Ornodunen populazioak % 69 murriztu dira 1970etik, WWFren arabera
Ornodunen populazioak % 69 murriztu dira 1970etik, WWF gobernuz kanpoko erakundeak Planeta Bizia txostenean kalkulatu duenez. Horrek egiaztatzen du, WWFren iritziz, biodibertsitatea egoera larrian dagoela.
Txostenak (bi urtero egiten dute) deialdia egiten die gobernuei, enpresei eta gizarteari, naturaren aldeko mundu mailako hitzarmen batekin konpromisoa har dezaten, Parisko Hitzarmenean gertatu zenez.
Lanak datu kezkagarriak erakusten ditu, arrainen, anfibioen, narrastien, hegaztien eta ugaztunen populazioen gainean; adibidez, ornodunen populazioei dagokienez, Latinoamerikako eta Karibeko batez besteko murrizketa % 94koa dela. Ur gezako espezieek, mundu mailan, % 83ko beherakada izan dute.
Txostenean 1970etik 2018ra arteko datuak daude jasota, planeta osoko 5.230 ornodun espezietako ia 32.000 populazioren gainekoak. Egoerari buelta eman eta 2030erako egoera positiboan dagoen natura lortzea helburu, ekintza transformatzaileei heltzea eskatu dute.
Txostenak ohartarazten du egun "planeta mailako larrialdia" dagoela, "krisi bikoitza dagoela: klima krisia, eta biodibertsitate galera eta naturen degradazioa. Txanpon bereko bi aldeak dira". Ondorioak nabariak dira; izan ere, milioika herritarrek lekualdatu behar izan dute, eta gero eta sarriagoak diren muturreko fenomeno meteorologikoek milaka heriotza utzi dituzte. Elikadura ziurgabetasuna, lurrak agortuta egotea, ur gezik ez izatea edo gaitz jakin batzuk hedatzea ere beste ondorioetako batzuk dira.
Larrialdi honetako eragin negatiboak pertsona guztien kalterako dira, baina, bereziki, gizatalde zaurgarrienek pairatzen dituzte.
Murrizketa zergatik gertatu den azaltzeko, txostenak arrazoi hauek zehaztu ditu: habitat degradazioa eta galera, espezie batzuen gehiegizko ustiapena, espezie inbaditzaileak, kutsadura, klima aldaketa eta gaixotasunak.
Zure interesekoa izan daiteke
Gizon bat atxilotu dute Sarrigurenen, emaztea hiltzea eta ama larri zauritzea egotzita
Gertakariak Eguesibarrean (Nafarroa) jazo dira, arratsaldeko 19:30ak aldera.
Gaizki aparkatzeagatik jarritako isunak egiazkoak direla ziurtatu du Hendaiako Herriko Etxeak
Bidasoa eskualdeko hainbat bizilaguni isunak kobratzeko posta bidez bidalitako gutunak iruzurra zirela zabaldu zuen ostegunean Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak.
11 urteko zigorra ezarri diote gizon bati Bizkaian, bikotekide ohiaren etxera baimen gabe sartu eta hura bortxatzeagatik
Bikotekideak izan ziren sei urtez, nahiz eta ez ziren elkarrekin bizi. 2021eko azaroan neskak amaitutzat eman zuen harremana. Gizonak, ordea, kontaktuan jarraitzeko eskatu zion, eta 2021eko azaroaren 22ko goizean emakumearen etxera sartu zen, haren baimenik gabe, eta bortxatu egin zuen.
Baskoniak ehunka zaleren babesa jasoko du Valentzian
Baskoniaren mila jarraitzaile inguru joan dira Valentziara 2026ko Errege Kopa dela eta. Eguraldia lagun, giroa ezin hobea da Baskoniako zaleen bilgunea den "Araba Etxean".
65 urtetik gorako pertsonen artean alkohol eta psikofarmakoen kontsumo handiaz ohartarazi du Eusko Jaurlaritzak
Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendaritzak egindako txosten batek agerian jarri duenez, EAEko gizonen ia % 40k egunero kontsumitzen dute alkohola, eta emakumeen artean gora egin du lo-eragileen eta lasaigarrien erabilerak.
8 urteko kartzela-zigorra Legorretan kontrako norabidean zihoala hiru pertsonaren heriotza eragin zuen gidariarentzat
Akusazioek eta defentsak akordioa adostu dute, eta akusatuak erruduna dela onartu du. Hori dela eta, ez da beharrezkoa epaiketarekin jarraitzea. Ostiral honetan Gipuzkoako Auzitegian egindako saioan, auzipetuak barkamena eskatu die biktimen sendiei, malko artean.
Bost pertsona atxilotu dituzte Iruñean, emakume etorkinak prostituitzera behartzeagatik
Emakumeak haien jatorrizko herrialdeetan erakartzen zituzten, “lan-kontratu erakargarriak” eskainiz; Nafarroara iritsitakoan, baina, mehatxatu egiten zieten eta prostituitzera behartzen zituzten.
Gizon batek 10 urteko semea hil du eta emaztea larri zauritu du bart Tenerifen
Guardia Zibilak tiroz hil du ustezko hiltzailea, agenteei matxete batekin mehatxatu ostean.
Aturri ibaiak gainezka egin du Baionan
Aturri ibaiak gainezka egin du ostegun honetan Baionan. Azken egunetan pilatu den euriak eta itsasgorak bat egin dutenean, goizeko zein arratsaldeko seiak bueltan, ibaia bere bidetik irten da. Goizean urak eragin dituen eragozpenak ikusita, arratsalderako Baionako Herriko Etxeak zentzuz jokatzeko eta ibai ingurura ez hurbiltzeko deia egin badu ere, azkenean ez da eragozpen nabarmenik egon.
Zabaldu dute Zumaia eta Getaria arteko errepidea, olatu handiengatik itxita egon ostean
Itsasgora izan den unean egon da itxita, Pedro denboraleak eragin dituen olatu handiengatik. Ostiral goizeko itsasgoraren garaian ere, 05:00etatik 07:00etara, 4 metro inguruko olatuek joko dutela itsas-bazterra espero da.