Emmanuel Macron, Frantziako presidenterik gazteena
Ekonomia ministro ohiak, Emmanuel Macronek, 39 urte ditu, eta 1958an Frantziako V. Errepublika ezarri zenetik inoiz izan den estatuburu gazteena da.
Orain dela urtebete, Ekonomia ministroa ia ezezaguna zen, eta liberalizazio txiki bat eragin zuen lege bat besterik ez zuen egin. Adierazpen desegokiak egiteagatik nabarmentzen zen, eta ez herrialdeko diru-kutxetan zuen eraginagatik.
2014ko abuztuan Gobernu sozialistan sartu zenetik ahots propioa izatea bilatu zuen Macronek.
Funtsezko gaietan ideia propioak babestu zituen; François Hollande presidenteak bultzatu eta Parlamentuak onartu ez zuen Konstituzioaren erreformaren aurrean, esaterako. Horren bidez, terrorismoagatik kondenatutakoei frantziar herritartasuna kendu nahi zien Hollandek, Macron iritzi berekoa izan ez arren. Parlamentuak, baina, esan bezala, baztertu egin zuen Hollanderen asmoa.
Bereizitako profil baten bila ibili da Macron, Alderdi Sozialistaren eskuinaldean baina kontserbadoreetatik aldentzen duten ñabardura sozial eta kosmopolitak izanik. Horrek Frantziako politikan izaki arraro bihurtu du Macron: anglosaxoi estiloko liberal bat.
Eskuinetik, ezkerretik eta erdialdetik elikatzen da, lotsarik gabe. Azaltzen zaila den ideologia du, eta alderdi tradizionalen gaitzespena eragiten du horrek.
Frantzia iparraldeko Amiens udalerriko bi medikuren semea da Macron, eta Administrazioaren Eskola Nazionalean ikasi zuen. Estatuan kargu garrantzitsuak dituzten hainbatekin ikasi zuen bertan.
Ikasketak amaitu ondoren, finantza-ikuskatzaile gisa hasi zen lanean, 2008an Rothschild negozioen bankuaren eskutik enpresa pribatuan sartzeko aukera izan aurretik. Azkenean, bazkide bihurtu zen.
Bankari lanetan ibili zenean, François Hollanderen Presidentetzarako hautagaitzan ere parte hartu zuen.
"Politika droga gogorra da" pentsatuta, 2012an sartu zen Eliseo Jauregian Hollanderekin, alboko idazkari nagusi gisa, eta presidente sozialistak bultzatutako lehen erreforma ekonomikoen arkitektoa izan zen.
Hauteskunde batzuetan inoiz kargurik lortu ez izanak Manuel Vallsen lehen gobernuan Aurrekontu ministro izateko hautagaitzatik kanpo utzi zuen 2014ko martxoan. Bost hilabete geroago, Ekonomia Ministerioaren ardura hartu zuen bere gain, Arnaud Montebourg ezkertiarraren eskutik.
Iaz, "En Marche!" (Martxan) mugimendu politikoa sortu zuenean, argi gelditu zen erronka horri bakarrik ekin nahi ziola. Mugimendu hori Ameriketako Estatu Batuetan Barack Obamak egindako kanpainan dago oinarrituta, eta presidenterako hautagai izango zela iragarri zuen, abuztuan Gobernuan zuen kargua utzi ondoren.
Musikari trebea da (sari ugari irabazi zituen Amiensko kontserbatorioan pianoa jotzen) eta filosofia irakurtzea gustatzen zaio. Horren ospeak gora egin zuen, eta couché paperera heldu zen, emaztearekin, Brigitte Trogneuxekin, izan zuen amodiozko istorio bitxiarengatik. Trogneux Macronen irakaslea izan zen Institutuan, eta hura baino 24 urte zaharragoa da.
Trogneuxek Macronengan eragin handia duela onartu dute horien ingurukoek, eta hedabideen aurrean hartzen dituen erabakietan jarrera aktiboa duela.
Zure interesekoa izan daiteke
Arma nuklearren START III tratatua iraungi den egunean, eustearen aldeko jarrera agertu dute Errusiak eta AEBk
START III itunak arma nuklear estrategikoen kopurua mugatzen zuen, gehienez 1.550 buru nuklearretara eta 700 sistema balistikotara, bi potentzietako bakoitzerako, izan lurrean, itsasoan edo airean. Start III 2010eko apirilaren 8an sinatu zuten, Pragan, Dmitri Medvedev Errusiako eta Barack Obama AEBetako orduko presidenteek, eta 2021eko otsailean berritu zuten beste bost urterako eta gaur iraungi da.
Trumpek ez du bere ondorengoaz hitz egin nahi izan, eta nabarmendu du Vance eta Rubio "zoragarriak" direla
Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak Etxe Zurian bere ordezkoari buruz ez du iritzirik eman nahi izan, eta JD Vancen eta Marco Rubioren lana goraipatu ditu.
AEBk eta Ukrainak produktibotzat jo dituzte Errusiarekin izan dituzten negoziazioak
Ukraina eta Errusiako ordezkariak Arabiar Emirerri Batuetako hiriburuan bildu dira, Estatu Batuetako ordezkariekin batera, gerrari amaiera ematea duen bigarren bilera sorta batean. Elkarrizketek ostegunean jarraituko dute.
21 palestinar hil ditu Israelek Gazan, tartean sei haur, gauez egindako erasoetan
Erasoen biktimetako bat Hussein Hassan Hussein Al Samiri da, Palestinako Ilargi Gorriko paramediko bat. Israelek atzo gauetik jaurtitako bonbardaketa ugarietako batetik zaurituak zeramatzala eraso diote. Su-etenaz geroztik Israelek egindako erasoen ondorioz hildako gazatarren kopurua 556ra igo da, horien artean 115 adingabe baino gehiago.
Trumpek eta Petrok bakeak egin dituzte, urtebetez irainka aritu ostean
Donald Trump AEBko presidenteak eta Gustavo Petro kolonbiar homologoak astearte honetan bakeak egin dituzte, tonu atsegineko bilera batekin, Etxe Zurian, desadostasunek eta irain gurutzatuek markatutako urte baten ondoren.
Elon Muskek eduki esplizitua sustatu zuen Grok AArekin, Xn erabiltzaileak irabazteko
Aktibo egon zen hamaika egunetan, Groken irudi sortzaileak hiru milioi irudi sexualizatu baino gehiago sortu zituen; horietatik 23.000k haurrak irudikatzen zituzten eta 1,8 milioik inguru, emakumeak. Elon Muskek xAIko langileei eskatu zien eduki esplizituarekin lan egiteko trebatzeko, sexuala barne, eta langileei ohartarazi zien "eduki sentikorra, bortitza, sexuala eta/edo beste eduki iraingarri edo asaldatzaileak" ikusteko prestatu zitezela, "estres psikologikoa" eragin ziezaiekeen eta.
Nobel Institutuak adierazi du Machadoren sariaren berri filtratu zela, baina ez du zehaztu nola
"Iragarpena egin baino ordu batzuk lehenago hainbat pertsonak dirutza jokatu zuten apustu-webguneetan, eta, hortaz, ziur esan dezakegu batzuk gai izan zirela iazko erabakiari buruzko informazioa legez kanpo eskuratzeko", adierazi du Institutuak ohar batean.
X sare sozialak Frantzian dituen lokalak miatu dituzte eta Elon Musk deitu dute galdeketa egiteko
Frantziako Fiskaltza X sare soziala (lehen, Twitter) ikertzen ari da, bere bulegoetan egindako miaketa baten ondoren, eta enpresaren jabea deklaratzera deitu du, duela urtebete irekitako ikerketaren ondorioz.
Ilargirako misio tripulatua martxora arte atzeratu da, gaurko probetan erregai-ihesa izan eta bertan behera utzi behar izan dutelako
"Misio historiko honi ekiteko prest gaudela uste dugunean egingo dugu jaurtiketa", esan du Jared Isaacman NASAren buruak, eta gaineratu du taldeak datuak "sakon" berrikusiko dituela, "atzemandako arazo guzti-guztiak konponduko" dituela, beharrezko konponketak egingo dituela eta berriz egingo dituela saiakerak.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute gaur Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, solasaldia antolatu dute.