Zer da DeepSeek, AEBko adimen artifizialaren merkatuari astindua eman dion Txinako aplikazioa?
Txinaren eta AEBren gerra komertzialaren beste hari mutur bat, adimen artifizialaren (AA) merkatuan. DeepSeek Txinako konpainiak danbatekoa eman du arlo horretan, eta dar-dar batean jarri ditu ChatGPT (OpenAI) eta Metak sortutako adimen artifizialeko aplikazioak. Horren erakusle, Silicon Valleyko konpainia teknologikoek nabarmen egin dute behera burtsetan.
Baina, zer da DeepSeek? Adimen artifizialeko aplikazio bat da, eta AEBko lehiakideen antzera, problema matematikoak ebazten ditu eta modu eraginkorrean erantzuten die egiten zaizkion galderei. Baina, besteek ez bezala, kode irekia du, hau da, edozeinek arakatu, moldatu eta garatu dezake nahieran. Gainera, doakoa da. Low cost (merkea) adimen artifizial hori OpenAi ChatGPTren o1 modeloarekin parekatu dute, prestazio antzekoak baititu.
Euskaraz ere mintzatzen da DeepSeek, Euskadi Irratiak egiaztatu ahal izan duenez. Nolanahi ere, oinarrizko esaldiekin bakarrik moldatzen da ondo, gai konplexuetan ingelesera edo gaztelerara jotzen baitu.
2023an atera zuen Txinako High-Flyer Quant funtsak. Dioenez, bi hilabetean garatu zuten eta sei milioi dolar gastatu zituzten "bakarrik" —AEBko lehiakideak garatzeko, aldiz, 100 eta 1000 milioi dolar artean behar izan zituzten—.
Azken asteotan Txinako eta AEBko App Store dendetan deskargen buru bilakatu da DeepSeek, ChatGPTri berari aurrea hartuta.
Lurrikara burtsetan
Testuinguru honetan, astelehen beltza izan dute AEBko konpainia teknologikoek, eta Estatu Batuetako Nvidia txip fabrikatzaileak % 16,9ko beherakada izan du Wall Streeten, 600.000 milioi dolar galduta. Adituen arabera, kotizatutako enpresa batek egun batean inoiz izandako galerarik handiena da hori. Horrez gain, teknologikoak ez diren baina sektorearekin harremana duten beste batzuek kolpe latza izan dute: Schneider Electricek % ia 10 galdu du, eta Siemensek, % 3,38.
Nikkei Tokioko burtsak ere zenbaki gorriekin (% 1,7 egin du behera) hasi du eguna, Nvidiaren zartakoak sektore osoa herrestan eraman du eta.
Arrakasta horren erdian, DeepSeekek iragarri du zibererasoa pairatu berri duela, eta aldi batez, erabiltzaile berrien erregistroa mugatu behar izan duela.
"DeepSeeken zerbitzuen kontrako eraso gaizto handien ondorioz, erregistroak kale egin dezake. Itxaron ezazu eta geroago saiatu zaitez. Dagoeneko erregistratuta dauden erabiltzaileek arazo barik erabil dezakete aplikazioa. Eskerrik asko gu ulertu eta babesteagatik", ageri da aplikazioa deskargatu eta erregistratzen saiatzen direnei azaltzen zaien mezuan.
Trump: "Gure enpresei egindako ohartarazpena da"
Gogora ekarri behar da Donald Trump AEBko presidenteak adimen artifizialean 500.000 milioi dolarreko inbertsioa egingo duela, Stargate proiektuaren baitan.
DeepSeeken arrakastaz galdetuta, Trumpek erantzun du AEBko konpainia teknologikoei egindako "ohartarazpena" dela eta honakoa gaineratu du, Floridan egin duen ekitaldi batean: "Gure industriek berarekin lehiatzen jarri beharko dute gogoa".
Zure interesekoa izan daiteke
Gaspi argentinar youtuber ezaguna hil da, helikoptero istripu batean
Ibai Llanos bilbotarrak iaz antolatutako boxeo-ikuskizunaren izarretako bat izan zen Gaspi. Sei pertsona hil dira ezbeharrean.
Instagram eta Facebook mundu osoan erori dira
Akatsak 15:00ak aldera hasi dira plataforma horietan, eta erabiltzaileek ezin izan dute saioa hasi, mezuak bidali edota argitalpenak partekatu zein ikusi. Oraingoz ez dute argitu zerk eragin duen arazoa.
Adimen Artifiziala euskara indartzeko aukera ona da, baina nahitaezkoa da denon parte-hartzea
Adituen ustez, nahitaezkoa da denon parte-hartzea eta Adimen Artifiziala euskaraz erabiltzea, gero eta datu gehiago izan ditzan bere lana euskaraz ere ondo egiteko.
Neskek "bazterketa" jasaten dute bideojokoetan eta askok "nortasuna ezkutatzen dute", Deustuko Unibertsitatearen ikerketa baten arabera
Ikerketaren arabera, mutilek borroka eta kirol arloko bideojokoak nahiago dituzte, eta neskek irudiari eta dantzari lotutako edukiak kontsumitzen dituzte gehiago.
Metak harpidetza-planak martxan jarri ditu Whatsapp, Instagram eta Facebook aplikazioetarako
Instagram Plus eta Facebook Plus bertsioek 3,5 euro inguruko kostua izango dute hilean, eta Whatsapp Plusek, 2,5 eurokoa.
YouTube, Snapchat eta TikTok sare sozialek akordioa lortu dute "eragindako mendekotasunagatik" salatu zituen Kentuckyko eskolarekin
Akordioari esker, bertan behera gelditu da hezkuntza barruti batek sare sozialetako plataformen kontra abiatutako lehen epaiketa izango zena. Hala ere, oraingoz ez dituzte akordioaren inguruko xehetasunak eta baldintzak argitu.
Hamar pasahitz erabilienak "segundo batean baino gutxiagoan" asmatzeko modukoak dira, Ziur zibersegurtasun zentroaren arabera
Kontu garrantzitsu guztiek pasahitz propioa izatea gomendatu du Ziur Gipuzkoako Foru Aldundiaren Zibersegurtasun Industrialeko Zentroak, baita "pasahitz luze eta deszifratzeko zailak" aukeratzea zein pasahitz-kudeatzaileak erabiltzea ere.
Nor da John Ternus eta zer erronka izango du Appleren gidaritzan?
John Ternusek datorren irailaren 1ean kontseilari delegatu kargua hartuko du, eta Tim Cookekin alderatuta (operazioetan eta negozioan zentratuago dagoen), ingeniaritza arloari garrantzi handiagoa ematea aurreikusten dute adituek.
Tim Cookek Appleren CEO izateari utziko dio irailean, eta John Ternusek ordezkatuko du
Konpainia teknologikoak aho batez onartu du enpresaren burua ordezkatzea, eta irailaren 1ean gauzatuko da. Orduz gero, Cook administrazio-kontseiluaren presidente exekutiboa izango da.
RAM memorien krisialdia 2030era arte luza liteke, adituen arabera
Sektoreko fabrikatzaile nagusiak —Samsung, SK Hynix eta Micron— ekoizpen fabrika berriak sortzen ari dira arazo horri irtenbidea emate aldera, baina prozesu luzeak direnez, datorren urte amaierarako eskariaren % 60 betetzea lortuko dute, Nikkei Asiak jakinarazi duenez.