Erabakitzeko eguna heldu zaie eskoziarrei
Ezbaian dauden boto-emaileek eta, nahiz eta politikariek beraien botoa ez bilatu, Eskozian bizi diren atzerritarrek izan dezakete gaur garaipenaren gakoa; izan ere, erreferendum estua espero da eta boto bakar batek guztia erabaki dezake.
Kanpaina amorratu eta parekatu bat bukatu eta gero, asteazken honetan argitaratutako azken hiru inkestek ezetzari ematen diote garaipena. Independentziaren kontrakoak boto-emaileen % 52 dira, inkesta horien arabera.
Hala ere, The Scotsman, Daily Mail eta Daily Telegraph egunkariek argitaratutako inkestek ez dituzte ezbaian dauden boto-emaileak kontuan hartu. Ezbaiko botoak % 14 eta % 8 artean izan daitezke eta azken emaitza erabaki dezakete.
"Bizitzan aukera bakarra" izan daitekeena aprobetxatzeko eskatu die Alex Salmond Eskoziako lehen ministroak herritarrei kanpainaren amaieran.
"Historiaren orrialdeetan gure arrastoa uzteko abagune bikaina da. Herrian barna ibili naiz kanpaina ugaritan, baina sekula ez dut horrelako esperientziarik bizi, ez dut inoiz horrelako aktibismo politikorik ikusi", adierazi du Salmondek Perthen, Eskoziako erdialdean.
Parte-hartze historikoa
Ostegun honetako erreferendumean parte-hartze historikoa izango da, % 80 ingurukoa. Markak hautsi eta 4,28 milioi hauteslek izena eman dute botoa eman ahal izateko. 16 urtez gorako herritarren % 97k eman dute izena.
2.608 hautesleku eta 5.579 mahaiak 07:00etan zabalduko dituzte (ordubete gehiago Iberiar penintsulan) eta 22:00etan itxiko dituzte. Bi aldeetako boluntarioek ikuskatuko dute deialdia. Era berean, segurtasun indarrek dispositibo berezia prestatu dute normaltasuna bermatzeko.

Baiezkoaren aldekoak Edinburgon. Argazkia: EFE
Hauteslekuak itxi eta gero, aurreneko datuak plazaratzeko gutxienez hiru ordu beharko dituzte arduradunek.
Hiri handietako emaitzak, Glasgowko edo hiriburuko emaitzak, alegia, ez dituzte ostiraleko 05:00ak aldera arte argitaratuko. Orduan garailea forma hartzen hasiko da.
32 barrutietako zenbaketa bukatu eta gero, eskoziarren behin betiko erabakiaren berri emango du Mary Pitcaithly zenbaketaren arduradun nagusiak.
EAJren ordezkaritza Edinburgon
EAJk, Kataluniako CDCk eta Flandriako Nieuw-Vlaamse Alliantiek (N-Va) manifestu bateratu bat adostu eta irakurri dute Edinburgon. Andoni Ortuzar EBBko presidenteak irakurketan parte hartu du. Horrela, Eskoziako herriari eta herritarrei zorionak eman dizkiete, ostegun honetan "herri gisa duten eskubidearen arabera, aske eta demokratikoki Eskoziaren etorkizuna erabakiko baitute".
Era berean, "Erresuma Batuko alderdi unionisten zentzua eta sentiberatasuna" txalotu eta aintzat hartu du manifestuak; izan ere, "Eskoziaren etorkizuna eskoziarrek erabaki behar dutela naturaltasunez onartu dute".
EAJk jakitera eman duenez, testua Edinburgoko Gazteluaren aurrean irakurri dute, Ortuzar eta Aleix Sarri CiUko ordezkaria bertan zirela.

Motozale bat Klimanrocken. Argazkia: EFE
Eguerdian, Ortuzarrek, Iñaki Goikoetxeak, Joseba Aurrekoetxeak, Aitor Olaizolak eta Jose Maria Etxebarria EAJren Atzerri Batzordearen arduradunak osatutako ordezkaritza jeltzalea David McCrone Edinburgoko Unibertsitatearen Zientzia Politikoko Unibertsitateko buruarekin bildu da. Eusko Legebiltzarreko Autogobernuaren batzorde txostengilean parte hartu behar du McCronek.
Ortuzarrek bertan adierazi duenez, Espainiako Gobernua, PP eta PSOE ere Edinburgon egon beharko lirateke, ez bakarrik alderdi abertzaleak, Eskoziako prozesuaren "normaltasunaz eta demokraziaz ikasi" beharko luketelako.
EH Bildu
Pello Urizar EAko idazkari nagusiaren hitzetan, erreferendumaren emaitza bata ala bestea izan, "Eskoziak dagoeneko irabazi du, herritarrek etorkizuna demokratikoki erabaki ahal izango dutelako, inongo betorik eta mugarik gabe".
"EBn prozesu soberanista bat demokratikoki azkeneraino eramateko baldintzak badirela erakutsi du Eskoziak", esan du Urizarrek. Eskoziako erreferenduma egin ostean, "Euskal Herrikoa laster errealitate bat izango da", erantsi du.
Zure interesekoa izan daiteke
Arma nuklearren START III tratatua iraungi den egunean, eustearen aldeko jarrera agertu dute Errusiak eta AEBk
START III itunak arma nuklear estrategikoen kopurua mugatzen zuen, gehienez 1.550 buru nuklearretara eta 700 sistema balistikotara, bi potentzietako bakoitzerako, izan lurrean, itsasoan edo airean. Start III 2010eko apirilaren 8an sinatu zuten, Pragan, Dmitri Medvedev Errusiako eta Barack Obama AEBetako orduko presidenteek, eta 2021eko otsailean berritu zuten beste bost urterako eta gaur iraungi da.
Trumpek ez du bere ondorengoaz hitz egin nahi izan, eta nabarmendu du Vance eta Rubio "zoragarriak" direla
Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak Etxe Zurian bere ordezkoari buruz ez du iritzirik eman nahi izan, eta JD Vancen eta Marco Rubioren lana goraipatu ditu.
AEBk eta Ukrainak produktibotzat jo dituzte Errusiarekin izan dituzten negoziazioak
Ukraina eta Errusiako ordezkariak Arabiar Emirerri Batuetako hiriburuan bildu dira, Estatu Batuetako ordezkariekin batera, gerrari amaiera ematea duen bigarren bilera sorta batean. Elkarrizketek ostegunean jarraituko dute.
21 palestinar hil ditu Israelek Gazan, tartean sei haur, gauez egindako erasoetan
Erasoen biktimetako bat Hussein Hassan Hussein Al Samiri da, Palestinako Ilargi Gorriko paramediko bat. Israelek atzo gauetik jaurtitako bonbardaketa ugarietako batetik zaurituak zeramatzala eraso diote. Su-etenaz geroztik Israelek egindako erasoen ondorioz hildako gazatarren kopurua 556ra igo da, horien artean 115 adingabe baino gehiago.
Trumpek eta Petrok bakeak egin dituzte, urtebetez irainka aritu ostean
Donald Trump AEBko presidenteak eta Gustavo Petro kolonbiar homologoak astearte honetan bakeak egin dituzte, tonu atsegineko bilera batekin, Etxe Zurian, desadostasunek eta irain gurutzatuek markatutako urte baten ondoren.
Elon Muskek eduki esplizitua sustatu zuen Grok AArekin, Xn erabiltzaileak irabazteko
Aktibo egon zen hamaika egunetan, Groken irudi sortzaileak hiru milioi irudi sexualizatu baino gehiago sortu zituen; horietatik 23.000k haurrak irudikatzen zituzten eta 1,8 milioik inguru, emakumeak. Elon Muskek xAIko langileei eskatu zien eduki esplizituarekin lan egiteko trebatzeko, sexuala barne, eta langileei ohartarazi zien "eduki sentikorra, bortitza, sexuala eta/edo beste eduki iraingarri edo asaldatzaileak" ikusteko prestatu zitezela, "estres psikologikoa" eragin ziezaiekeen eta.
Nobel Institutuak adierazi du Machadoren sariaren berri filtratu zela, baina ez du zehaztu nola
"Iragarpena egin baino ordu batzuk lehenago hainbat pertsonak dirutza jokatu zuten apustu-webguneetan, eta, hortaz, ziur esan dezakegu batzuk gai izan zirela iazko erabakiari buruzko informazioa legez kanpo eskuratzeko", adierazi du Institutuak ohar batean.
X sare sozialak Frantzian dituen lokalak miatu dituzte eta Elon Musk deitu dute galdeketa egiteko
Frantziako Fiskaltza X sare soziala (lehen, Twitter) ikertzen ari da, bere bulegoetan egindako miaketa baten ondoren, eta enpresaren jabea deklaratzera deitu du, duela urtebete irekitako ikerketaren ondorioz.
Ilargirako misio tripulatua martxora arte atzeratu da, gaurko probetan erregai-ihesa izan eta bertan behera utzi behar izan dutelako
"Misio historiko honi ekiteko prest gaudela uste dugunean egingo dugu jaurtiketa", esan du Jared Isaacman NASAren buruak, eta gaineratu du taldeak datuak "sakon" berrikusiko dituela, "atzemandako arazo guzti-guztiak konponduko" dituela, beharrezko konponketak egingo dituela eta berriz egingo dituela saiakerak.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute gaur Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, solasaldia antolatu dute.