Euskadin, Gerra Zibilean egindako 2.040 bonbardaketa baino gehiago dokumentatu ditu Eusko Jaurlaritzak
Gerra Zibilean Euskadin izandako bonbardaketak ikertzeko lana aurkeztu du gaur Beatriz Artolazabal Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak. Xabier Irujo historialari eta Nevadako unibertsitateko Euskal Ikasketen Zentroko zuzendariak egin du lana, Gogora Institutuak bultzatuta; ikerketaren izenburua hauxe da: "Atlas de bombardeos en Euskadi (1936-1937)".
Irujoren ikerketa-lanak egiaren alde egindako ekarpena azpimarratu du Artolazabalek, eta, nabarmendu du Euskadin, guztira, 127 herri bonbardatu zirela, eta horietatik guztietatik Gernika ikur bilakatu dela.
Sailburuak azpimarratu duenez, atlas horretan jasotzen den bezala, eraso faxista gehienak "ez ziren taktikoak izan, ezta estrategikoak ere; herritarren artean beldurra eragitea eta atzeguardian morala haustea zuten helburu".
Aurkezpenean jakitera eman dutenez, eta lanak hala erakutsi duenez, guztira 1.441 pertsona hil ziren bonbardaketen ondorioz. Hala ere, Irujok azaldu du identifikatu gabeko biktimak askoz gehiago izan zirela. Halaber, bi datu nabarmendu ditu: emakumeen % 57,82 eta 14 urtetik beherakoen % 48,79 bonbardaketa baten ondorioz hil ziren gerra iraun artean.
1936ko uztailetik 1937ko uztailera bitartean Euskadin egindako 1.220 eraso jasotzen ditu ikerketa-lanak. Aldi horretan, Euskadiko 127 herri, Kantabriako 1 eta Nafarroako 4 bonbardatu zituzten. Azaldutakoaren arabera, bonbardaketa-operazio bat aireko unitate batek, edo batzuek, helburu bakar baten gainean egindako eraso multzo bati dagokio, gerra egun batean. Hori dela eta, operazio batean bonbardaketa bat edo gehiago egin ahal ziren. Hala, epe horretan, 2.042 bonbardaketa izan ziren, 1.870 matxinatu faxistek egindakoak eta 172 errepublikanoek egindakoak.
Lanaren hedapena errazteko, "Atlas de bombardeos en Euskadi (1936-1937)" argitalpenean zehazten diren puntuak geolokalizatu dituzte. Horrela, erabiltzaileak zuzenean ikus ditzake eraso bakoitzaren datu garrantzitsuenak eta atlasaren orrialdearen erreferentzia, informazioa zabaldu ahal izateko.
Euskadiko Memoria Historiko eta Demokratikoaren Legearen aurreproiektua
Halaber, Artolazabalek iragarri du Eusko Jaurlaritzaren Gobernu Kontseiluak uztailaren 27an onartuko duela Euskadiko Memoria Historiko eta Demokratikoaren Legearen Aurreproiektua, biktimen memoriaren "egia eta lehengoratze" printzipioetan oinarrituta.
Zure interesekoa izan daiteke
Beste bi gizon atxilotu dituzte Gasteizen, adingabe bat sastatzea leporatuta
Aurretik atxilotutako bost gazteek bezala, 19 eta 20 urte bitartean dituzte. Ertzaintzak labanak eta mailuak zituen poltsa bat topatu zuen autoan, eta konfiskatu egin zituen.
Behin-behinean aske utzi du epaileak Basaurin bikotekidearen heriotzarekin zerikusia zuelakoan atxilotutako gizona
45 urteko gizona 15:00ak aldera eraman dute epaitegira, eta epaileak behin-behinean aske utzi du baina egunero auzitegira joateko aginduarekin. Pasaportea ere kendu diote.
Basauriarrek bigarrenez gaitzetsi dute Amaiaren hilketa matxista
Udalak deituta, elkarreratze isila egin dute eguerdian Azaroak 25 plazan, sortzez Berangokoa zen 44 urteko emakumearen hilketa salatzeko. Hain justu, Berangoko Udalak beste bilkura bat deitu du astearterako.
Gizon bat atxilotu dute Basaurin, bikotekidea hiltzea egotzita
Biktima, 44 urteko emakume bat, ondoezik jarri ostean hil zen. Medikuek egindako lehen azterketen arabera, indarkeria zantzuak zituen. Ikerketaren iturriek EITBri baieztatu diotenez, urruntze agindu bat zegoen indarrean, baina atxilotuak askotan urratzen zuen.
17 urteko mutil batek polizia-kontrol batetik ihes egin du asegururik eta IATrik ez zuen auto batekin, Beriainen
Adingabeak giltzak ostu zizkion amari, eta jazarpen arriskutsu baten ostean, egindakoa "Instan argitaratuko ote zen" galdetu zien agenteei.
Adingabe bat sastatzeagatik Murgian atxilotutako bost gazteek polizia-etxean jarraitzen dute
Erasoa ostegun arratsaldean gertatu zen, Gasteizko Oto etorbidean.
Gizon bat atxilotu dute Barakaldon, indarkeriaz egindako lapurreta bat artatzera joandako udaltzainei labanaz mehatxu egitea egotzita
Agenteak taser pistola bat erabiliz saiatu ziren hura geldiarazten, eta ez zutela lortzen ikusita, tiro egin zioten hanka batean. Atxilotua Gurutzetako Ospitalera eraman zuten gero, baina arriskutik kanpo dago.
Basauriko hilketa matxista salatzeko elkarretaratzea egin dute ostiral arratsaldean, talde feministek deituta
2026an bi dira jada Euskal Herrian hildako emakumeak, eta horrek agerian uzten du, euren ustez, indarkeria matxistak jarraitzen duela gizarteko gaitz nagusietakoa izaten. Basauriko Asanblada Feminista eta Emakumeok Bat Koordinadora (Basauriko Emakume Elkarte eta Elkarte Feministen Federazioa) talde feministek deitu dute elkarretaratzea.
Itzurun hondartza, mikroplastikoz beteta
Azken egunotako denboraleen ondorioz, mikroplastikoz beteta agertu zen atzo Zumaiako Itzurun hondartza. Naiara Malave Euskal Kostaldeko Geoparkean ekoturismoa egiten duen Begi Bistan enpresako kideak esan du arazoa mundu mailakoa eta azken hamarkadetako plastikoaren gehiegizko erabileraren ondorioetako bat dela.
Asier Iragorri, Basauriko alkatea: "Gaur egun ere entzuten dira indarkeria matxista existitzen ez dela dioten diskurtsoak"
Basauriko alkateak "irmo" gaitzetsi du udalerrian izandako hilketa matxista, eta deitoratu duenez, oraindik ere entzuten dira herritarren artean indarkeria matxista ez dela existitzen dioten diskurtsoak edo arazoari garrantzia kentzen diotenak. Horregatik, horren ustez, arlo guztietatik lan egin behar da horri aurre egiteko.