McGuinness Ipar Irlandako lehen ministro orde ohia zendu da
Martin McGuinness Ipar Irlandako lehen ministro orde eta Sinn Feineko kide ezaguna izan zena hil da gaur, asteartea, 66 urte zituela, The Independent egunkariak eta alderdiak berak zabaldu dutenez.
McGuinnessek urtarrilean utzi zuen kargua, Arlene Foster lehen ministroarekin zituen desadostasunak zirela medio, energia-programa polemiko bat dela eta. Ondorioz, hauteskundeak aurreratu behar izan zituzten.
Horren inguruko zehaztasunik eman ez badute ere, orain gutxi jakin da gaixotasun arraro bat zuela, amiloidosia, eta bi aste eman ditu ospitalean.
McGuinness Irlandako Armada Errepublikanoaren (IRA) komandante ere izan zen.
Gerry Adams Sinn Feineko presidenteak McGuinnessek "bere bizitza osoan erakutsitako erabakitasuna, duintasuna eta umiltasuna" goraipatu ditu. "Gaixo egon den epe labur horretan ere" hala jokatu du, esan du Adamsek.
"Errepublikazale amorratua zen, bakearen eta adiskidetzearen alde lan egin zuen gogotik, baita bere herrialdearen bat egitearen alde ere", Sinn Feineko presidente eta McGuinnessen lagun eta kideak azaldu duenez.
Gauza asko lortu zituzten elkarrekin, besteak beste, armagabetzea gauzatzera bultzatu zuten IRA, bake prozesu arrakastatsua martxan jarrita. Prozesu horren bukaeran, Gobernua osatu zuten 1998an.

McGuinness, Jonathan Powell eta Paul Riosekin batera, 2014an Loiun. Artxiboko argazkia: EFE
Enda Kenny Irlandako lehen ministroaren esanetan, McGuinness beti "gogoratuko dute egindako ibilbide politikoagatik", borroka armatutik lehia demokratikora eraman baitzuen. "Bakea gailendu egin behar zela sinistu ez ezik, horren alde azkeneraino lan egiteko konpromisoa ere hartu zuen", erantsi du.
Bestalde, Michelle O'Neill Sinn Feinen Ipar Irlandako buruak adierazi duenez, McGuinness politikako mitoa eta handia izan zen, bakerako eta prozesu demokratikorako bidean ezinbestekoa. "Bihotza urratuta daukat gaur goizean", esan du Twitterren duen kontuan.
Horiez gain, Theresa May lehen ministro britainiarrak McGuinnessen bakea lortzeko egindako ekarpena "ezinbestekoa" eta "historikoa" izan da.
Ohar baten bidez, Mayk nabarmendu du McGuinnessek "lan erabakigarria" egin zuela IRAk indarkeria bazter zezan.
Tony Blair Erresuma Batuko lehen ministro ohia triste agertu da heriotzagatik, eta McGuinness barik bakea ez zela inoiz Ipar Irlandara iritsiko adierazi du. Blairrek McGuinnessekin negoziatu zuen 1998ko Ostiral Santuko bake akordioa.
"Iragana gorabehera, nik ezagututako Martin gizon konprometitua, gogoetatsua eta zentzuduna izan zen", azpimarratu du Blairrek.
Zure interesekoa izan daiteke
Arma nuklearren START III tratatua iraungi den egunean, eustearen aldeko jarrera agertu dute Errusiak eta AEBk
START III itunak arma nuklear estrategikoen kopurua mugatzen zuen, gehienez 1.550 buru nuklearretara eta 700 sistema balistikotara, bi potentzietako bakoitzerako, izan lurrean, itsasoan edo airean. Start III 2010eko apirilaren 8an sinatu zuten, Pragan, Dmitri Medvedev Errusiako eta Barack Obama AEBetako orduko presidenteek, eta 2021eko otsailean berritu zuten beste bost urterako eta gaur iraungi da.
Trumpek ez du bere ondorengoaz hitz egin nahi izan, eta nabarmendu du Vance eta Rubio "zoragarriak" direla
Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak Etxe Zurian bere ordezkoari buruz ez du iritzirik eman nahi izan, eta JD Vancen eta Marco Rubioren lana goraipatu ditu.
AEBk eta Ukrainak produktibotzat jo dituzte Errusiarekin izan dituzten negoziazioak
Ukraina eta Errusiako ordezkariak Arabiar Emirerri Batuetako hiriburuan bildu dira, Estatu Batuetako ordezkariekin batera, gerrari amaiera ematea duen bigarren bilera sorta batean. Elkarrizketek ostegunean jarraituko dute.
21 palestinar hil ditu Israelek Gazan, tartean sei haur, gauez egindako erasoetan
Erasoen biktimetako bat Hussein Hassan Hussein Al Samiri da, Palestinako Ilargi Gorriko paramediko bat. Israelek atzo gauetik jaurtitako bonbardaketa ugarietako batetik zaurituak zeramatzala eraso diote. Su-etenaz geroztik Israelek egindako erasoen ondorioz hildako gazatarren kopurua 556ra igo da, horien artean 115 adingabe baino gehiago.
Trumpek eta Petrok bakeak egin dituzte, urtebetez irainka aritu ostean
Donald Trump AEBko presidenteak eta Gustavo Petro kolonbiar homologoak astearte honetan bakeak egin dituzte, tonu atsegineko bilera batekin, Etxe Zurian, desadostasunek eta irain gurutzatuek markatutako urte baten ondoren.
Elon Muskek eduki esplizitua sustatu zuen Grok AArekin, Xn erabiltzaileak irabazteko
Aktibo egon zen hamaika egunetan, Groken irudi sortzaileak hiru milioi irudi sexualizatu baino gehiago sortu zituen; horietatik 23.000k haurrak irudikatzen zituzten eta 1,8 milioik inguru, emakumeak. Elon Muskek xAIko langileei eskatu zien eduki esplizituarekin lan egiteko trebatzeko, sexuala barne, eta langileei ohartarazi zien "eduki sentikorra, bortitza, sexuala eta/edo beste eduki iraingarri edo asaldatzaileak" ikusteko prestatu zitezela, "estres psikologikoa" eragin ziezaiekeen eta.
Nobel Institutuak adierazi du Machadoren sariaren berri filtratu zela, baina ez du zehaztu nola
"Iragarpena egin baino ordu batzuk lehenago hainbat pertsonak dirutza jokatu zuten apustu-webguneetan, eta, hortaz, ziur esan dezakegu batzuk gai izan zirela iazko erabakiari buruzko informazioa legez kanpo eskuratzeko", adierazi du Institutuak ohar batean.
X sare sozialak Frantzian dituen lokalak miatu dituzte eta Elon Musk deitu dute galdeketa egiteko
Frantziako Fiskaltza X sare soziala (lehen, Twitter) ikertzen ari da, bere bulegoetan egindako miaketa baten ondoren, eta enpresaren jabea deklaratzera deitu du, duela urtebete irekitako ikerketaren ondorioz.
Ilargirako misio tripulatua martxora arte atzeratu da, gaurko probetan erregai-ihesa izan eta bertan behera utzi behar izan dutelako
"Misio historiko honi ekiteko prest gaudela uste dugunean egingo dugu jaurtiketa", esan du Jared Isaacman NASAren buruak, eta gaineratu du taldeak datuak "sakon" berrikusiko dituela, "atzemandako arazo guzti-guztiak konponduko" dituela, beharrezko konponketak egingo dituela eta berriz egingo dituela saiakerak.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute gaur Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, solasaldia antolatu dute.