EBk eta nazioarteko agintariek lasaitasuna eskatu dute Iranen aurkako erasoen ostean

Ameriketako Estatu Batuek eta Israelek Irani eraso egin ostean Kaja Kallas Europar Batasuneko Kanpo Arazoetarako goi ordezkariak larunbat honetan esan duenez, Irango erregimena “mehatxu larria da munduko segurtasunarentzat”.

Kallasen esanetan, Teheranen misil balistiko eta nuklearren programek eta talde armatuei emandako babesak arrisku globala eragiten dute, eta Ekialde Hurbileko azken gertakariak “arriskutsuak” direla erantsi du. Horiek ikusita, EBko diplomaziarentzat funtsezkoak ez diren langile guztiak erretiratuko dituztela iragarri du, eta sare kontsularra Europako herritarren irteera errazteko lanean ari dela azpimarratu du.

Europar Batasuneko diplomaziaren buruak Atzerri ministroei dei egin die, igande honetan eta bideokonferentzia bidez Ezohiko Kontseilua egingo baitute, "Irango egoera eta Ekialde Hurbilean izaten ari diren gertakariak" aztertzeko.

Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak gaitzetsi egin du AEBk eta Israelek Iranen egindako aldebakarreko operazio militarra, "nazioarteko ordena zalantzagarriago eta gogorrago bati laguntzen diolako", eta "elkarrizketa" eskatu du.

X sarean duen kontuan, Sanchezek Irango erregimenaren eta Guardia Iraultzailearen ekintzak ere gaitzetsi ditu. "Ezin dugu Ekialde Hurbileko beste gerra luze eta suntsitzaile bat onartu", gaineratu du.

Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidentearen eta Antonio Costa Europako Kontseiluko presidentearen aburuz, “oso kezkagarria” da Iranen gertatutakoa, eta “ahalik eta moderazio handiena” eskatu die alderdi guztiei, zibilen segurtasuna eta nazioarteko zuzenbidearen errespetu osoa bermatzeko. Europar Batasuneko buruzagiak esan duenez, EBk harreman estua du oraindik bere bazkideekin, eta eskualdearen egonkortasunarekin duen konpromisoa berretsi du.

Von der Leyenek, gainera, segurtasun nuklearra zaintzearen garrantzia azpimarratu du, baita eskalada larriagotu dezakeen edo arma nuklearrak ez ugaltzeko erregimen globala ahuldu dezakeen ekintza oro saihestearen garrantzia ere.

Frantzia, Alemania eta Erresuma Batuko gobernuek adierazpen bateratu bat argitaratu dute Iranen kontraerasoak gaitzesteko eta eskualdeen egonkortasunaren alde egiteko.

Emmanuel Macron Frantziako presidenteak adierazi duenez, Ekialde Hurbilean dagoen "egungo eskalada arriskutsua da guztiontzat" eta "bertan behera utzi behar da". Horrez gain, NBEko Segurtasun Kontseiluaren premiazko bilera eskatu du.

Volker Türk Nazio Batuen Erakundeko Giza Eskubideen goi komisarioak gaitzetsi egin du AEBk egindako erasoa, eta “edozein gatazka armatutan zibilak dira azkenerako preziorik altuena ordaintzen dutenak”, erantsi du. Bestalde, Türkek egoera ez areagotzeko deia egin du, eta alde guztiei eskatu die negoziatzeko mahaira itzul daitezela, irtenbide iraunkorrak bilatzeko.

NBEko ordezkariak azpimarratu du herritarrak babestea eta Nazioarteko Zuzenbide Humanitarioa betetzea lehentasunezko betebeharrak direla, eta horiek urratzen dituztenek kontuak eman behar izatea ekarri behar duela. Ohartarazi duenez, gatazka are gehiago oker liteke Ekialde Hurbilean, “herritarren heriotza zentzugabe gehiago eta suntsiketa imajinaezina izan daitekeen eskala batean”.