Hego euskal herritarren ia erdia zazpi udalerritan bizi dira
Hego Euskal Herriko biztanleriaren ia erdia (% 42,43) tokiko zazpi hiri handienetan bizi da, hau da, 50.000 biztanlerik gorako udalerrietan: Bilbon, Gasteizen, Iruñean, Donostian, Barakaldon eta Getxon. Horietatik guztietatik, Bilbo da biztanle gehien dituena, gainontzeko hiriburuetatik nabarmen gehiago. Hala ere, Bizkaiko hiri nagusiak auzokideak galdu ditu azken bi hamarkadetan, % 1,38, gainontzeko hiriburuek ez bezala. Horien artean, nabarmendu beharra dago Gasteizen bilakaera, % 15,45 handitu baitu bere populazioa 20 urtean.
Goranzko bilakaera izan duten herri handiek, baina, gorabeherak izan dituzte bi hamarkadotan, eta, Bilbok bezala, desazkundea izan dute une jakin batzuetan. Kolperik handiena 2008ko krisi ekonomiko globalak erakarrita etorri zen, orokorrean, 2010etik aurrera nabaritzen hasi zena. Denen artean, Bizkaia izan da kolpea gehien pairatu duena, Bilbon bederatzi urtez jarraian izan baita beheranzko joera; aldiz, Donostian zazpi urtekoa izan zen; Iruñean, bostekoa eta Gasteizen, nabarmen gutxiagokoa, bi urtekoa, hain zuzen.
Getxon, deskalabrua inon baino lehenago hasi zen, 2008an, eta, ordutik, urtez urte joan da biztanleria galtzen, 2017an loraldi txiki bat lortu zuen arren. Barakaldok, aldiz, desazkundearekin abiatu zuen bigarren milurtekoa, eta, gainontzeko herri handiek ez bezala, krisi-ekonomikoaren aldian hazkundea izan zuen 2013ra arte. Irunek, aldiz, Donostiaren joera bera izan du: urte bat lehenago, 2009an, desazkundean erori zen, eta halaxe jarraitu zuen sei urtez.
Herri txikiak, gehiengoa
Hamar pertsonatik lau bizi da hiri handiren batean Hego Euskal Herrian, baina, hala ere, horiek zazpi dira bakarrik gurean. Baina, zenbat herri dago lau lurraldeotan? Bada, 523, eta horien erdia baino gehiago Nafarroan daude: 272.
Horietatik guztietatik, Hego Euskal Herriko herri eredua, edo gehien errepikatzen dena, 250 eta 1.000 biztanle artekoa da; mota horretakoak dira nagusi, 157 baitaude guztira. Horietan, batez bestean, 500 auzokide bizi dira. Halere, azken 20 urteetako joera da gero eta jende gehiagok hirigune handietarako bidea hartzea, herri txikiak alde batera utzita.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.