierazi du Iranek minak jarri dituela Ormuzko itsasartean eta, kendu ezean, "inoiz ikusi gabeko ondorioak" egongo direla mehatxu egin du.
Iranek heriotza-zigorra ezarriko dio etsaiari laguntzen dion orori
Iranek hedabideei eta herritarrei ohartarazi die etsaiarekin lankidetzan ibiltzeak heriotza eta ondasunak konfiskatzea dakartzala, Ameriketako Estatu Batuen eta Israelen erasoaldiaren ondoren; dagoeneko 1.200 hildako baino gehiago utzi ditu.
Trump, Kubari buruz: "Herrialdearen gaineko kontrola modu adiskidetsuan har genezake, ala ez"
AEBko presidenteak adierazi duenez, uhartean ez dute energiarik, erregairik ezta dirurik ere, eta arazo humanitario "sakonak" dituzte.
G7ko Energia ministroak gaur bilduko dira Ekialde Hurbileko gatazkak eragindako krisia aztertzeko
AEBko, Kanadako, Japoniako, Frantziako, Italiako, Alemaniako eta Erresuma Batuko Energia ministroak modu birtualean bilduko dira astearte honetan, Irango gerrak eragindako hornidura-etenari buruz hitz egiteko eta petrolio erreserbak merkaturatuko dituzten eztabaidatzeko.