'Brexit' gogor batek elikagai eta botika falta eta prezioen igoera ekarriko ditu
Boris Johnson lehen ministro britainiarrak nahi duen akordiorik gabeko brexita gauzatuz gero, elikagai eta botika falta izango da, prezioak igo egingo dira eta argindarra garestitu egingo da. Hala aurreikusi du Erresuma Batuko Gobernuak egindako barne txosten batek.
Orain arte sekretupean izan dute dokumentua —'Mailu Horia Operazioa' izenekoa—, baina Gobernuak kaleratu behar izan du, astelehenean oposizioak Parlamentuan irabazitako bozketaren harira.
Urriaren 31n akordiorik gabe Europar Batasuna itxi behar izatekotan, aurreikusi daitezkeen "ondorio txarrenak" deskribatzen ditu bost orrialdeko dokumentuak.
Botikarik gabe geratzea eta elikagai eskasia
Hala, Mantxako Kanalaren bitartez egindako merkantzia-trukeak % 40 egingo luke behera lehen egunetik, eta portuen artean sor daitezkeen tirabirak "sei hilabetez" luza daitezke. Egoera horrek "botiken hornidurari eragingo dio", irakur daiteke dokumentuan.
Erresuma Batura heltzen diren botika gehienak Mantxako Kanaleko portuen bitartez heltzen dira, eta hortaz, brexit gogor batek "bereziki produktu horiei" egingo diete kalte.
Elikagaiei dagokienez, jaki fresko jakin batzuen falta igarriko da, eta horien artean industriarentzat oinarrizkoak izan daitezkeen batzuk, hala nola, oinarrizko osagaiak, kimikoak eta ontziak.
Dokumentuaren arabera, falta horrek ez du hornidurarik eza ekarriko. Dena dela, onartzen du prezioetan eragina izango duela horrek guztiak.
Horrez gain, argindarraren faktura igoko dela aurreikusi du Gobernu britainiarrak.
Protestak
Akordiorik gabeko brexit batek "protestak eta kontraprotestak eragingo ditu Erresuma Batu osoan, eta horren ondorioz, baliabide polizial asko bideratu beharko ditugu".

Agente britainiarrak, manifestarien aurrean, Londresen egindako protesta batean. Argazkia: EFE
Erresuma Batuan bizi diren europarrei dagokienez, euren "eskubide guztiei eutsi egingo diete, estatu kide guztiekin akordioak itxi ez badira ere".
Europar Batasunean bizi diren herritar britainiarren egoera, ordea, bestelakoa da. "Eskubide galera eduki dezakete. Besteak beste, osasun arretan arazoak izan ditzakete, baita kontrol migratzaile gehiago pairatu ere", aitortzen dute dokumentuan.
Horrez gain, Erresuma Batura sartu edo irten nahi duten herritarrentzat ere zailtasunak iragarri ditu Johnsonen gobernuak: "Aduanetan kontrol gehiago izango dira".
Gibraltar
Gibraltarreko haitzari aparteko atala eskaintzen dio dokumentuak. Horren arabera, "mugan atzerapen luzeak egongo dira, luzaroan, gainera. Horrek ekonomiari eragingo dio".
"Espainiak muga-kontrolak ezarriko ditu, eta gorabeherak eragingo elikagai, botika eta zaborren horniduran. Langile, bizilagun eta turistek ere zailtasunak izango dituzte muga zeharkatzeko; lau ordu baino gehiagoko atzerapenak aurreikusten ditugu".
Zure interesekoa izan daiteke
Su-etena urratuta, Israelek Libano bonbardatu eta gutxienez hiru pertsona hil ditu
Israelgo eta Libanoko ordezkariek bake elkarrizketen hirugarren txanda egingo dute Washingtonen (AEB) maiatzaren 14an eta 15ean, AEBko Estatu Departamentuko funtzionario batek ostegun honetan jakitera eman duenez.
Energia nuklearra, berriztagarriak… Europa norabide bila ari da, energia-mendekotasunari aurre egiteko
Energia-mendekotasuna da Europar Batasunak aurrean duen erronka nagusietako bat. Kontsumitzen duen energiaren % 57 kanpotik dator, eta % 43 baino ez da Europan ekoizten. Frantzian, energia nuklearraren auzia eztabaida handia sortzen ari da, eta iritzi kontrajarriak eragin ditu. EITB ekoitzitako "Europa norabide bila" erreportaje-sortak aztertu duen gaietako bat da.
"Europa norabide bila" erreportaje-sortak kontinentearen egoera aztertuko du, egungo agertoki geopolitiko nahasian
Aldaketak etengabe ari dira gertatzen taula geopolitikoan, eta Europa norabide bila dabil. Mikel Reparaz EITBko Nazioarteko arlo-buruak zuzendu duen erreportaje-sorta berriak Europak aurrean dituen erronkak aztertu ditu, egungo bidegurutze geopolitikoan. Gaurtik aurrera izango da ikusgai.
'MV Hondius' gurutzaontzian hantavirus agerraldiak izan duen bilakaera: lehen kasuetatik, kontaktuen jarraipenera
Munduko Osasun Erakundeak jakinarazi du geldialdietan gurutzaontzitik atera ziren bidaiarien eta haien kontaktuen jarraipena egingo duela. Dagoeneko jarri dira harremanetan geldialdi horiek egin ziren herrialdeetako agintariekin.
Iranen aurkako erasoaldia amaitu dela eta Ormuzko itsasartean fase berria abian dela iragarri du Marco Rubiok
Bestalde, Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak bertan behera utzi du Ormuzen blokeatuta dauden ontziei laguntza emateko Askatasuna proiektua. Horrez gain, Estatu Batuek Ormuzen nabigazioa eta segurtasuna bermatzeko ebazpena aurkeztuko du NBEko Segurtasun Kontseiluan.
Irango erasoen aurrean defentsa indartuko duela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako "rave" jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, horrelako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzeko.
Global Sumud ontzidiko bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud flotillako bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea Loiuko aireportuan lurreratu da, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana, bai eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak" ere.
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.