Jaurlaritza "harrituta" azaldu da EAEko Auzitegi Nagusiaren erabakiarekin, baina ez du helegiterik jarriko

Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiak (EAEAN) EBko covid-19 ziurtagiriaren erabilera eskatzeko Eusko Jaurlaritzak egindako eskaerari ezezkoa eman ondoren, Gobernua "harrituta" eta erabaki "ulertu ezinik" agertu da. "Sistema judizialaren beraren aldez aurreko iritzi ezagunez gain, beste autonomia-erkidego batzuetan ontzat ematen diren neurriak Euskadin oinarrizko eskubideak urratzen dituztela uste baita", azpimarratu du Jaurlaritzak.

EAEANk osasun ziurtagiria ezartzeko aukera baztertu du. Eusko Jaurlaritzak kontzertuetara, diskoteketara eta jatetxeetara sartzeko baldintza bezala ezartzeko asmoa zuen, intzidentzia metatua 100.000 biztanleko 150 kasuren gainetik dagoenean (gaur 300,68 kasutan dago).

Testuinguru horretan, Eusko Jaurlaritzak ohar batean azaldu duenez, "beste Justizia Auzitegi Nagusiek eta Auzitegi Gorenak ez bezala, Euskadiri mugatu egiten zaio pandemiaren garapena geldiarazteko beharrezkoak diren prebentzio-neurriak hartzeko aukera".

"Euskadik ezin du horrelako neurriak hartzeko itxaron euskal herritarren osasunaren zaintza arriskuan jartzen duten mailek, ospitaleetan eta ZIUetan presio handia eginez, eta hildako pertsonen kopurua handituz", ohartarazi du.

Jaurlaritzaren hitzetan, "neurriak lehenago hartu behar dira, horixe baitzen EAEko Auzitegi Nagusiari egindako eskaeraren helburua, eta halaxe izan da 2020ko martxoaren 13az geroztik, Osasun Larrialdiaren Adierazpena eta ordutik proposatu eta hartu diren neurri guztiak hartu baitira".

Hala ere, beste batzuetan gertatu den bezala, Eusko Jaurlaritzak ez du gaia judizializatuko, eta ez du ebazpenaren aurkako helegiterik aurkeztuko. "Benetan premiazkoa dena pandemiaren hedapena kontrolatzeko balioko duten neurriak ezartzea da oraindik ere", errepikatu du.

Jaurlaritzak azaldu duenez "Auzitegiak esan du bere eginkizuna ez dela irizpide zientifikoak, teknikoak eta medikoak aplikatzea, eta horregatik eskatzen du, aurreko posizionamenduetan ez bezala txostenak modu ulergarrian aurkeztu behar direla eta arrazoi mediko eta epidemiologikoengatik justifikatu behar dutela oinarrizko eskubideen muga".

"Horixe da, hain zuzen ere, Eusko Jaurlaritzak egin duena, bera baita irizpide zientifikoak eta medikoak aplikatzeko eskumena duena, hau da: pandemiaren hedapenak dakarren arriskua agerian jartzea eta pandemiari eusteko beharrezko neurriak proposatzea", nabarmendu du Exekutiboak.

Auzitegiaren iritziz, "urratzen diren eskubideak honako hauek dira: berdintasuna eta intimitatea; biltzeko eskubidea; askatasun anbulatorioa; adierazteko askatasuna, arte-sorkuntza eta nortasunaren garapen askea; azken horiek karaokeekin lotuta daude".

Eusko Jaurlaritzarentzat, "txertoa jarri duen edonork, edo txertatuta egon gabe PCR proba negatiboa egin duen edonork bermatuta ditu eskubide horiek".

Intzidentzia-tasa metatu gero eta handiagoari dagokionez, "Auzitegiak uste du ez dela neurria modu uniformean aplikatu behar Euskadi osoan".

Eusko Jaurlaritzaren ustez, "populazio-dentsitate handiko eta Euskadikoa bezalako mugikortasun-maila handiko erkidego batean, proposatutako neurrien izaera modu uniformean aplikatu behar da, eraginkorrak izan daitezen". Gainera, eragindako sektoreekin "aldez aurreko entzunaldian alderdi hori partekatu zen", erantsi duenez.

Osasun-sistemaren "presio gero eta handiagoari" dagokionez (ospitaleratzeak eta ZIU), auzitegiak uste du adierazlea "une honetan ez dela beste batzuetan bezain larria". "Egia esan, oraintxe bertan ez da hala; kontua da presio hori areagotzea saihestea, sistema arriskuan jar baitaiteke", ohartarazi du Exekutiboak.

Txertaketari dagokionez, Auzitegiak gogorarazi du xede-populazioaren % 90ek txertoa jarrita, osasun-ondorioak murriztu egin direla, bai intentsitateari bai arriskuari dagokienez. Baina Eusko Jaurlaritzak neurri horiek aurreikusi zituen, "hain zuzen ere, % 10ek biztanleriaren % 90 ez baldintzatzeko".

Eusko Jaurlaritzak ere "ez du zentzurik" ikusten establezimendu jakin batzuetan covid ziurtagiria eskatu behar ez izatea, "langileei edo 12 urtetik beherakoei dokumentu hori ezin zaielako eskatu".

 Era berean, Euskal Autonomia Erkidegoko Auzitegi Nagusiak covid-19 ziurtagiriari ezezkoa ematea "ulergaitza" dela uste du Gorka Urtaran Gasteizko alkateak. Eudeleko presidentearen ahotan, "Europa erdian aplikatzen ari diren" neurri bat da.

Urtaranek sare sozialetan kritikatu duenez, neurriak "kutsatzeak murriztea eta osasun-presioa arintzea du helburu, bizitzak salbatzeko". "Ulergaitza", laburbildu du.