Desberdintasun sozialek osasun mentalean duten eraginaz ohartarazi dute
Osasun Mentalaren Nazioarteko Egunaren harira, munduko biztanleriaren arteko desberdintasun oro eteteko neurriak hartzeko eskatu du ANASAPS Osasun Mentalerako Nafarroako Elkarteak, horiek osasun mentalean daukaten eragina dela eta.
"Osasun mentala, beharrezko eskubide bat" da aurtengo leloa, eta, horri dagokionez, elkarteak azpimarratu du osasun mentala eta ongizatea "pertsona ororen eskubideak" direla. Adierazi duenez, pandemiaren testuinguruan "are premiazkoagoa da lehentasun global bilakatzea eta inplikatutako eremu desberdinetatik gaia lantzen hastea".
Zentzu horretan, elkartetik esan dute "pertsona bakoitzak aurre egin behar dituen diskriminazioak" desberdinak direla, eta "kontuan hartzekoak dira osasun mentalarekiko arretari heltzeko garaian". Desberdintasun horiek zenbait faktore izan ditzakete oinarri, batik bat; ekonomia, geografia, hezkuntza, generoa, adina, arrazakeria edo desgaitasuna. Horien "desagerrarazi behar ditugu, biztanleriaren osasun mentalari mesede egingo dioten estrategia eta neurriak baliatuz".
ANASAPSen arabera, diru-sarrera urriak dituzten pertsonek 3 aldiz aukera gehiago dute depresioa edo antsietatea izateko, diru-sarrera altuak dituztenekin alderatuta. Era berean, desgaitasun psikosoziala duten pertsonek desgaitasun guztien arteko enplegu-tasarik baxuena dute. Pertsona horien kasuan "premiazkoa da inbertsio publikoa areagotzea, arreta komunitarioa sustatzeko, pertsona bera edozein esku-hartzeren erdigunean kokatuz".
Gehitu dutenez, genero-desberdintasunak gutxitzeko "ezinbestekoa" da osasun mentala tratatzean genero-perspektiba baliatzea, baita ekonomia-, gizarte- zein familia-desberdintasunak murrizteko politikak bultzatzea ere.
Gainera, beharrezko ikusten dute haur eta gazteei zehazki bideratutako kontzientziazio-kanpainak abiatzea, eta gazteenen osasun-mentalaren inguruko arazoen prebentziorako baliabideekin lan egitea.
Adinekoak lagunduta sentitzea baimenduko duen ongizate-estatu bat sustatzeko eskatu dute, euren bakardade-sentsazioa murrizteak euren osasun mentala hobetu dezake eta.
Bukatzeko, hezkuntza-arloan, ANASAPSek "funtsezko" ikusten du osasun mentalaren "prebentzio, sentsibilizazio eta promozioaren alde" lan egitea, heziketa inklusiboa sustatuz.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.