Erreferenduma berriro Kaledonia Berrian, independentzia bai ala ez erabakitzeko
180.000 pertsona baino gehiagok independentziaren aldeko edo kontrako botoa emateko eskubidea izango dute igande honetan, Kaledonia Berrian. Itsasoz haraindiko lurralde frantziarra Ozeaniako artxipelago batean dago, eta bigarren erreferenduma izango du bi urteren buruan.
Guztira, 180.340 pertsonak botoa emateko eskubidea dute, 2018ko lehen erreferendumean baino 6.000 gehiago. Orduan ezezkoak lortu zuen garaipena, botoen % 56,7arekin. Parte-hartze handia izan zuen galdeketak: % 81,01.
"Kaledonia Berriak erabateko subiranotasuna eta independentzia lortzea nahi al duzu?", galderari erantzun beharko diote hautesleek. Hala eta guztiz ere, ezezkoak garaipena berriro lortzen baldin badu, independentistek hirugarren aukera bat izango dute 2021ean edo 2022an, Noumeako (artxipelagoko hiriburua) Akordioan adostu bezala.
Giroa baretzea lortu zuen bake eta deskolonizazio akordioak. Independentziaren aldeko mugimenduak 80ko hamarkada markatu zuen, eta indarkeriak gora egin zuen artxipelagoan.
Nazioarteko 230 begiralek bozketa gertutik jarraituko dute. Hala ere, independentistek Frantziako Estatuaren papera zalantzan jarri dute oraingoan; izan ere, kanpainan esku-hartzea leporatu diote. Hauteskunde kodea indargabetzeko baimena eman du Parisek, horrela unionistek Frantziako bandera sartu ahal izan dute hauteskunde agirietan.
Hautesleen kopuruak gora egin duenez baiezko botoa haztea espero dute aditu batzuek, hau da, emaitza 2018an baino estuagoa izatea. Horrek independentistak hirugarren deialdi bat defendatzera gehiago bultzatuko lituzke.
Bi urteko epe hain laburrean, ostera, egoera hainbeste aldatzea zalantzan jartzen dute beste aditu batzuek.
Bitartean, Frantziako Estatua diskrezioa mantentzen saiatu da, unionisten haserrerako. Horrela, balizko hirugarren galdeketa batean metropoliaren presentzia handiagoa aldarrikatuko lukete unionistek.
Emmanuel Macron presidenteak agerraldia egingo du eguerdian (Pariseko ordutegia), igande honetan, emaitzen berri duenean. Frantziako hiriburuaren eta Noumearen artean bederatzi orduko aldea dago.
Baiezkoak irabazten baldin badu Kaledonia Berria Estatu independentea bihurtuko litzateke, eta justizia, segurtasun eta beste hainbat eskumen bereganatuko lituzke.
Trantsizio epea
Baina Frantziak ez du lurraldea berehala, egun batetik bestera, uzteko asmorik, trantsizio epe bat izango baita. Bi aldeek finkatu behar dute. Bitartean, Paris segurtasunaz, ordena publikoaz, diruaz eta justiziaz arduratuko da.
Independentistek hiru urteko trantsizio epea nahi dute, 2023ko maiatzera arte, Estatu berria ezarri baino lehen, baina unionistak artxipelago baketsua Txinaren eraginpean geratzeko beldur dira, beste lurralde batzuekin gertatu bezala. Horregatik, independentzia azkar, berehala, gauzatzearen beldur dira.
2018ko txosten baten arabera, Frantziako Estatuaren diru-sarrerak artxipelagoan 1.300 milioi eurokoak dira, Kaledonia Berriaren BPGren % 15, alegia.
Garaipena lortzen baldi badute, beste herrialde batzuen diru-laguntzekin eta Australia bezalako potentziekin akordioak lortuz aurrera aterako direla uste dute independentistek.
Kaledonia Berriko artxipelagoan Grande Terre uharte nagusia da. Lurraldeak 284.060 biztanle ditu, 2018ko erroldaren arabera.
Zure interesekoa izan daiteke
Venezuelako 7,2 eta 7,5 magnitudeko bi lurrikarek herrialdearen iparralde osoa astindu eta dozenaka hildako eragin dituzte
Venezuelako agintariek larrialdi egoera ezarri dute, eta hogeita hamar bat hildako daudela adierazi dute, nahiz eta kopurua nabarmen handitu daitekeen. Emakume euskaldun bat dago hildakoen artean. AEBko Zerbitzu Geologikoaren arabera, hildakoen kopurua 10.000 eta 100.000 artekoa izan liteke.
Gutxienez euskal emakume bat dago Venezuelako lurrikaran hildakoen artean
Familiak EITBri konfirmatu dionez, euskal jatorriko emakume bat dago Venezuela astindu duten 7,2 eta 7,5 indarreko bi lurrikaretako hildakoen artean.
Agustin Otxotorena, Venezuelan bizi den euskal herritarra: "Egunak argitzen duenean, gauza latzak ikusiko ditugu"
Agustin Otxotorena Venezuelan bizi den euskaldunari elkarrizketa egin diote Egun Onen, bertan izan diren lurrikarak direla eta. Dioenez, hainbat eraikin erori dira, baina oraindik gaua da han, hortaz, ezin dute balantzerik egin oraindik.
Europa itolarrian, beroaren ondorioz
Kontinenteak egunak daramatza ezohiko tenperatura altuak jasaten. Beroari aurre egiteko egokituta ez dauden herrialdeak dira gehienak eta herritarrak ahal duten moduan ari dira egun hauek igarotzen. Okerrena, gainera, etortzeko dago herrialde horietan.
Brexitak irabazi eta 10 urtera, "rejoin": dimisioak, ekonomia ahula eta independentismoaren gorakada Erresuma Batuan
Hamarkada bat pasa da Erresuma Batua EBtik atera zenetik, eta tarte horretan Keir Starmer dimisioa emango duen seigarren lehen ministroa da; ekonomiak ez du suspertzea lortu, eta independentismoak indarra hartu du Eskozian, Galesen eta Ipar Irlandan.
Hurrengo bi hilabeetan Irango petrolioa saltzeko baimena eman du AEBk, negoziazioak ondo doazelako
Pakistanek eta Qatarrek, Burgenstocken (Suitza) egiten ari diren negoziazioetako bitartekariek, adierazi dutenez, lehenengo saioa "giro positiboan egin da" eta "aurrerapauso pozgarriak" izan dira.
Zergatik eman du dimisioa Keir Starmerrek? Hauek dira kolokan utzi zuten polemikak
Agintariaren dimisioaren ondorioz, Erresuma Batuak zazpigarren lehen ministroa izango du hamar urtean.
Keir Starmerrek Erresuma Batuko lehen ministro kargua utziko duela iragarri du
Ordezkoa bilatzeko prozesua uztailaren 9an hasiko da, eta egun horretatik aurrera hautagaitzak aurkeztu ahal izango dira alderdia zuzentzeko eta lehen ministro kargua lortzeko. Starmerrek adierazi du bere asmoa trantsizio ordenatu bat erraztea dela, eta erreleboa modu egonkorrean gertatzea.
Abelardo de la Espriella ultraeskuindarrak irabazi ditu Kolonbiako hauteskundeak, %1eko aldearekin
Hautagai ultraeskuindarrak 250.000 boto atera dizkio Ivan Cepeda ezkertiarrari bigarren itzuliko aurre-zenbaketan, eta oposizioak 33.000 mahai inpugnatu dituela iragarri du. Gustavo Petro presidenteak adierazi du oraindik ezin duela presidente berria izendatu.
Trumpen mehatxu berrien ostean, Iranek iragarri du eten egin dituela AEBrekiko negoziazioak, baina Qatarrek dio aurrera jarraitzen dutela
JD Vance AEBko presidenteordea ari da bilera horietan AEB ordezkatzen eta Trumpek ezer esan aurretik, elkarrizketetan "aurrerapauso handiak" eman dituztela adierazi du.