Interneten eta sare sozialetan albiste faltsuak antzemateko gida
EiTBk 'InFORMAZIOA' kanpaina jarri berri du abian, albiste faltsuen aurkako informazio eta prestakuntza eskainiz, azken urteetan areagotu ostean, eta gizartean hedatzeko erraztasun handia duela ikusita, bai ohiko sare sozialen bidez (Facebook, Twitter), baita mezuak partekatzeko aplikazioen bidez ere (WhatsApp, Telegram...).
Albiste faltsuak edo fake news-ak agintariek geldiarazten saiatzen ari diren fenomeno dira, gizartean kalte handia sor baitezakete. Batetik, informazio faltsua erabiliz sortzen diren albisteak dira, modu masiboan hedatzen direnak desinformatu edo iruzur egiteko asmoz. Bestetik, albiste faltsuek erabaki pertsonetan eragin eta pertsonen, entitateen edo erakundeen irudiaren alde edo kontra egin dezakete.
EiTBk, abian jarritako kanpainaren bidez, sare sozialetan geroz eta ugariagoak diren gezurrezko berriak ezagutzeko behar diren jarraibideak bildu ditu dekalogo batean. Oinarrizko ildoak dira, baina sarriki ez direnak kontuan hartzen. Edonola ere, une batez gogoeta eginez gero, erraz antzeman daiteke.
Fake news bat identifikatzeko egin behar den lehenengo gauza sinaduran arreta jartzea da, anonimoak izan ohi direlako, ez dituzte iturriak aipatzen eta ez dute datarik zehazten, baina hala eta guztiz ere, mezua hedatzea eskatzen dute. Beste batzuetan konfiantzazko hedabide batek aireratutako informazioa dirudi, baina aurretik ez bazenuen hedabidea ezagutzen, mesfidati izan. Gainera, albiste faltsuak sortzen dituzten webguneek komunikabide ezagunen URL edo web orrialdeen tankera izaten dute.
Gainera, itxuraz sinesgaitzak badira ere, hedabide edo erakunde ofizial baten sinadura edo baldin badauka, testuan jarri behar da arreta. Mota honetako albisteek ortografia zein idazkera akatsak, eta izenburu deigarriak izaten dituzte. Horrez gain, letra larriz idatzita egoten dira, eta gehiegikeriaz jotzen dute harridura marka eta ikur arraroetara, hedabide ofizial batean ez bezala.
Informazio faltsua antzemateko beste zantzu bat edukiaren izaera "esklusiboa" da askotan; albiste garrantzitsua bada, hedabide baten baino gehiagoan agertu beharko litzateke, nahiz eta esklusiba izan.
Azkenik, sen onari kasu egin behar zaio, norberak sinatuko ez lukeen eta egiatzat nekez emango zitekeen informazioa ez litzateke zabaldu behar. Halaber, familiarteko eta lagunek ere huts egiten dezaketela kontuan hartu behar da, baina oinarrizko gogoeta eginda arazo asko saihestu litezke.
Zure interesekoa izan daiteke
CCOO Korrikatik kanpo geratu da AEK-k lekukoa ez eramateko erabakia hartu ostean, "euskararen aurkako jarrerak sustatzeagatik"
Ohar baten bidez, AEK-k argitu duenez, AEKren Nazio Kontseilua CCOO Euskadiko ordezkariekin bildu zen astelehenean, eta Argia aldizkariak argitaratutako informazioari "sinesgarritasun osoa" emanda, CCOOko kideei jakinarazi zieten "bateraezinak" zirela "euskararen aurkako jardunbide horiek sustatzea eta Korrikan lekukoa eramatea".
Donostiako Arrazakeriaren aurkako Martxak erroldatzeko eskubidea aldarrikatuko du, igandean
29. edizioak Trintxerpe eta Donostia zeharkatuko ditu, Erroldarik gabe ez naiz existitzen lelopean.
% 77,8ra igo da Euskadi plurala izan dadin nahi duten herritarren kopurua
Ikuspegiren azken txostenaren arabera, herritarren % 24,2k adierazi dute azken urtean diskriminazio-egoeraren baten lekuko izan direla eta % 14,6k diskriminazio motaren bat jasan dutela aitortu dute, lanpostu edo alokairu bila izan direnean batez ere. Kolektibo diskriminatuenak ijitoak eta migratzaileak dira, inkestaren arabera.
Medikuek grebaldian jarraitzen dute, estatutu propioaren alde
EAEko medikuak aste honetan bigarrenez kalera irten dira Osasun Ministerioak adostutako estatutu orokorraren aurka. Medikuek lan baldintzak negozioatzeko ahalmena izatea eskatzen diote Osasun Ministerioari. Gutxieneko zerbitzuak ostiralera arte ezarriko dira, medikuen eskubideak aldarrikatzeko.
Ane Elordi: “Ez dugu bateragarri ikusten CCOOren jardunbidea eta 'Euskara gara' aterkipean egingo dugun Korrikan parte hartzea”
Euskadi Irratiko "Faktoria" irratsaioan egindako elkarrizketan Ane Elordi Korrikaren koordinatzaileak adierazi duenez, Errenteriako Lan Deialdi Publikoan gertatu dena "mugarria" izan da Korrikako antolatzaileen ustez. Hortaz, sindikatuko kideekin egindako bileran, azaldu zieten ez zutela bateragarri ikusten haien jardunbidea eta 24. Korrikan parte hartzea.
'Aita Mari' Italiako Vibo Valentiako portura iritsi da, erreskatatutako 32 migratzailerekin
Aita Mari ontzia astearte honetan iritsi da Italiako Vibo Valentiako portura, erreskatatutako 32 migratzailerekin. Mediterraneo erdialdeko uretan topatu zuten ontzia igandean, jendez gainezka, "oso baldintza eskasetan". Erreskatatutako lagunen artean bederatzi adingabe eta haurdun dagoen emakume bat daude.
Zabalik dago AP-8 autobidea, Iurreta parean, istripu baten ondorioz itxita egon ondotik
Kamioi bat irauli da gaur goizean AP-8an, Iurreta parean eta Donostiarako noranzkoan. Istripuaren ondorioz, bi errei itxi dituzte.
Baionan desagertutako 50 urte inguruko gizon baten bila ari dira
Larunbatean ikusi zuten azkenengoz, Lapurdiko hiriburuan, goizaldeko ordu bata pasata.
Espainiako Poliziaren buru ohiaren sexu erasoak berretsi ditu epailearen aurrean salaketa jarri zuen inspektoreak
Epaileak atzera bota du Poliziako buru ohia emakumearekin ez komunikatzeko salaketa-jartzaileak egindako eskaria, "arriskurik ez" dagoela iritzita.
Espainiako Estatuko herritarren % 79k uste dute "posible" dela etorkizunean gerra batean arma nuklearrak erabiltzea
CISen inkesta baten arabera, herritarrak gehien kezkatzen dituen beste beldur batzuk dira gertuko senide bat galtzea, osasuna galtzea, itsu geratzea eta minbizia hartzea.