Nolakoa izango da Leon XIV aita santu berriaren garaia?
Leon XIV.aren, Eliza Katolikoaren aita santu berriaren, aukeraketak aro berriari hasiera eman dio Vatikanoan. Francis Robert Prevostek hainbat erabaki hartu beharko ditu epe motzean, tartean, bere estiloa eta ohiturak ezarri nahi dituen edo bere aurreko Frantzisko aita santuarenak mantendu nahi dituen. Era berean, amaitu gabe geratu diren gai batzuei ere heldu beharko die.
Estiloa
Ikusiko dugun lehen gauzetako bat Prevostek aita santu argentinarraren estiloari jarraituko dion ala ez izango da. Frantziskok arrasto xumea hartu zuen bere oratoria eta itxuran, handitasun oro ukatuz. Urre-koloreko kaskularik ez, oropel handirik ez, liturgia kargaturik ez... eta bizirik zegoela erabili zituen zapata higatuekin lurperatu zen.
Vatikanoko balkoian 'Urbi et Orbi' bedeinkaziorako Leon XIV.ak egin duen lehen agerraldiaren irudia bestelakoa izan da. Jantzi zuriaren gainean mutzeta more bat zuela agertu da. Hala ere, datozen egunetan ikusiko dugu hobeto bere estiloa zein izango den, bere lehen keinu eta jantziekin.
Magisteritza
Frantzisko aita santuak, ordura arte ezinezkoak ziruditen ateak ireki zituen. Kurian emakumearen papera indartu zuen, Apezpikuen Sinodoan laikoak sartu zituen, dibortziatuak jaunartzera itzultzearen alde egin zuen eta erabaki eztabaidagarrienetakoa izan zen bikote homosexualen bedeinkazio "informala" ere onartu zuen.
Orain, bidegurutze batean dago Eliza Katolikoa eta Prevostek bide berrian gidatu beharko ditu, nahiz eta bere lehen mezuan abisatu duen "Jainkoak guztiak maite dituela baldintzarik gabe".
Bizilekua
Aita santuak, normalean, Jauregi Apostolikoan bizi izan ohi dira, San Pedro plazaren eskuinaldean. Frantziskok, ordea, nahiago izan zuen Vatikanoko Santa Marta egoitzako logelan bizi. Askoz gela soilagoa da, baina baita biziagoa eta gune jendetsuagoa ere.
Zer egingo ote du Leon XIV.ak?
Gortea
Aita santu berriak hartu behar duen lehen erabakietako bat bere laguntzaileei buruzkoa izango da. Erromako Kurian izango dituen kolaboratzaile hurbilenak aukeratu beharko ditu, zehazki Estatu idazkaria, bere eskuin esku boteretsu gisa jardungo duena.
Turkia
Hil baino hilabete batzuk lehenago, Frantziskok jakinarazi zuen Turkiara bidaia bat prestatzen ari zirela Nizeako Kontzilioaren 1.700 urteak ospatzeko. Zubi ekumeniko berri bat eraikitzeko asmoa ere bazuen, etorkizunean kristautasuna bateratze bidea zabalduz.
Leon XIV.ak bide hori jarraituko duen ala ez da beste jakingaietako bat.
Udako egoitza
Hamabi urteko agintaldian Erroma hegoaldean dagoen Castel Gangolfo jauregi ikusgarriaz ez gozatzea erabaki zuen Aita santu argentinarrak. Egoitza horretan igarotzen zuten uda bere aurrekoek, Vatikanoa baino freskoagoa zelako.
Herriko bizilagunek ez zuten ongi ikusi Frantziskoren erabakia; izan ere, horietako asko aita santuek eramaten zuten turismoaren kontura bizi ziren.
Bidaiak
Bidaia apostolikoek katolizismoaren buru berria nondik nora joango den ere erakusten dute. Frantziskok, adibidez, Lampedusa uharte italiarra aukeratu zuen, Afrikatik ihes egiten duten etorkinentzako atea dena.
Benedikto XVI.a, aita santu teologoa, bestalde, Barira (Italiako hegoaldea) joan zan 2005eko maiatzean, Eukaristia Biltzarra ixtera.
Txina
Frantziskoren garaiko mugarri geopolitikoetako bat Txinara egindako hurbilketa historiko bat izan zen. Herrialde horrekin Vatikanoak ez zuen harreman diplomatikorik 1951tik. 2018an, ordea, Egoitza Santuak eta Pekinek apezpikuen izendapena batera egitea adostu zuten, eta beste lau urterako berritu dute. Zer egingo du Leon XIV.ak?
Norabide geopolitikoa
Azken hamarkadan, Vatikanoak bere helburu geopolitikoak aldatu ditu, eta bere interesa ekialdera eta hego globalera, Asiara eta Afrikara, zuzendu du, horietan ari baita hazten katolikoen kopurua. Ikusteko dago aita santu berriak estrategia horri jarraituko dion ala, berriz ere, Europa erdigunean jarriko duen.
Bakarrik edo taldean agindu
Frantzisko zenak C9 izeneko taldea osatu zuen gobernatu ahal izateko. Bederatzi kardinalek osatutako kontseilua zen eta Eliza eta Kuria eraberritzeko aholkuak ematen zizkioten.
Honen gaineko erabakia ere hartu beharko du Leon XIV.ak hurrengo asteetan.
Zure interesekoa izan daiteke
'Hondius' ontzian bidaiatu zuen kanadar batek positibo eman du hantabirusean
Kasu honekin, jada 12 dira hantabirusak kutsatutako gurutzaontziko bidaiariak. Bestalde, Madrilen ospitaleratutako 70 urteko espainiarra egonkor dago eta hobera egiten ari da. Ez dago infomaziorik Frantzian oso larri ospitaleratuta dagoen 65 urteko emakumearen inguruan.
Zazpi zauritu, horietako lau larri, Modenan izandako auto harrapaketa batean
Atxikitzen saiatu den pertsona bati laban batekin egin dio eraso gidariak. Lekukoek baztertu egin dute istripua izan denik, "orduko 100 kilometro orduko abiaduran zihoalako autoa, Modena hirigunean".
Blokeoak eragindako krisi energetikoa muturrera eramaten ari da Kuba
NBEk ohartarazi du gaixotasunak hedatzeko arriskua dagoela, eta 100.000 pazientek baino gehiagok ebakuntzak atzeratu dituztela energia eta medikamentu faltagatik.
Israelek eta Libanok su-etena 45 egunez luzatzea adostu dute
Israelen erasoek ez dute etenik izan azken orduotan Libano hegoaldean, eta hainbat hildako eta dozenaka zauritu izan dira. Negoziazioek su-etena finkatzea eta bake itun baten oinarriak finkatzea dute helburu. Ildo horretatik, Beirutek tropa israeldarrak erretiratzea eskatzen du, eta Israelek Hezbollah taldearen desarmea.
Trumpek adierazi du bat datorrela Xi Jinpingekin Irango gerrari amaiera emateko eta Ormuz berriz irekitzeko beharrarekin
Txinako hiriburuan egin den topaketa Irango krisian eta horrek merkataritza globalean dituen ondorioetan oinarritu da, Ormuzeko itsasarteari arreta berezia eskainiz.
Munduko Futbol Txapelketan bero izugarria izan daitekeela ohartarazi du ikerketa batek, eta egutegia berriz planteatzeko eskatu diote FIFAri
2026ko Munduko Futbol Txapelketako partiden laurdenean bero izugarria egin behar du, eta arriskutsua izan daiteke. Estatu Batuek, Mexikok eta Kanadak antolatuko duten txapelketan jokalari eta zaleek izango dituzten arriskuez ohartarazi du ikerketa zientifiko batek.
Xik Trumpi ohartarazi dio Taiwanekiko harremanak "txarto kudeatzea" bi herrialdeen arteko gatazka ekar dezakeela
AEBko eta Txinako presidenteek eta bi herrialdeetako ordezkariek bilera egin dute gaur goizean, sintonia onean. Horren emaitza da Trumpek egin duen iragarpena: hilabete batzuen buruan beste bilera bat egingo dute, Washingtonen.
Gutxienez 100 pertsona hil dira Afrika Erdiko Errepublikako urre-meategi bateko lur-jausian
Luizia maiatzaren 6an gertatu zen. Hasiera batean, agintariek 11 hildako baieztatu zituzten, baina hainbat egunez biktimak bilatu eta zaurituak artatu ondoren, kopuruak nabarmen egin du gora.
1.700 pertsona konfinatu dituzte gurutzaontzi batean, Bordelen, gastroenteritis agerraldi baten ondorioz
Gastroenteritisak bidaiari baten heriotza eta sintomak dituzten hamarnaka kasu agertzea eragin du. Osasun-agintariak probak egiten ari dira kutsatzearen jatorria zehazteko; elikagai-intoxikazioa izan daitekeela uste da. Hortaz, Ambition gurutzaontziak bidaia jarraituko du, eta, dena ondo bidean, datorren astelehenean iritsiko da Getxora.
Trump Pekinera iritsi da: Bi egun emango ditu han eta Xi Jinpingekin bilduko da
Txinako 20:00ak (Euskal Herriko 14:00ak) pasatxo zirenean, Air Force One hegazkinak lur hartu du. Bertan zihoazen Donald Trump AEBko presidentea, Marco Rubio Estatu idazkaria, Pete Hehseth Defentsa idazkaria eta AEBko multinazional handietako ia hogei enpresaburu.