Animaliak
Esan ohi da animaliekiko tratuan azaltzen dela benetako gizatasuna. Animalien erabileran eta beraiekin ditugu harremanetan gure izaera azaleratzen omen da onerako eta txarrerako.
Gizakion eta animalien arteko harremana aspaldikoa da, orain dela 10.000 urte etxekotu genituen lehendabizikoak, basatiak abere bihurtu genituen gure oinarrizko beharrak ase ahal izateko. Lanerako, jantzietarako gaiak lortzeko, jakiak eskura izateko, jolasetarako, bakardadea uxatzeko, jainko babesle bihurtzeko… Anitzak eta ugariak dira animaliei emandako erabilerak.
Urteen poderioz moralaren oinarriak, pentsaerak, gure arteko harremanak eten gabe aldatu dira. Horrek zuzeneko eragina izan du inguruarekiko portaeran eta aldiro-aldiro gizartearen irizpideak lehendabizi, eta ondoren, eta ondorioz legeak eraldatu ditugu. Gure jarrerak ingurumena dela eta, edo animaliei eman beharreko tratuaz ez dira orain dela urte gutxi arte genituenak. Inguruan ditugun animaliekiko harremana ere asko aldatu da.
Orain dela gutxi arte baserriko abereak genituen gertuen, mendira edo landa eremuetara jo behar genuen animaliak ikusteko. Urte gutxitan berriz etxe-aberez inguratu gara. Katuak, zakurrak eta orain dela gutxi arte basatiak zirenak lagun bihurtu ditugu. Hurbiltasun honek eta eguneroko erlazioak eragin handia izan dute mendebaldeko gizarteetan. Denbora gutxian, zokoan edo atean lotuta genituenak, eskubideen jabe omen dira orain. Sentiberatasun horrek erabat itxuraldatu ditu jende askoren jarrera, ikuspegia eta aldarrikapenak.
Europar Batasuna zenbait talderen eskariak, sen ona eta legeak uztartzen ahalegindu da. Animaliekiko tratua, garraioa, hiltzeko erak arautu egin dituzte alferrikako sufrimendua galarazteko. Esperimentuak eta ikerketak egiteko baldintza zehatzak bete beharra dago. Animalien jendaurreko erabilera legeztatuta dago, eta legeak urratzen dituenak zigorra jasoko du. Baina, hala ere, baten batzuek gehiago nahi dute, iruditzen baitzaie animaliekiko harreman oro zapalkuntza dela, ustiaketa onartezina. Badira animaliei pertsonen eskubide eta tratu bera aitortu behar zaiela eskatzen dutenak, eta hori onartzeko prest ez daudenak torturatzaile errukigabeen parean jartzen dituztenak.
Animaliekiko harremanek adierazten digute gure izaera nolakoa den, zentzuz jokatzen dugunean, eta baita patologietatik harago dauden jarrerak erakusten ditugunean ere. Erdibideren bat izango omen da animalia jendaurrean jipoitu eta odolustu nahi duena eta plater berean jateko prest dagoenaren artean…
Zure interesekoa izan daiteke
Israelek gutxienez bost pertsona hil ditu UNRWAk Gazako iparraldean duen eskola baten inguruan egindako eraso batean
Dagoeneko ia 1.300 palestinar hil dira Zerrendan Israelgo Armadaren esku 2025eko urrian indarrean sartu zen su-etenaz geroztik.
Marokoko ministro batek Ceuta eta Melillaren “askapenaz” hitz egin du Mohamed VI.aren aurrean
Bi hiri autonomoei buruz hitz egin du, Afrikako iparraldeko lurralde hori 1580an Espainiaren subiranotasunaren mende egon aurretik Ceutan jaiotako bi aditu islamiko aipatuta.
Ormuzen aldi baterako igarobide seguru bat irekiko dutela laster aurreikusi du Omanek
Iranek eta Omanek negoziazio teknikoekin jarraituko dute itsas ibilbide iraunkor bati buruzko akordio bat lortzeko, bai eta informazioa trukatzeko, itsas trafikoa kudeatzeko eta nabigazio- eta segurtasun-zerbitzuak emateko mekanismoak ezartzeko ere.
1.500 haurrek igeriketa-ikastaro doakoen amaiera ospatu dute Gazako itsasoan bainu handi bat hartuz
Astearte honetan, 1.500 haur palestinar elkarrekin sartu dira itsasora Gazako hegoaldeko Mawasi hondartzan udako doako igeriketa-ikastaroak amaitu dituztela ospatzeko. Eskolak Tantesh Akademiak antolatu ditu, eta 1999tik darama haurrei igerian irakasten. Familiak hondartza ondoan kanpin-dendetan eta egoera gogorrean bizi diren arren, akademiak eskolak ematea lortu du, hondartzan bertan behin-behineko igerilekuak eraikita.
Merzek herrialdeak erregistratutako azken dron erasoen arduradunak zigortuko dituela agindu du
Alemaniako agintariek astearte honetan jakinarazi dutenez, hirugarren drone bat aurkitu dute Leipzigeko aireportutik gertu; hilabete hasieran lehergailuz kargatutako beste bi artefaktu aurkitu zituzten inguru horretan bertan.
Singapurrek 47.000 euro emango ditu seme-alaba bakoitzeko, jaiotza-tasa sustatzeko asmoz
Familiei zuzendutako neurriek, halaber, hobekuntzak dakartzate etxebizitzan, haurtzaindegietan eta seme-alabak hazteko baimenetan. Laguntza-paketea 2026an jaio diren edo 1-17 urte betetzen dituzten Singapurreko haur guztiei zabalduko zaie.
Tornado batek gutxienez 40 zauritu eta 300 etxe kaltetu ditu Frantziako hegoaldean
40 pertsona baino gehiago zauritu dira eta 15 ospitaleratu dituzte. Gainera, bi lagun Pomas herritik falta dira, Aude departamenduan, Frantziako hegoaldean.
Trumpek % 50era igoko ditu Kanadako automobilen eta beste produktu batzuen gaineko muga-zergak
Trumpen arabera, erabaki horren arrazoia da Kanadak AEBko nekazarien produktuen gainean ezartzen dituen zergak. Ildo horretatik, Kanadako lehen ministroak nabarmendu du bere herrialdea AEBren "funtsezko hornitzailea" dela, batez ere energia, mineral jakin batzuen eta hornidura-kateetarako ezinbesteko produktuen arloan.
AEBk zigorrekin mehatxatu ditu Iranekin lotura ekonomikoak dituzten herrialdeak
AEBko Altxorraren idazkariak ohartarazi duenez, Teheranekin negoziatzen duen "inor ez dago salbuetsita" zeharkako zigorren jomuga izatetik.
EBk onartu egin du Ukrainari 6.100 milioi ematea, misilak eta aire-defentsarako sistemak erosteko
Boluntarioen Koalizioak Ukrainako aireko defentsak premiaz indartzeko konpromisoa hartu du. Bilera egin dute astelehen honetan.