Bero-boladari aurre egiteko gomendioak: Zer egin daiteke tenperatura altuen ondorioak saihesteko?
Astearte honetan sargoriarekin jarraituko dugu Bizkaian eta Gipuzkoan, eta, hori dela eta, komeni da beroaldietan kontuan hartu beharreko gomendioak gogora ekartzea.
Aholku nagusia beroak ondoeza ez eragiteko prebentzio neurriak hartzea da. "Tenperatura altuen ondorio negatiboak zorabio, ahultasun, neke, goragale edo zorabio moduan ager daitezke", Gurutze Gorritik zabaldu dutenez.
"Intsolazioa tenperatura altuekin ere lotuta dago, eta larruazal gorritua, beroa eta lehorra, pultsu azkarra eta buruko min handia eragin ditzake. Horrelakoetan, intsolazioa jasan duen pertsona leku fresko batera eramatea, burua estaltzea, besapean konpresa bustiak eta hotzak jartzea eta ura gatzarekin eta bikarbonatoarekin edatea" dira bero horri aurre egiteko modurik onena.
Horrela, tenperatura altuei lotutako osasun-arazoak "neurri errazen bidez saihestu daitezke".
Tenperatura altuei aurre egiteko gomendioak:
- Ohi baino likido gehiago edan, ura batez ere, eta ez itxaron egarri izan arte.
- Saihestu kafeina, alkohola edo azukre gehiegi duten edariak.
- Elikadurari dagokionez, otordu arinak egin (entsaladak, gazpatxoa, barazkiak, frutak...).
- Etxean, bero gehien egiten duen orduetan, leihoak itxi eta pertsianak jaitsi, eta etxea aireztatu eta freskatzeko aprobetxatu bero gutxien egiten duenean.
- Arropa lasaia, arina eta kolore argikoa erabili, eta oinetako eroso eta freskoak.
- Bero handiko orduetan, ez kalera atera, eta, atera behar izanez gero, burua estali eta eguzkitako betaurrekoak erabili.
- Bero handiena egiten duen orduetan (12:00etatik 18:00etara) ez egin kirol ariketarik eguzkitan, batez ere, gogorrak badira.
- Kalean jarduerarik egin behar izanez gero, ez ahaztu atseden hartzea, eguzkitik babestea eta freskatzea (likidoak edan, burua freskatu eta abanikoa erabili).
- Bero handia sentituz gero, dutxa edo bainu hotza hartu.
- Ez utzi inor aparkatuta edo itxita dagoen ibilgailu batean, ezta autoa itzalean badago ere.
- Zaindu beroaren aurrean arriskua duten pertsonak, arreta berezia jarri ume txikiei, adinekoei eta beroarekin zein deshidratazioarekin larriagotu daitezkeen pertsonei, bihotzeko gaixotasunak dituztenei.
- Adineko pertsonei dagokienez, gutxienez egunean behin bisitatu, bakarrik bizi direnak edo laguntza behar dutenak bereziki, eta, behar izanez gero, gizarte-zerbitzuen laguntza eskatu, babes-neurriak hartzeko zailtasunak izan baititzakete.
- Osasun-arazoren bat baduzu:
- Galdetu medikuari zer neurri osagarri hartu behar dituzun.
- Botikak hartzen badituzu, jarraitu hartzen, baina ez hartu zeure kabuz, medikuak agindu gabe.
- Gaizki sentitzen bazara, utzi egiten ari zarena egiteari, saiatu leku fresko bat bilatzen eta eskatu laguntza.
Arrisku-taldeak, bereziki zaindu beharrekoak
Bero handiaren ondorioen aurrean bereziki zaurgarriak dira "haurrak (4 urtetik beherakoak eta, batez ere, bularreko haurrak); adinekoak (65 urtetik gorakoak eta, bereziki, 80 urtetik gorakoak); hainbat patologia dituzten gaixo kronikoak (kardiobaskularrak, arnasketakoak, diabetesa, giltzurruneko gutxiegitasun kronikoa, dementzia, obesitate larria) eta tratamenduan daudenak (diuretikoak, neuroleptikoak, antikolinergikoak eta lasaigarriak)".
Azkenik, kalean ariketa bizia egiten dutenek, bai lanean, bai aisialdian, eta gizarte-bazterkeria pairatzen dutenek ere saihestu behar dituzte beroaren ondorio kaltegarriak.
Zure interesekoa izan daiteke
ONCEren Gabonetako sari bereziak 2 milioi euro banatu ditu Euskadin
Bost kupoi saritu dituzte lehen sariarekin. Horietako lau Bilbon saldu ditu Elvis Samuel Cruceta Piña saltzaileak, eta 1,6 milioi euroko saria izan dute. Irunen, Yon Viega Rodriguezek 400.000 euroko sari bat eman du.
Urteberriko desioak, beteko ote dira?
Urte berria hastearekin batera, bakea, osasuna, lana, maitasuna eta horrelako eskaerekin batera, kasu askotan beteko ez ditugun promesekin betetzen zaigu ahoa. Hori bai, denok aurreko urtea baino hobea izatea nahiko genuke.
77 urteko gizon bat erreskatatu dute Aralar mendilerroan
Gizona arin zauritu da, erorikoa izan ostean, eta osasun-zentro batera eraman dute.
68 urteko gizon bat desagertu da Erriberrin, adinekoen egoitza batetik paseatzera atera ostean
Foruzaingoak abenduaren 31ko arratsaldean ekin zion bilaketari, eta gaur hainbat talde operatibo batu zaizkio.
Gizonezko mendizale bat hil da Huescan, elur-jausi batek harrapatuta
Guardia Zibilak Zaragozako 54 urteko gizonezkoaren gorpua erreskatatu du, Huescako Pirinioetako Urdiceto inguruan.
Gizon bat atxilotu dute Bergarako taberna bateko arduradunari labanaz eraso egitea leporatuta
Antza denez, biktimak kontsumizio bat zerbitzatzeari uko egin dio eta lokalera sartzeko debekua zuela ohartarazi dionean gertatu da erasoa.
V-16 baliza gaurtik aurrera derrigorrezkoa da: nola erabili eta nola saihestu isunak
Ibilgailu guztiek baliza homologatua eraman behar dute gaurtik aurrera; baliza horrek triangeluak ordezkatzen ditu, eta ibilgailuaren kokapena DGTri bidaltzen dio.
Indarrean sartu da guraso bakarreko familien ziurtagiri digitala EAEn
Ziurtagiri horri esker, guraso bakarreko familiek euskal erakundeen dirulaguntzak eskuratu ahal izango dituzte. Jaurlaritzaren arabera, 21.000 familia inguruk jaso ahal izango dute akreditazio hori, horietatik % 80k emakumeek.
Asko izan dira urtea mendira joanez hasi dutenak hotzari aurre eginez
Ohitura denez, jende askok hasi du urtea mendira igotzen, eta gailurrean salda bero bat edo xanpain kopa bat zuten zain.
Ertzaintzak operazio batean konfiskatutako materiala eman dio Gambiako GKE bati
Egoera onean eta inork erreklamatu ez dituen arropak, oinetakoak eta txorrotak dira. 2020an egindako polizia-operazioan, sei pertsona atxilotu zituzten, Arabatik igarotzen ziren kamioien atoietan lapurtzea egotzita.