EAEn 12.937 jaiotza izan ziren iaz, 2023an baino % 3,8 gutxiago, eta kopururik txikiena 1975etik
Araba da jaiotzen jaitsiera handiena izan duen lurraldea, % 5,5 gutxiagorekin, 2.094ra arte. Bizkaian 6.421 jaiotza izan ziren, hau da, % 3,7 gutxiago, eta Gipuzkoan 4.422, hau da, % 3,2 gutxiago.
Jaioberri bat. Irudia: Eusko Jaurlaritzako Osasun Saila
Jaiotzak % 3,8 jaitsi ziren Euskal Autonomia Erkidegoan (EAE) iaz, 12.937 izan baitziren, 1975etik izandako kopururik txikiena, eta jaitsiera euskal amen artean eman zen (-%5,6), atzerritarrek % 1,4 seme-alaba gehiago izan baitzituzten.
Eustat Euskal Estatistika Erakundearen datuen arabera, Araban jaitsi da gehien jaiotza kopurua, % 5,5 gutxiago, 2.094ra arte. Bizkaian 6.421 jaiotza izan ziren, hau da, % 3,7 gutxiago, eta Gipuzkoan 4.422, hau da, % 3,2 gutxiago.
Iaz jaiotzak hilero jaitsi ziren, urtarrilean eta maiatzean izan ezik, eta jaiotzen kopurua 5,8koa izan zen mila biztanleko.
Amen batez besteko adina 33,4 urtekoa izan zen, aurreko urtekoaren berdina. Nolanahi ere, euskal amen batez besteko adina atzerritarrena baino handiagoa da: 34,3 urte eta 30,8 urte, hurrenez hurren. Gainera, kanpoko amen % 41,5ek ez zituzten 30 urteak beteak. Nazionalen kasuan, ordea, % 13,7 soilik ziren 30 urtez beherakoak.
Batez beste, lehen aldiz umea izan zutenek 32,4 urte zituzten (EAEkoek 33,4 urte eta kanpokoek 28,7).
Ama atzerritarren portzentajeak gora egin du
Iaz EAEn seme-alabak izan zituzten emakume guztietatik, % 26,6 atzerritarrak ziren, eta 3.443 haur izan zituzten. Portzentaje horrek gora egin zuen 2023ko datuekin alderatuta, orduan kanpoko amak % 25,2 baitziren.
Atzerriko ama guztien artean, % 43,8k Amerikako estaturen bateko herritartasuna dute, % 32,5ek Afrikakoa eta % 12,6k Europakoa. Hauek izan ziren jatorrizko herrialde nagusiak: Maroko, 620 amarekin, Kolonbia (437), Nikaragua (208), Paraguai (201), Pakistan (196), Errumania (192), Aljeria (155), Honduras (137), Venezuela (117) eta Peru (108).
6.541 seme-alaba ezkontzatik kanpo
2024an, ezkontzaz kanpoko jaiotzak 6.541 izan ziren, hau da, jaiotza guztien % 50,6, eta 2023an % 50,5. Hamar urtean, ezkontzatik kanpo jaiotakoen kopurua 10 puntu baino gehiago igo da, 2014ko % 39,9tik iazko % 50,6ra.
2024an jaiotako 12.937 haurtxoetatik, erdiak (% 50,5) aurreneko seme-alabak ziren, heren bat baino zertxobait gehiago (% 36,2) bigarren seme-alabak ziren, eta hirugarrenak edo ondorengoak % 13,3 izan ziren soilik.
Jaiotzen % 93, ospitale publikoetan
Jaiotzen % 93,5 ospitale publikoetan izan ziren, % 5,9 ospitale pribatuetan eta % 0,6 etxean. Erditzeak 12.802 izan ziren, horietatik 12.620 bakunak, 179 bikoitzak eta 3 hirukoitzak. Jaiotzeen % 5,8 goiztiarrak izan ziren (740).
Zure interesekoa izan daiteke
Zaldi-probek beteko dute idi-proben lekua Abadiñoko San Blas egunean
Erroskilla eta eztarria babesteko lokarriekin batera, idi-probek leku berezia izan ohi dute San Blasetan, baina, aurtengoan, egitarauan moldaketak egin behar izan ditu Udalak, dermatosiaren ondorioz.
Dermatosi Nodular Kutsakorraren aurkako neurriak eguneratu ditu Jaurlaritzak
Behi-aziendak egotea debekatuta egongo da azoka eta erakustaldietan, baina aldundiek salbuespenez baimendu ahal izango dute ustiategi bereko behiak egotea, zenbait baldintza beteta. Neurri horrek, ate joka diren inauterietako bigantxen ikuskizunak eta sokamuturrak egitea ahabildetuko dezake.
Onddoekin egindako ontziak errealitate izan daitezke etorkizunean
Gueñesko Basque Biodesing Centerren urteak daramatzate mizelioa ikertzen. Onddoetatik datorren materiala da, urarekiko erresistentea eta biodegradagarria, eta etorkizunean plastikoa edo kartoiak ordeztu ditzake ontziak egiteko.
Iraungitako dosiarekin txertatutako haurtxo baten amak salatu du "segurtasunik eza" ematen diola egoera horrek
Iraungitako Hexabalente txertoaren dosi bat jaso zuen haurtxo baten amak deitoratu du egoera horrek "segurtasunik eza" eragiten diola, beti pentsatu izan baitu Osakidetzak dena ondo egiten duela. Barkamena eskatu diotela eta adingabeari txertoa berriro jartzeko hitzordua eman diotela ziurtatu du.
Adi Bilbo inguruko errepideetan, seik izena aldatu dute eta, A-8a barne
Gidariek eta nabigatzaileek izen berriekin ohitu beharko dute orain. Garai bateko Hegoaldeko saihesbideak BI-10 izena hartuko du, eta Txorierriko igarobidea BI-30 izango da aurrerantzean.
Osakidetzak asteon bukatuko du iraungitako dosia jaso zutenen birtxertaketa
Hexabalentearen kasuan, gaizki txertatutako 30 lagunetatik gehienek jaso dute dosia, eta bestela, gaur-biharretan izango dute. Tetrabalente eta hirukoitz birikoari dagokionez, asteon amaituko dutelakoan dago Osakidetza.
Tolosako inauterietan bigantxak izango dira azkenean
Gipuzkoako Aldundiak behin-behinean baimendu ditu inauterietan bigantxekin egiten diren ekitaldiak eta sokamuturra. Abenduan, Frantzian dermatosi nodular kasuek gora egin zutelako erabaki zuten Jaurlaritzak eta Nafarroako Gobernuak abelburuen joan-etorriak mugatzea eta behi erakusketak, idi probak eta sokamuturra debekatu zituen, agindu bidez.
Iaz 80 pertsonak jaso zuten eutanasia EAEn, aurreko urtean baino % 62k gehiagok
Eutanasia eskaerak 120 izan ziren, eta aurreko urtean, 74.
EAEko ikastetxeetan aurrematrikula egiteko gida
Gaurtik otsailaren 13ra arte egin ahal izango da aurrematrikula online zein aurrez aurre, eta hemen jaso dugu jakin beharreko informazio guztia.
EH Bilduk iraungitako txertoen inguruan egindako ohartarazpena "sobera" zegoen, Osasun Sailaren ustez
Lore Bilbao Osakidetzaren zuzendari nagusiak ETB1eko "Egun On" saioan azaldu duenez, familiei "mezu argi bat" helarazi nahi zieten, eta, horretarako, txostenak eskatu zituzten. Horien zain zeudenean egin zuen EH Bilduk eman zuen auziaren berri. "10 egun lehenagotik baldin bazekiten, zergatik ez zuten ezer egin? Kasu honetan guk bagenekien, baina zer gertatuko litzateke jakin izan ez bagenu?", galdetu du.