Lurraren barne nukleoaren errotazioa alderantzikatzen egon liteke
Lurraren barne nukleoa, 5.000 kilometro baino gehiagoko sakoneran dagoen burdinazko bola bero eta trinkoa, gure planetako lekurik eskuragaitzena da. Orain, zientzialari talde txinatar batek egiaztatu du balitekeela horren errotazioa duela gutxi gelditu izana eta alderantzikatzen egotea.
Ikerketaren emaitzak, dozenaka lurrikaren analisitik abiatuta, Nature Geoscience aldizkarian argitaratu dira, eta, autoreen arabera, bariazio hori lurrazaleko behaketa geofisikoetan izandako aldaketekin dago lotuta, hala nola eremu magnetikoarekin eta egunaren iraupenarekin.
Lurra hainbat geruzaz osatuta dago: azala, mantua, kanpoko nukleoa eta barneko nukleoa. Azken hau, geruzarik sakonena, Pluton baino handiagoa den burdinazko bola solido bat da, kanpoko nukleo likido batez inguratua dagoena, Lurraren beraren errotazio propioaz bestelako modu batean biratzeko aukera ematen diona.
Barne nukleoaren biraketa kanpoko nukleoan sortutako eremu magnetikoak bultzatzen du, eta mantuaren grabitate efektuek orekatzen dute.
Beren ikerketa egiteko, Pekingo Unibertsitateko Yi Yang eta Xiaodong Song egileek Lurraren barne nukleoa 1960ko hamarkadatik antzeko ibilbideak jarraituz zeharkatu duten lurrikara ia berdinen uhin sismikoak aztertu zituzten.
Horien arabera, 2009az geroztik, gutxi gorabehera, aldaketa gutxi izan dituzte lehen denboran aldaketa esanguratsua erakusten zuten ibilbideek, eta horrek iradokitzen du barne nukleoaren errotazioa gelditu egin dela.
Era berean, egiaztatu zuten horrek zerikusia izan dezakeela barne nukleoaren errotazioaren inbertsioarekin, zazpi hamarkadako oszilazioa dela eta.
Aurkikuntzek Lurreko prozesu sakonek azaleran nola eragiten duten ulertzen lagun dezakete.
Zure interesekoa izan daiteke
Basauri BEA futbol taldearen hurrengo hiru partidetara ez du epailerik bidaliko Bizkaiko Arbitroen Batzordeak
Epailerik gabe, beraz, partida ezingo da jokatu. 16 urteko arbitro emakume bat iraintzeagatik eta mehatxatzeagatik ezarri diote zigorra futbol taldeari.
Corellako 14 urteko adingabe bat saldu eta ezkontzera behartu zuten pertsonak epaituko dituzte
Kasua ikertu duen epailearen ustez, gertakariak gizakien salerosketaren delitu izan daitezke. Autoaren arabera, gaztea ezkontzera behartu zuten "5.000 euro, bost whisky botila eta janariaren truke" eta, ondoren, Kataluniako hainbat udalerritan eskean aritzera behartu zuten.
24. Korrikaren amaiera: festa erraldoia Bilbon, igandean
Martxoaren 29an Bilboko udaletxean amaituko da 24. Korrika, "Euskara gara" lelopean, eta egun osoan zehar jarduera desberdinez osatutako egitarau zabala izango da.
Euskal hiztunen "eguneroko errealitatearen lagin txiki bat": 883 urraketa, 2025ean
Hizkuntza Eskubideen egoerari buruzko txostena aurkeztu du Behatokiak. Ondorio nagusia da "araugintzan errotiko aldaketak" egin ezean, "atzerapausoak emateko arriskua gero eta nabarmenagoa" dela. Azaldu dutenez, zenbait lanpostu publikotan euskararen ezagutza ez izateak sistema osoaren euskaraz funtzionatzeko gaitasuna oztopatzen du.
Eusko Jaurlaritzak Trans Memoriaren Eguna izendatu du azaroaren 20a
Dekretua elkarte eta erakunde sozialekin lankidetzan egin da, besteak beste, Naizen, Errespetuz eta Loratuz Lotu elkarteekin. Besteak beste, aukeratutako dataren proposamenean eta adostasunean parte hartu dute.
Akusatutako irakaslearen ikasle ohia: "Guk ere lekuz kanpo zeuden iruzkinak entzun behar izan genituen 11-12 urte genituenean"
Oiartzungo Elizalde ikastetxean irakasle akusatuaren ikasle izan ziren hainbat emakume Gipuzkoako Probintzia Epaitegira hurbildu dira gaur biktimei babesa ematera. Horietako batek azaldu duenez, 11-12 urte zituztenean "iruzkin lizunak" egiten zizkien gizonak, eta epaiketan entzundakoaren aurka, ziurtartatu duenez, gizona bera zen gerturatzen zitzaiena eta "lekuz kanpoko iruzkinak" egiten zizkiena. Ikasgelan bideo pornoak jartzen zizkiela eta hitz-joko lizunak egiten zituela esan dute, eta "nazkagarria" eta "lotsagabea" zela.
Irungo institutu batean diruaren truke ikasleei sexu harremanak proposatzea leporatzen dioten irakasleak akusazioak ukatu ditu, eta lan jazarpena salatu du
Fiskaltzak 22 urteko kartzela zigorra eskatu du irakasle horrentzat, 13 eta 15 urteko hiru adingaberi diruaren zein oparien truke sexu harremanak izateko proposamenak egitea egotzita.
Epaileak Amaya Zabarteren kasua artxibatu du, jaurtigaia nork bota zuen egiaztatu ezin duelako
Donostiako epaileak behin-behinean artxibatu du 2024ko martxoan jasandako lesioagatik irekitako auzia, eta familiak helegitea aurkezteko aukera du orain.
Epailearen arabera, Estatuko administrazioarena zen El Bocaleko pasabidea mantentzearen ardura, eta ikerketapean jarri ditu Trantsizio Ekologikoko bi funtzionario
Epailearen ustez, Estatuko administrazioa da martxoaren 3an Santanderko hondartza horretan istripua izan zen pasabidearen "kontserbazio-egoera eta mantentzea egokia zela bermatzeko arduradun bakarra", eta pasabide horretako eta beste batzuetako lanak "amaitu gabe" daudela. Sei pertsona hil ziren eta bat larri zauritu zen, martxoaren 3an, itsaso ondoko pasabidea behera etorrita.
Alokairuen eskaintza, amilduta: Bilbon eta Donostian % 70 baino gehiago murriztu da
Iruñean alokairuen eskaintza % 47 jaitsi da, eta Gasteizen % 26, Idealistaren arabera. Bilbon, etxebizitza baten bila dabiltzanen lehiak % 864 egin du gora bost urtean.