Eusko Jaurlaritzak kanpaina bat abiarazi du Gabonetan Internet bidezko erosketetan segurtasuna sustatzeko
Eusko Jaurlaritzak Internet bidez erosteko ohitura seguruak bultzatzeko eta segurtasuna sustatzeko sentsibilizazio-kanpaina berria aurkeztu du gaur Bilbon, aurten ziberiruzurrek gora egin baitute Euskadin.
"Cibergabonak - Argi ibili eta burua erabili" lelopean, kanpainak herritarrak merkataritza elektronikoaren arriskuez kontzientziatzea du helburu, batez ere erosketak ugaritzen diren Gabonetan.
Horretarako, Eusko Jaurlaritzak baliabide tradizionalen mix bat erabiliko du, baita gazteei gehiago zuzendutako online edukiak eta sare sozialetakoak ere, hala nola Youtube, Spotify, Tik Tok edo Instagram, besteak beste. Kanpaina asteazken honetan hasiko da, Zibersegurtasunaren Munduko Egunaren bezperan, eta abenduaren 22ra arte luzatuko da.
Segurtasun sailburu Josu Erkorekak, Ekonomia eta Ogasun sailburu Pedro Azpiazuk eta Turismo, Merkataritza eta Kontsumo sailburu Javier Hurtadok kanpainaren aurkezpenean nabarmendu dutenez, gero eta gehiago erabiltzen dira sare sozialak eta ingurune digitalak, eta, ondorioz, gero eta gehiago dira merkataritza elektronikoa eta online banku-eragiketak. Transakzio horien gorakada hori ziberiruzurren bilakaeraren parekoa da, eta gero eta sofistikatuagoak dira.
Erkorekaren esanetan, Euskadin egiten diren 4 delituetatik 1 dagoeneko Internet bidez egiten da. Ertzaintzaren datuen arabera, aurtengo urtarrilaren 1etik urriaren 31ra bitartean 19.129 delitu izan dira sarean, 56.805 delitu presentzialen aldean. Gehien-gehienak, % 95, jabetzaren aurkako ziberdelituak dira, eta horien artean ohikoena ziber-iruzurra da: % 89.
Hori horrela, aurten, 17.061 ziberiruzur erregistratu dira, hau da, aurreko urteko aldi berean baino % 29 gehiago: % 52 Bizkaian, % 32 Gipuzkoan eta % 16 Araban.
Segurtasun sailburuak adierazi duenez, ziberiruzurrak gizartean delitu ez hain larritzat hartzen dira "pertsonen osotasunaren aurka egiten ez dutelako, baina egia esan, galera ekonomiko handiak eragiten ditu pertsonentzat, erakundeentzat eta enpresentzat". "Iruzurrezko edo jatorri ezezaguneko karguez ari gara, neurri handi batean, eta biktimek ez dakite nola egin dieten iruzur", gaineratu du.
2023ko lehen 10 hilabeteetan Euskadin salatu diren ziberiruzurren eragin ekonomikoa 26 milioi eurokoa izan daiteke. Horietatik heren bat ez da 100 eurotik gorakoa.
Erkorekaren arabera, "delinkuentzia modu berri eta ezezagun bati aurre egin behar diogu, goraka doana, eta erakundeak, enpresak eta pertsonak geure burua ziberbabestera behartzen gaituena".
Ildo horretan, Segurtasun sailburuak gogorarazi du Euskadik dagoeneko baduela Zibersegurtasunaren Euskal Agentzia bat, Cyberzaintza, eta iragarri du Ertzaintzako unitate espezializatu bat sortuko dela laster, ziberdelinkuentziaren ikerketa kriminalean aritzeko.
Bestalde, Pedro Azpiazuk gogorarazi duenez, bere Saila "aspalditik ari da finantza-erakundeekin elkarlanean, eta ziberdelinkuentzia da gehien kezkatzen gaituen gaietako bat, eragindako pertsonek eta finantza-erakundeek pairatzen duten defentsa-gabeziagatik".
"2018tik aurrera", zehaztu du Azpiazuk, "hasten dira zibergaizkileak erasoak zuzenean erakundeen bezeroei zuzentzen, phishing bidez batez ere. Urtero engainu-metodologia berriak agertzen dira; phishing-a berrasmatzen ari dela esan liteke".
Zure interesekoa izan daiteke
Osasun Ministerioak bi bilera egingo ditu aste honetan, medikuen grebari buruz hitz egiteko
Ostegunean Greba Batzordearekin bilduko da, mobilizazioak eragin dituzten gatazka-puntuak aztertzeko. Ondoren, ostiralean, egoeraren berri emango die autonomia-erkidegoei Osasun Sistema Nazionaleko Lurralde arteko Kontseiluan.
Tubos Reunidosek enplegu-erregulazioko espedientea aurkeztu du, eta 285 kaleratze iragarri
200 langile baino gehiago (152, Amurrion, eta 53, Trapagaranen) hitzartutako kaleratzeen bidez egotziko dituzte. Aldi baterako kontratudun langileak (80 bat), ordea, hilaren amaieran kaleratuko dituzte.
Tubos Reunidos onbideratzeko aukera txikiena ere esploratzeko eskatu dio Otxandianok Jaurlaritzari, enpleguaren aldeko konpromisoari azkenera arte eusteko
Pello Otxandiano EH Bilduren bozeramaileak Euskadi Irratian egin dioten elkarrizketan adierazi duenez, gaur bertan ELA, LAB, CCOO eta UGT sindikatuen idazkari nagusiekin harremanetan jarriko da hizkuntza eskakizunen aferari irtenbidea emateko EH Bilduk planteatzen duen proposamen zehatza aurkezteko; EAJk eta PSE-EEk mahai gainean daukate dagoeneko.
Osasun mentala eta itxaron-zerrendak, Nafarroako lan-absentismoaren gorakadaren gakoak
Langileen % 67k ez zuen bajarik izan 2025ean, baina talde txiki batek biltzen ditu absentzia-egun gehienak, Absentismo Barometroaren arabera.
Esportazioak eta inportazioak % 4,5 eta % 6,1 murriztu dira, hurrenez hurren, urtarrilean Euskadin
2026ko lehenengo hilabeteko saldo komertziala positiboa izan da, 113,2 milioi eurokoa, eta esportazioen eta inportazioen arteko harremana neurtzen duen indizea % 105,5ekoa izan da.
Brenta % 13 jaitsi da, kolpetik, Trumpek Irango erasoak etengo dituela iragartzearekin bat; 100 dolar ingurura itzuli da gero
Trumpen iragarpena islatu egin da Ibex 35ean, saio erdian lehengoratu eta % 1,08 igo da, 16.893,9 punturaino.
Confebask ez da joango ELAk eta LABek gutxieneko soldata propioa negoziatzeko biharko deitutako bilerara
Patronalak argudiatu du EAEko Auzitegi Nagusiak ebatzi zuela afera hori negoziatzea "legez kanpokoa" zela. Batzarra bihar, M17ko greba orokorra egin zenetik astebetera, egin asmo zuten bi sindikatu abertzaleek. Hain justu, Confebasken ezezkoa "probokaziotzat" jo dute biek ala biek, eta Jaurlaritzari "ekidistantziak bilatzeari" uzteko eskatu diote. Azken horrek elkarrizketarako deia egin die bi aldeei.
Osasun Ministerioak apirilaren 9rako deitu ditu autonomia erkidegoak medikuen grebaz hitz egiteko
Ostiral honetan ohiko osoko bilkura egingo dute pazienteen eta Osasun Sistema Nazionalaren kudeaketa publikoaren lege aurreproiektuen berri emateko.
Lanbidek aurreikusten du martxoa enplegu-datu positiboekin amaituko dela: "Oraindik ez dira nabaritzen krisi geopolitikoaren ondorioak"
Francisco Pedraza Lanbideren zuzendari nagusiak, Radio Euskadin egindako elkarrizketan, adierazi du "zalantza asko" daudela "epe ertainera begira".
Erregaiaren prezioek behera, astelehenari ekiteko, krisiaren aurkako neurriak igandean indarrean sartu ostean
Zerbitzugunearen arabera, erregaien prezioak litroko 15-20 zentimo jaitsi dira. Neurriak jada indarrean dauden arren, Diputatuen Kongresuak onartu beharko ditu; datorren ostegunean, martxoaren 26an, bozkatuko dituzte neurriak.