Arma nuklearrek gora egin dute munduko potentzien artean
Bakerako Ikasketen Stockholmeko Nazioarteko Institutuak (SIPRI) egindako ikerketa baten arabera, gora egin du arma nuklear operatiboen kopurua 2023an, aurreko urteekin alderatuta. Hori horrela, munduko potentziek beren armategia modernizatzen jarraitzen dute, arma horien gehiengoa Errusia eta Amerikako Estatu Batuen mendean bada ere.
2023ko urtarrilean zenbatutako 12.121 ojibako inbentarioa aztertu ondoren, horietako 9.585 armategi militarretan zeudela ondorioztatu da. SIPRI azaldutakoaren arabera, "ia guztiak" Errusiaren eta Amerikako Estatu Batuen mende zeuden, nahiz eta Txinak ere kopuru nabarmena izan: "Lehen aldiz ondorioztatu da Txinak izan ditzakeela ojiba horietako batzuk alerta-egoera maximoan".
"Munduko ojiben kantitatea beherantz doan heinean (...), zoritxarrez erabiltzeko prest dauden ojiben kantitateak gora egiten du urtero. Litekeena da joera horrek bere horretan jarraitzea eta hurrengo urteetan bizkortzea ere, eta hori "oso kezkagarria" da, azpimarratu du Nazioarteko Institutuak.
Aipatu bezala, Estatu Batuak eta Errusia dira arma nuklear gehienak dituzten potentziak, totalaren % 90 inguru. Hala eta guztiz ere, bere armategien tamaina egonkor mantendu da 2023an, nahiz eta litekeena da Errusiak 36 ojiba zabaldu izana. Horren harira, SIPRIK baieztatu du ez dagoela Errusian Bielorrusiako lurraldeetan arma nuklearrak zabaldu dituela baieztatzen duen "begi-bistako ebidentziarik".
Bestalde, Txinak ere bere armategi nuklearra handitu du, 410etik 500era, 2023ko urtarriletik 2024ra, eta urtean zehar handitzen jarraituko duela adierazi du txostenak.
Hamarkadaren amaierarako, Txinak gutxienez Estatu Batuek edo Errusiak adina misil balistiko izatea espero da, Asiako herrialdeak bere armategi nuklearra "beste edozein herrialdek baino azkarrago" ari baita handitzen.
Zure interesekoa izan daiteke
?fmt=webp-alpha&qlt=80)
Artemis II misioa: "Gizakia Lurretik inoiz urrunen egon den tokira iritsi gara"
Lau astronautak gaur sartu dira Ilargiaren orbitan, eta satelitearen alde ezkutua behatzen hasiko dira. Lehen irudiak erakusten hasi da NASA gaur.
Iranek AEBren su-eten proposamena baztertu eta gerra behin betiko bukatzeko eskatu du
Iranek hamar puntuko proposamen bat helarazio dio AEBri, Pakistanen bitartez, gatazka erabat bukatzeko helburuarekin. Trumpen arabera, "ez da nahikoa", eta Iran osorik suntsitzeko mehatxua bota du, berak jarritako epea betetzen bada.
Ormuzko itsasartetik igarotzeko "protokoloa" negoziatzen ari dira Iran eta Oman
"Elkarrizketa hauen helburua da ontziak Ormuzko itsasartetik segurtasunez pasatzeko prozedura aztertzea", esan du gaur, astelehenarekin, Ismail Bagaei Irango Atzerri Ministerioko bozeramaileak.
AEB, Iran eta hainbat bitartekari 45 eguneko balizko su-eten bat negoziatzen egon litezke
Bestalde, Irango Atzerri ministroaren bozeramaileak esan du ez dituela Trumpen ultimatumak onartuko, "negoziazioa ez delako ultimatumekin, hilketekin edo gerra krimenak burutzeko mehatxuekin bateragarria".
17 eta 45 urte arteko gizon alemaniarrek baimena beharko dute hiru hilabete baino gehiagoz herrialdetik irteteko
Urtarrilaren 1ean indarrean sartu zen soldadutza lege berriaren arabera, herrialdetik kanpora hiru hilabetetik gorako egonaldiak egiteko Armadaren baimena beharko dute. Alemaniako Defentsa Ministerioko bozeramaile baten arabera, ordea, zerbitzu militarra borondatezkoa den bitartean baimenak emantzat joko dira.
Trumpek asteartera arte luzatu dio Irani Ormuzeko itsasartea irekitzeko ultimatuma
AEBko ekialdeko 20:00ak arte luzatu du epea. Asteazken goizaldea izango da Teheranen. Bien bitartean, Iranen hildakoak ugaritzen ari dira etengabe estatubatuarren eta israeldarren erasoen ondorioz.
Artemis II misioak Ilargiaren alderdi ezkutuari ateratako argazkia argitaratu dute
Misioa helmugara iristetik gertu dago, bost hamarkadatan lehenengo aldiz satelite naturalaren orbitara iristetik ordu gutxira, alegia.
Trumpek mehatxu larriak egin ditu Iranen kontra, baina astelehenerako akordioa lortzea ere "posible" dela esan du
"Uste dut aukera asko daudela akordio batera iristeko. Oraintxe ari dira negoziatzen", adierazi du, eta akordiorik lortu ezean, "dena lehertu eta petrolioaz jabetzea" pentsatzen ari dela esan du. Ormuz irekitzeko ultimatuma asteartera atzeratu du.
Artemis II misioko astronautek ikusi dute dagoeneko Ilargiaren alderdi ezkutua
"Bart ikusi dugu lehen aldiz Ilargiaren alderdi ezkutua, eta ikusgarria izan da oso. Ikustean, Ilargia ez denaren nolabaiteko sentsazio bat sortu zaigu, ez baitu ikustera ohituta gauden Ilargiarekin zerikusirik", azaldu dute.
Leon XIV.a aita santuak gerraren aurkako aldarria egin du eta armak uzteko eskatu du
Tradizioan ez bezala, non pontifizeek mundu mailako diskurtsoa erabiltzen duten nazioarteko tentsio-guneak errepasatzeko, Leon XIV.ak ikuspegi orokor baten alde egin du, eta axolagabeak ez izateko eta gaitzaren, gorrotoaren eta gerraren aurrean ez etsitzeko eskatu du.