Iruñean 306 pertsona hil zituzten frankismoaren garaian
Frankismoaren garaian 306 iruindar hil edo gatibualdian hil ziren eta 1.014 lagun kartzelaratu zituzten arrazoi politikoengatik. Hala jasotzen du Gerra Zibilean eta garai frankistan Iruñean bizi ziren herritarrek jasan zituzten giza eskubideen urraketen peritu-txostenak.
Joseba Asiron alkateak eta Frankistaren errepresioari buruzko Oroimen Historikoaren Informazio Bulegoko zuzendari eta Historia Garaikidean doktore Emilio Majuelok prentsaurrekoan aurkeztu dute txosten hori.
Asironek gogora ekarri duenez, ikerketa horren jatorria 2015eko azaroaren 27ko Osoko Bilkuran hartutako erabakian dago, bertan erabaki baitzen Iruñeko Instrukzioko epaitegietan kereila kriminal bat aurkeztea Francoren diktadurak egindako gizateriaren kontrako krimenek Iruñeko biztanleengan izan zuten eragina ikertzeko.
Txosten horretan irakur daitekeenez, guztira 304 gizon eta bi emakume erailak izan ziren, baina horietatik soilik lau epaituak izan ostean hil zituzten. Ildo horretatik, gainontzeko 302ak “desagertutako atxilotutzat” izendatu daitezkeela esan du Majuelok.
“Orain arte ezagutzen genuena baino errepresio handiagoa, zabalagoa eta orokorragoa egon zen frankismoaren garaian”, gaineratu du Majuelok. Horrek, Nafarroako politikan ondorio izugarriak izan zituen 60ko eta 70eko hamarkadetan.
Gainera, arrazoi politikoengatik urte horietan zehar preso egon ziren biztanleei dagokionez, 1.014 kasu (867 gizon eta 147 emakume) egiaztatu ahal izan direla dio txostenak. Atxilotutako pertsona gehienak probintzia-espetxeetan edo presondegian egon ziren (806). Gainontzekoak komisaria edo tokiko kuarteletan egon ziren preso (111) eta besteak erbesteratu zituzten (84).
Alabaina, 1939ko apiriletik 1975eko azarora bitartean, ez dago jasota informazio zehatzik espetxean egondako pertsonei buruz, ezta ihes egin eta Frantziako zein Alemaniako kontzentrazio-esparruetan egondako presoei buruz (salbu eta Gurs esparruan preso egondako iruindarren kasuan).
Zure interesekoa izan daiteke
Gorpu bat aurkitu dute itsasoan, Ondarroa eta Lekeitio artean
Larrialdi zerbitzuak joan den astearte gauean Mendexan desagertu zen 82 urteko arrantzale eta Ispasterreko alkate ohiaren bila aritu dira. Lapak arrantzatzera joan zen.
Tasa turistikoa 2027ko urtarrilaren 1etik aurrera ezarriko da Euskadin
Gipuzkoako Foru Aldundiak turismoari lotutako zerga berria arautzen duen Foru Arauaren proiektua onartu du. Zergaren oinarria gau kopuruaren arabera kalkulatuko da.
76 urteko gizon bat eta 38 urteko emakume bat atxilotu dituzte, Bilbon, emakume bati sexu-erasoa egiteagatik
Biktima atxilotuekin batera Santutxuko Karmelo kaleko etxebizitza batera igo omen zen.
Dozenaka lagunek justizia eskatu dute Parisen hildako gazte tolosarrarentzat
"Justizia Dalianentzat" lelopean, Parisen hil zuten Tolosako bizilagunaren senide eta lagunek elkarretaratzea egin dute gaur arratsaldean. Martxoaren hasieran aurkitu zuten haren gorpua, Frantziako hiriburuko etxebizitza batean.
Bi gizon inputatu dituzte Artxandako hilketagatik, eta beste hiru krimen hura ezkutatzeagatik
2023ko abuztuan, gizonezko baten gorpua aurkitu zuten, zatituta eta erreta, maleta baten barruan, Artxandan dagoen abandonatutako eraikin batean.
Goiz korapilatsua Txorierriko errepideetan, Asua parean bederatzi autoren artean izandako talka baten ondorioz
Istripuaren ondorioz, bideko lau erreietatik hiru itxi behar izan dituzte puntako orduan, eta auto-ilara luzeak sortu dira inguruan: Artatzan, Arrontegin, Barakaldon eta Gurutzetan. Behin ibilgailuak bidetik kenduta, egoera bere onera itzultzen joan da. Arazoak izan dira, halaber, A8an, Kantabriarako noranzkoan, San Mames parean istripu bat izan baita. Gipuzkoarako noranzkoan, gainera, trafikoa astuna izan da.
Osakidetzako proba diagnostikoen irudiak ikusgai, Osasun Karpetaren bidez
Iaz, 592.888 herritarrek erabili zuten Osasun Karpeta eta 8,2 milioi sarbide izan zituen. Interesa dutenek irudietara sartzeko eskaera online egiteko aukera izango dute.
Eusko Jaurlaritzak 271 milioiko inbertsioa egingo du hezkuntza sistemaren eraldaketa digitala bultzatzeko
ADIMEN DIGITALA estrategiak software librean oinarritutako hezkuntza-plataforma propioa ahalbidetuko du, irakasleen prestakuntza digitala indartuko du eta euskarazko hezkuntza-edukiak sustatuko ditu.
Bilbok TAOa ezarri du Zorrotzaurreko hegoaldean, 150 aparkaleku-plaza araututa
Bizitegi-eremu horretan, egoiliarrek denbora-mugarik gabe aparkatu ahal izango dute, eta datozen urteetan 550 plaza inguru izatea aurreikusten du Udalak.
Luiziek zirkulazioa korapilatu dute N-634 eta NA-1300 errepideetan
Azken orduotako euriteek lur-jausiak eragin dituzte errepide sareko hainbat puntutan. Aipatu bi errepideak irekita daude dagoeneko, zirkulazioa txandaka bideratuta.