Kataluniako iragankortasun juridikorako legearen gakoak
Junts pel Sik eta CUPek 2017ko abuztuaren 28an erregistratu zuten Kataluniako Parlamentuan iragankortasun juridikorako legea. Ganberak legea onartu egin zuen, baina Espainiako Auzitegi Konstituzionalak berehala utzi zuen bertan behera.
Kataluniako Errepublikaren Konstituzioa idatzi arteko epea arautzen du, hau da, behin-behineko Konstituziotzat jo daiteke.
Hain zuzen ere, Kataluniako Errepublika independentea eratzeko prozesu konstituziogile hori abiarazteko agindua eman dio gaur Parlamentuak Generalitateari. Hauek dira iragankortasun juridikorako legearen gako nagusiak:
KONSTITUZIOA URTEBETEKO EPEAN
Urtebeteko epea izango dute Kataluniako Errepublika independentearen Konstituzioa idazteko eta lehendabiziko hauteskundeak deitzeko.
Prozesu konstituziogilearen lehendabiziko sei hilabeteetan herritarren ekarpenak jasoko dituzte eta ondoren hauteskunde berezi batzuk egingo dituzte Asanblada Konstituziogilea aukeratzeko.
Asanblada horrek idatziko du Konstituzioa eta ondoren Parlamentura eramango dute: hiru bostenen babesa beharko du onartua izateko. Azkenik, erreferenduma egingo dute, herritarren oniritzia jaso dezan.
ESPAINIAKO LEGE BATZUK, INDARREAN
Prozesu konstituziogilea amaitu bitartean, iragankortasun juridikorako legearekin “talka” egiten ez duten Espainiako Estatuko eta Europar Batasuneko legeak indarrean izango dira.
Horrez gain, Auzitegi Konstituzionalak baliogabetutako legea guztiak berriro jarriko dituzte indarrean.
ESTATUBURUA, MUGAK ETA ARMADA
Generalitateko presidentea izango da Estatuburua. Kataluniako Gobernuak hartuko du muga eta aduanetako kontrola. Espainiako Armada kanporatu egingo dute eta Asanblada Konstituziogileak erabakiko du Kataluniak Armada propioa izango duen ala ez.
FUNTZIONARIOAK
Katalunian lan egiten duten Estatuko behargin publikoak Generalitateko langile izatera pasatuko dira, soldata eta lan-baldintza mantenduz. Langile horiek integratzeko baldintza Espainiako Gobernuarekin adostu beharko dela aipatzen da.
Generalitateko langilea izateko eta interes orokorreko enpleguak lortzeko ezinbestekoa izango da Kataluniako naziotasuna izatea.
NAZIOTASUNA ETA HIZKUNTZAK
Espainiako naziotasuna izan eta 2016ko abenduaren 31a baino lehenagotik Katalunian erroldatuta dagoenak Kataluniako naziotasuna izango du. Kataluniak herritar orok Espainiako naziotasuna mantenduko du, baina espainiartasunari uko egitea eska dezake.
Nork eska dezake Kataluniako naziotasuna? Atzerrian bizi baina Katalunian jaiotakoek; Katalunian gutxienez bost urtez bizi izan den espainiarrak; eta kataluniarren seme-alabek.
Katalunian gutxienez bost urtez jarraian bizi izan diren atzerritarrek ere eskatu ahalko dute Kataluniako naziotasuna.
Hizkuntza ofizialak katalana, espainiarra eta aranera izango dira.
JUSTIZIA
Ordenamendu juridiko berria eratuko dute, baina egungo epaile, magistratu, fiskal eta abokatuen lanpostuak eutsita. Espainiako Auzitegi Konstituzionala eta Auzitegi Gorena Kataluniako Bermeen Salak eta Justizia Auzitegi Nagusiak ordezkatuko dituzte.
Kataluniako Auzitegi Nagusiko presidentea Generalitateak aukeratuko du eta fiskal nagusia Parlamentuak.
Auzi sozialetarako, lan-arloko eta administrazio auzietako salak mantendu egingo dituzte, baina epaitegi militarra kendu egingo dute eta oinarrizko eskubideei eta hauteskundeei lotutako auzietarako beste sala bat sortuko dute.
Gainera, Estatutuaren Bermerako Kontseilua (aholkularia) Berme Demokratikoen Kontseilua (loteslea) izatera igaroko da.
AMINISTIA
Kataluniako prozesu soberanista dela eta, auzipetu edo zigortu dituzten guztiei amnistia emango diete, tartean daude Artur Mas presidente ohia eta Irene Rigau, Joana Ortega eta Francesc Homs kontseilari ohiak.
OGASUNA ETA PENTSIOAK
Zerga-bilketa Generalitatearen esku egongo da. Herritarrek, enpresek eta erakundeek Kataluniako Ogasunean ordaindu beharko dituzte zergak.
Kataluniak Espainiako Estatuarekin duen zorrarekin zer gertatuko den ez dute argitu, baina Espainiako Gobernuarekin negoziatzea beharrezkoa izango dela aipatzen dute.
Era berean, Kataluniako herritar guztien pentsioak eta gizarte laguntzak jasoko dituztela zehazten du.
Zure interesekoa izan daiteke
Polizia gehiegikerien legea erreformatzeko eskatu du Egiari Zor elkarteak, biktima bakar bat ere "baztertuta" gera ez dadin
Epez kanpo izapidetzeagatik ezetsi zituzten 500 onarpen-eskaera helarazi dizkio fundazioak Eusko Jaurlaritzari.
Hitz gogorrak izan dituzte Feijook eta Patxi Lopezek Kongresuan
PPko buruak PSOEren bozeramailearen aita aipatu du oholtzan, eta hark erantzun dio alderdiaren sortzailea "torturatu eta erbesteratu zuen diktadurako gobernuaren" parte zela.
Begoña Gomezek pasaportea eman du epaitegian, epaileak eskatuta
Epaileak kautelazko neurri gisa kendu dio, bere aurkako ahozko epaiketa ireki baitu, lau delitu posiblerengatik, negozioetako ustelkeria barne.
EAJk eta EH Bilduk akordioa lortu dute enplegu publikoaren legearen erreforma aurrera ateratzeko
EH Bilduk abstentzioa emango du bihar, osteguna, Legebiltzarrean. Modu horretara, EAJk bultzatutako legearen aldaketa onartzea ahalbidetuko du. Horrez gainera, hiru urteko epean, legearen aplikazioari eta eraginkortasunari jarraipen bateratua egitea ere adostu dute bi taldeek.
Feijook hauteskundeak deitzeko eskatu dio beste behin Sanchezi: "Zu zara ustelen arteko lotura politikoa"
Euren agerraldietan, EH Bildu eta EAJ kritiko agertu dira Espainiako Gobernuarekin, eta legealdiari zentzua emateko eskatu diote Pedro Sanchez presidenteari.
Sanchezen esanetan, ustelak ezin dira zigorgabe geratu, "edonor izanda ere"
Espainiako Gobernuko presidenteak errespetua agertu du asteazken honetan Auzitegi Gorenak Jose Luis Abalos ministro ohiaren aurka emandako epaiari, eta ziurtatu du "inoiz ez" zuela izan Gobernuko eta alderdiko zenbait kideri eragiten dieten praktika ustelen berri, eta jakin izan balu, ez lituzkeela onartuko.
Moncloak azpimarratu du batzuek "huts egin" diotela Sanchezi eta ez duela dimisioa eman beharrik
Astelehen honetan, Alberto Nuñez Feijoo PPko buruzagiak Espainiako Gobernuko presidentearen dimisioa eskatu zuen berriro ere, Auzitegi Gorenak Abalosi 24 urteko kartzela-zigorra ezarri ostean.
Froga batzuen abal judiziala egiaztatzen ez bada, kasua baliogabea izatea planteatu du Zapaterok
Espainiako Gobernuko presidente ohiak hainbat idatzi igorri dizkio epaileari, Plus Ultra airelinearen erreskatearen inguruko eraginen trafikoko sare baten ustezko buruzagi moduan ikertu gisa deklaratu ostean.
Pradales: "Asko dago egiteko; bide orriak euskal agendan sakontzea dakar"
Lehendakariak agintaldiaren lehen erdiaren balantzea egin du Ajuria Enean, ekitaldi instituzional batean. Bere hitzaldian, Euskadin lantzen den egonkortasuna nabarmendu du, "oso ezegonkorra" den testuinguru globalean aurrerapena, ongizatea eta autogobernua bermatzeko faktore erabakigarri gisa.
Sanchezek 6.200 milioi euroko inbertsioa iragarri du dependentziaren alorrean
Neurriak 1,6 milioi pertsonari eragingo die, eta diru-laguntzak handitzea ekarriko du. Dekretu bidez onartuko du Espainiako Gobernuak.