Errusiari presio egiteko eskatu diote G7ko buruzagiek Txinari, Ukrainako gerra amai dadin
G7ko buruzagiek Errusiari presio egiteko eskatu diote Txinako Gobernuari, Ukraniako guerra amai dadin. Larunbat honetan argitaratutako ohar batean, Pekinekin akordioak mantentzeko nahia azpimarratu dute, eta hainbat neurri hartuko dituztela iragarri dute, "hornidura-kate kritikoetan gehiegizko dependentziak murrizteko helburuarekin". Hori guztia, Txinarekin sinatutako merkataritza-akordioak bertan behera utzi gabe.
Gainera, "nazioarteko foroetan inplikazio gehiago" izateko eskatu diote munduko zazpi ekonomia nagusietako buruzagiek Txinari, hala nola, ingurumenaren babesarekin lotutako topaketetan, merkataritza foroetan edo nazioarteko gatazkei buruzko goi-bileretan.
Buruzagiek, adostutako ohar batean azpimarratu dutenez, ikuspegi politiko horiek "ez daude Txina kaltetzeko asmoz prestatuta, eta ez dute herrialde horren aurrerapen eta garapen ekonomikoko ahaleginak zapuztea bilatzen". Nolanahi ere, zehaztu dute G7ak "arriskuak murrizteko eta dibertsifikatzeko" bidea hartzea aurreikusi duela, eta neurri zehatzak hartuko dituzte horretarako.
"Txinaren aurka liskarra sortzea" leporatu dio Pekinek G7ri
Testuinguru horretan, "herrialdea manipulatzea", "Txinaren aurkako liskarra sortzea" eta "merkatu ekonomiaren printzipioei muzin egitea" leporatu dio Pekinek G7ri, Txinak Erresuma Batuan duen enbaxadako bozeramailearen adierazpen batean.
"G7ko kide batzuek ez dituzte aintzat hartzen merkatu-ekonomiaren eta bidezko lehiaren printzipioak, eta arrazoirik gabe zapaltzen dituzte enpresa txinatarrak. Txina ez dago konforme ohar horrekin, eta adostu dituzten erabaki horien kontra dago", adierazi du bozeramaileak.
Horrez gain, "hertsapen ekonomikoa" egitea eta "segurtasun nazionalaren kontzeptua orokortzea" leporatu dio Txinak Ameriketako Estatu Batuetako (AEB) Gobernuari, "esportazioak kontrolatzeko neurriez baliatuz eta beste herrialde batzuetako enpresen aurkako jokabide diskriminatzaile eta bidegabeak hartuz".
Txinak Erresuma Batuan duen bozeramaileak sinatutako testuak azpimarratzen duenez, Pekin beti saiatu izan da "gatazkak modu baketsuan konpontzen, zuzenean inplikatutako herrialdeekin negoziatuz eta kontsultatuz. Prest gaude herrialde guztiekin lan egiteko, baita eskualdeetako bakeari eta egonkortasunari eusteko ere".
Zelenski, munduko buruzagien goi-bileran
Bestalde, Volodimir Zelenski Ukrainako presidentea Hiroshimara (Japonia) iritsi da gaur, G7ko herrialdeen bileran parte hartzeko, eta bertaratutako hainbat agintarirekin ere aldebiko bilerak egitea aurreikusten da.
"Japonia, G7. Bilera garrantzitsuak Ukrainako bazkide eta lagunekin. Segurtasuna eta lankidetza hobetua gure garaipenerako. Bakea hurbilago geratuko da gaur ", jakinarazi du Twitterren.
Hauek dira adostutako adierazpenaren gakoak:
- Ukrainako gerra deitoratzen dutela berretsi dute buruzagiek, nazioarteko ordenarentzat "mehatxua" baita.
- Kiev behar den denboran babesten jarraitzeko konpromisoa hartu dute, ikuspuntu diplomatiko, finantziario, militar zein humitariotik aztertuta.
- Ukrainako gerran bitartekari izan dadila eskatu diote Txinari, Errusiak bere tropak berehala atera ditzan ondoko herrialdeko lurraldetik eta gatazka eten dezan.
- "Kezka larria" agertu dute Iranek bultzatutako jarrera batzuekin, batez ere drone armatuak Errusiari transferitzeagatik.
- "Inolako justifikaziorik ez duten" subiranotasun-eskaerak bertan behera uzteko eskatu diote Txinari, Ekialdeko Txinako itsasoa aipatuz, eta Taiwanen inguruko tentsioak bide baketsutik konpontzeko.
- Txinarekin akordio aurrerakoiak eraikitzeko deia egin dute, Pekinen "gehiegizko dependentziak" murriztu arren.
- Txinak nazioarteko "merkataritzatik kanpoko jardunbideen bitartez" esportatzeko duen gaitasnarekin kezkatuta agertu dira,
- Portaera gaiztoak indargabetzeko konpromisoa hartu dute, hala nola, legez kanpoko teknologiaren transferentzia edo datuen zabalkundea bultzatzea.
- Arma nuklearrik gabeko mundua lortzeko konpromisoa berretsi dute.
- Ongietorria eman diete erabilera militarra izan dezaketen materialen eta teknologien esportazio arduratsu eta eraginkorrerako emandako pausoei.
- Ipar Koreari zigor gehiago ezartzeko eskatu diote Nazio Batuen Erakundeari, 2022an misilak "inoiz ez bezala" jaurtitzeagatik.
- Banku-digitalizazioaren eta kriptoaktiboen gorakadaren aurrean, finantza-egonkortasuna bermatzeko "beharrezko neurriak" hartzeko konpromisoa hartu dute.
- Gaur egun dagoen inflazio-tasa altua murrizteko helburuarekin, herrialde horietako banku zentralek beharrezko neurriak hartzeko hitza eman dute.
- Zorrak dituzten ekonomia txiki eta ertainei babesa adierazteko prest agertu dira, ekonomia berpiztu nahian.
- Krisi humanitarioei aurre egiteko 21.000 milioi dolar bideratzeko konpromisoa hartu dute, hala nola elikagaien hornidura-arazoei eta emakumeen kalteberatasunari aurre egiteko.
- Hornidura-kateak berrikusteko beharrarekin bat egin dute, erresilienteagoak, askotarikoagoak eta bidezkoagoak izan daitezen.
- Susperraldian dauden potentziekin dituzten aliantzak indartzearen alde agertu dira, hornidura-kateen egitura berri hori eraikitzen laguntzeko eta garatzen laguntzeko.
- Adimen artifizial sortzaileentzako arau-esparru bat sortzeko lan egiteko konpromisoa hartu dute, azkar hedatzeak dakartzan arriskuak saihesteko.
- Parisko Akordioaren konpromisoari tinko eutsiko diotela hitzeman dute, mundu osoko tenperaturaren igoera 1,5 ºC-ra mugatuz.
- Eraldaketa berdea bultzatu eta 2050erako berotegi-efektuko gasen emisioak amaitutzat eman nahi dituzte.
- Errusiaren inbasioak eragindako egungo energia-krisiari aurre egiteko, energia-segurtasuna, klima-krisia eta arrisku geopolitikoak batera lantzeko konpromisoa hartu dute.
- Erregai fosilen deuseztapena azkartzeko konpromisoa azpimarratu dute.
- Munduko elikadura-segurtasuneko arazoei aurre egiteko ahaleginetan jarraitzeko konpromisoa hartu dute.
- Etorkizuneko osasun-larrialdiei aurre egiteko munduko osasun-sistema bat sortzeko konpromisoa berritu dute, sor litezkeen pandemiei aurre egiteko eta haien eragina murrizteko.
- Mundu osorako balioko duen osasun-asistentziaren bitartez bizi-itxaropenaren beherakadari aurre egiteko konpromisoa hartu dute.
- Genero-berdintasunaren eta emakumeen ahalduntzearen aldeko konpromisoa adierazi dute.
Zure interesekoa izan daiteke
Emakume bat hil da Suitzako Alpeetan, bera zegoen teleferikoko kabina maldan behera erorita
Ezbeharra izan da asteazken honetan Titliseko eski estazioan, Suitzako erdialdean. Teleferikoa lokabe geratu da, eta maldan behera erori da. Hildakoa zen kabinako bidaiari bakarra. Suitzako Meteorologia Bulego Federalaren arabera, istripuaren unean 100 eta 130 km/h arteko haize-ufadak zeuden.
Txertoak agortu dira eta farmaziak gainezka daude Erresuma Batuan, meningitis-agerraldi baten ondorioz
Kezka zabaldu da Erresuma Batuan. Unibertsitate-ikasleak biltzen diren Canterburyko diskoteka batean hasi da agerraldia. Dagoeneko bi pertsona hil dira, eta gutxienez 20 kutsatu dira.
Petrolio-upelaren prezioa 113 dolarrera igo da, eta gasa % 30 garestitu, Qatarko energia-azpiegituren aurka abiatutako erasoen ondorioz
Ekialde Hurbileko gatazkak merkatuak astintzen jarraitzen du: Asiako burtsek behera egin dute gogor, eta Europakoetan eguna negatiboan hastea aurreikusten da, Europako Kontseiluaren bileraren zain.
Israelek eta Estatu Batuek eraso egin diote Iranek eta Qatarrek duten munduko gas aztarnategi handienari
Iranek ohartarazi du bere azpiegitura energetikoaren aurkako erasoek "ondorio kontrolaezinak" ekar ditzaketela, eta egoera are gehiago zaildu eta mundu osoari kalte egin diezaioketela.
Diaz-Canelek esan du Kubak "eutsi" egingo diola "AEBk zigor kolektibo" gisa erabiltzen duen "gerra ekonomiko basatiari"
Nazio Batuen Erakundeak (NBE) ohartarazi du erregai-eskasiak Kubako "funtsezko zerbitzuak" kaltetzen dituela, eta hornidura humanitarioen entregak atzeratzen eta hornigaiak garestitzen ari direla. Gainera, ohartarazi du "bildu gabeko zaborra pilatzen" ari dela hiriburuan, Habanan, "airearen kalitatea okerrera" doala "hondakinak eta janaria prestatzeko zura erretzen delako", eta "elektrizitate faltagatik 50.000 ebakuntza egin gabe" geratu zirela otsailean, besteak beste.
Irango zentral nuklear bati eraso egin diotela salatu du NBEk
Oraingoz, ez dute biktimen ezta kalteen berririk eman. Energia Atomikoaren Nazioarteko Erakundeak Ekialde Hurbileko gatazka baretzeko deia egin du, istripu nuklearrak gertatzeko arriskua saihesteko.
Iranek misilekin eraso egin du Tel Aviven aurka, Ali Larijaniren hilketaren mendeku gisa
Irango Guardia Iraultzailearen esanetan, "100 helburu militar eta segurtasun helburu baino gehiago" jo dituzte, erasoan Israelgo aireko defentsa sistemak gaindituta.
Iranek baieztatu du Ali Larijani Segurtasun Nazionaleko Kontseilu Goreneko idazkaria hil duela Israelek
Martxoaren hasieran Khamenei aiatola hil zutenetik, Larijani Irango buruzagi garrantzitsuenetakoa zen. Halaber, eraso berean Golamreza Soleimani Basij indar paramilitarreko buruzagia hil dutela baieztatu du Irango Guardia Iraultzaileak. Hilketa horien aurrean, Irango agintari politiko eta militarrek "mendekua" agindu dute.
Espainiak euskara, katalana eta galegoa Europar Batasunean hizkuntza ofizialak izan daitezen nahi du
Fernando Sampedro EBko Estatu idazkariak esan du presioa egiten jarraituko dutela, nahiz eta gaiak bederatzi hilabete daramatzan Ministerioaren agendatik kanpo.
Israelgo Armadak iragarri du "eskala handiko" beste erasoaldi bat egingo duela Teheranen aurka
Israel Katz Defentsa ministroak iragarri duenez, Ali Larijani Irango Segurtasun Nazionaleko agintaria hil dute.