MOEren ustez, txertoa ez da masiboki eskuragarri egongo 2022 baino lehen
Soumya Swaminathan Munduko Osasun Erakundeko (MOE) zientzialarien buruak asteazken honetan ohartarazi duenez, ez du espero COVID-19aren aurkako txertoak bi urte baino lehen eskuragarri egotea. Hala ere, litekeena da lehen arrisku-taldeak 2021aren erdialdean immunizatzea.
"Askok uste dute datorren urtearen hasieran dena konponduko duen panazea iritsiko dela, baina ez da horrela izango: ebaluazio, lizentzia, fabrikazio eta banaketa prozesu luzea dago", azpimarratu du Indiako adituak internautekin sare sozialen bidez egindako galdera-erantzunen saioan.
Swaminathaneren hitzetan, kasurik onenean datorren urtean iritsiko dira lehenengo txertoak hainbat herrialdetara. Une horretan arrisku handieneko taldeei eman beharko zaie lehentasuna, orduan oraindik ezin izango baita dosirik izan gizarte osoarentzat.
"Historian lehen aldia da txerto baten milaka milioi dosi behar ditugula", adierazi du MOEko zientzialari buruak, eta, azaldu duenez, asko jota, beste gaixotasun batzuen aurkako txertaketa-kanpaina masiboetan ehunka milioi dosi behar dira.
Txertoa hartzeko lehentasuna duten taldeen aukeraketan, aditu indiarrak esan du "osasun langileak izan beharko liratekeela lehenak, eta dosi gehiago iritsi bezain laster helduenengana iritsi behar dela, beste gaixotasun batzuk dituzten pertsonengana, horrela biztanle gehiago eta gehiago estaltzeko, urte pare bat beharko dituen prozesuan".
Swaminathanek azpimarratu duenez, ordura arte "jendeak diziplinatua izan behar du", gaur egungo prebentzio neurriak (urruntze fisikoa, maskarak, eskuetako higienea...) edo antzekoak jarraitu beharko dituztela aditzera emanez.
Segurtasuna da txerto bat bilatzeko oinarria
Segurtasuna da edozein txerto bilatzeko oinarria, eta horixe da saiakuntza klinikoak gidatu behar dituen ezinbesteko baldintza, MOEk adierazi duenez, COVID-19aren aurkako txertorik oparoenetako baten entsegua eten dela iragartzeari dagokionez.
AstraZeneca farmazialari suediar britainiarrak iragarri duenez, txertoaren saiakuntza klinikoa bertan behera utzi du, parte-hartzaileetako batek "azaldu ezin den gaixotasun bat duelako". Produktua Oxfordeko Unibertsitatearekin elkarlanean garatu da.
"Saiakuntza bateko parte-hartzailearengan azal ezina izan daitekeen gaixotasun bat sortzen denean, ebaluatzen ari den txertoarekin loturarik izan dezakeena edo ez duena, ikertzea praktika zorrotza da", MOEren arabera.
Erakundearen arabera, egoera horiek ez dira pentsa litekeen bezain ezohikoak.
Munduko egoera
COVID-19aren kasuak 27,4 milioira igo dira planetan, eta pandemia hasi zenetik hildakoak 894.241 dira, Osasunaren Mundu Erakundearen estatistiken arabera.
Azken hogeita lau orduetan, 211.000 positibo berri zenbatu dituzte, eta, orokorrean, 5.700 heriotza izan dira, Genevan egoitza duen erakundearen arabera.
Amerika, 14,2 milioi kasu eta 495.000 heriotzarekin, munduko eskualderik kaltetuena bezala mantentzen da, nahiz eta bere eguneko kutsatze berrien grafikoak nolabaiteko egonkortzea erakusten duen, pandemiaren epizentroetako eguneroko infekzioen murrizketari esker, Estatu Batuak edo Brasil kasu.
Aitzitik, Asiako hegoaldean, kasu berrien kurbak gora egin du, ia 5 milioi infekzio zenbatu dituzte munduko bigarren eskualde kaltetuenean, Indian, hain zuzen ere, eguneko 90.000 kutsatze ditu, planetako erritmo handiena.
Europa hirugarren lekuan dago, 4,5 milioi kasu baino gehiago baititu, argi eta garbi kontinente zaharreko pandemiaren bigarren puntu bat erakusten duen grafiko batekin, nahiz eta eguneko hildakoen kopurua nahiko baxua izan (400 inguru eguneko, apirilean 5.000 izatera iritsi zirenean).
Estatu Batuak, India, Brasil eta Errusia dira kasu gehien dituzten herrialdeak. Hamar herrialde kaltetuenen zerrendan Peru (bosgarren lekua), Kolonbia (seigarren postua), Mexiko (zortzigarren postua), Espainia (bederatzigarren postua) eta Argentina (hamargarren postua) daude.
Maila globalean berreskuratutako pazienteak 20 milioira hurbiltzen dira, % 70, eta egoera larrian edo kritikoan jarraitzen dute 60.000 gaixok, hau da, kasu aktiboen % 1.
Zure interesekoa izan daiteke
SpaceXen kohete batek Ilargiaren kontra talka egin duela esan du NASAk, baina adierazi du ez duela arriskurik ekarriko
2025eko urtarrilean jaurtitako Falcon 9 kohete baten goiko zatiak, planifikatu gabe, talka egin du Ilargiaren gainazalarekin, eguzki-jardueraren eta grabitate-indarren konbinazio baten ondorioz.
Iranek eta Omanek Ormuzen nabigatzeko bide berri bat adostu dute
Itsasarteko bide berri hori egiteko akordioa lortu izanak ez du esan nahi berriro irekiko dutenik, Iranek zehaztu duenaren arabera, AEBren eta Israelen arteko erasoaldi militarraren ondorioz itxi baitzuten.
Marokok dozenaka pertsona auzipetu ditu Ceutako krisiarekin lotutako delituengatik
Marokoko Giza Eskubideen Elkartearen arabera, 34 pertsona auzipetu dituzte Tetuanen (tartean, bost adingabe) eta 52, Nadorren.
Danubiok bere sekretuak agerian utzi ditu lehortearen ondoren: mamut baten aztarnak eta nazien ontziak azalera atera dira
Danubio ibaiak, Europako bigarren luzeenak, lehorte historikoa bizi du, eta bere ur-emaria murriztu denez, iraganeko aztarna harrigarriak utzi ditu agerian: mamut baten aztarnak azaldu dira Bulgarian, eta Bigarren Mundu Gerran hondoratutako dozenaka ontzi ikusgai geratu dira Serbian.
Gutxienez 14 pertsona hil eta 27 zauritu dira Errusiak Kiev eskualdean gauez egindako erasoetan
Brovary barrutian "sute handiak" izan dira biltegi batzuetan, eta baita Velyka Dymerka, Kvitneve eta Peremoga herrietan ere. Astearte honetan, Volodimir Zelensky Ukrainako presidenteak Errusiaren aurkako operazio gehiago egitekotan zela iragarri osteko erantzun gisa egin ditu Moskuk azken erasoak.
Bruselak esan du EBk "lanak ondo" egin dituela Ceutan, eta "migrazio erreformak bizkortzeko" eskatu du
Magnus Brunner Europako Barne eta Migrazio komisarioaren hitzetan, Ceutan lehertutako krisitik ateratako ondorio nagusia da Europar Batasuneko kideek "bat eginda" kudeatu behar dituztela migrazio politikak.
EBko Barne ministroek Ceutako krisia aztertuko dute gaur, ezohiko bilera batean
Europar Batasuneko Barne Ministroen Ezohiko Kontseilua gaur bilduko da, Espainiak eskatuta eta 22 estatu kidek babestuta, Ceutako migrazio-krisia aztertzeko eta Marokotik etorritakoen gorakadari erantzun bateratua emateko.
Marokok mafiei, desinformazioari eta itzulketei buruzko gaizki-ulertuei egotzi die Ceutako krisia
Marokoko Barne Ministerioak migratzaileak Ceutan masiboki sartu izanari buruzko lehen balorazioa egin du, eta 11 pertsona hil direla adierazi du. Rabaten esanetan, giza trafikoko sareek, desinformazio kanpainek eta Espainiako Auzitegi Gorenaren epai baten interpretazio okerrak eragin dute egoera. Epai horren ondorioez ohartarazi zion Marokok Espainiari, bertako iturri baten arabera.
Ormuzko itsasartearen eta Iranen desnuklearizazioaren inguruko akordioa "berehala" helduko dela uste du Trumpek
Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak adierazi duenez, gaur arratsaldean bilduko da Teheranekin, Golkoko zenbait herrialderen eskaeraren ostean. Irango Atzerri ministroaren arabera, ordea, Washingtonek ez du Ormuzko itsasartearen inguruko elkarrizketetan parte hartzen.
Idahoko tiroketaren osteko izua: bideo batek jendea oihuka ihesi erakusten du
Auto batetik grabatutako irudietan hainbat pertsona korrika ihesi hasten diren unea ikus daiteke, tiroketa baten berri izan ostean. Gutxienez hiru pertsona hil dira, eta bi zauritu. Ustezko erasotzailea hilda aurkitu dute bertan.