Eros lezake, egiaz, Donald Trumpek Groenlandia?
Herrialdeak erosteko eta saltzeko merkaturik ez dagoenez, ezinezkoa da Groenlandiari arrazoizko prezioa jartzea. Dena den, ikerketa estrategikoen eta nazioarteko ikerketen zentroak Artikoan duen aditu Otto Svendsek uste du bilioi bat dolar ingurukoa izango litzatekeela kostua.
AEBko presidente Donald Trumpek behin eta berriz agertu du Groenlandia eskuratzeko nahia, ziurrenik Danimarkari erosita, nahiz eta hamaika aldiz entzun duen ez dagoela salgai.
Asteazkenean, bazirudien Artikoko uharteaz jabetzeko aukeren artean indar militarra erabiltzea baztertu zuela Trumpek, NATOrekin AEBren Groenlandiarako sarbidea bermatzeko akordioa lortu zuela iragarri ostean.
Dirutan, zenbat balio du Groenlandiak?
Herrialdeak erosteko eta saltzeko merkaturik ez dagoenez, ezinezkoa da Groenlandiari arrazoizko prezioa jartzea. Dena den, ikerketa estrategikoen eta nazioarteko ikerketen zentroak Artikoan duen aditu Otto Svendsek uste du bilioi bat dolar ingurukoa izango litzatekeela kostua.
Alabaina, inbertitzaileek zalantzan jarri dute horrelako erosketa bat egitea komeni ote zaion Trumpi, kontuan izanda AEBk 38 bilioi dolarreko defizita duela.
Bere aurkari politikoek ere gogor kritikatu dute Trump, atzerrian dirua xahutzeagatik, AEBko herritarrei lagundu beharrean. "Zergatik ez digu arreta medikoa ematen Groenlandia erosi beharrean?", galdetu zuen asteazkenean Pennsylvaniako ordezkari demokrata Brendan Boylek.
Zilegi da presidente batek AEBri lurraldeak gehitzea?
Kongresuaren onarpena behar da horretarako, alegia, AEBen tamaina handitzeko. Gainera, adibidez, 1917an AEBk Birjina Uharte Estatubatuarrak —Danimarkarenak horiek ere — erosi zituenean, itun bidez egin zuten salerosketa.
Modu horretan egin ezkero ere, Senatuaren bi herenen babesa beharko luke edozein itun onartzeko, hots, 67 senatarirena, Konstituzioan jasota dagoenez.
Horrek esan nahiko du gutxienez bloke demokratako 14 kide konbentzitu beharko lituzkeela Trumpek, bai eta errepublikano guztien babesa lortu ere.
Horren harira, senatari errepublikano batzuek demokratekin egin dute bat Washingtonek ez lukeela salmenta hori egin beharko esatean.
Beraz, aukera gutxi dago Groenlandia AEBko estatu bilakatzeko, nahiz eta baden beste biderik ere, "elkartze askeko itun" bat eratzea adibidez. Horren bidez, finantza-laguntza eta segurtasun-presentzia elkartrukatuko lituzkete, edo Guam edo Puerto Rico bezalako herrialde batean bihurtuko litzateke Groenlandia. Bi lurralde horiek kontrol federalaren menpe daude, baina bertako biztanleek ez dute botoa emateko edota Kongresuan ordezkaritza izateko eskubiderik, besteak beste.
Benetan behar du AEBk Groenlandia?
Trumpek eta bere aldekoek berretsi dute AEBk Groenlandia behar duela Artikoko interes errusiar eta txinatarren mehatxuetatik defendatzeko, eta Danimarkak ezin duela bertako segurtasuna bermatu.
Trumpek aberatsentzako sarbide handiagoa ere nahi du, baina neurri handi batean Groenlandiako funtsezko baliabide mineralak eta lur arraroak ustiatu gabe. Petrolio eta gas naturala ateratzea debekatuta dago Groenlandian, ingurumen arrazoiengatik, eta meatzaritzaren garapena, berriz, burokraziak eta herri indigenen aurkakotasunak oztopatu dute.
Zure interesekoa izan daiteke
Tentsioa Bruselan, Von der Leyenek “jada existitzen ez den” mundu-ordenaz esandakoengatik
Erkidegoko iturriek zehaztu dutenez, bere diskurtsoaren helburua ez zen arauetan oinarritutako sistemarekiko errespetua lurperatzea, baizik eta azpimarratzea, gero eta gatazkatsuagoa den mundu honetan, EBk ezin dituela babes horiek baliatu bere interesak defendatzeko bide bakartzat.
Mundua Ormuzera begira dagoen bitartean, gatazkaren egunik "bortitzena" bizi izan dute Iranen eta Libanon
Bonbardaketak areagotu egin dira Iranen eta Libano hegoaldean, eta, dagoeneko, 1.250 hildako zenbatu dira, gehienak zibilak. Oraingoz, aldeek ez dute negoziatzeko asmorik agertu, nahiz eta Txinak eta Errusiak gatazka baretzea eskatu duten. Bien bitartean, Trumpek adierazi du Iranek minak jarri dituela Ormuzeko itsasartean eta, ez kentzekotan, "inoiz ikusi gabeko ondorioak" egongo direla mehatxu egin du.
Iranek heriotza-zigorra ezarriko dio etsaiari laguntzen dion orori
Iranek hedabideei eta herritarrei ohartarazi die etsaiarekin lankidetzan ibiltzeak heriotza eta ondasunak konfiskatzea dakartzala, Ameriketako Estatu Batuen eta Israelen erasoaldiaren ondoren; dagoeneko 1.200 hildako baino gehiago utzi ditu.
Trump, Kubari buruz: "Herrialdearen gaineko kontrola modu adiskidetsuan har genezake, ala ez"
AEBko presidenteak adierazi duenez, uhartean ez dute energiarik, erregairik ezta dirurik ere, eta arazo humanitario "sakonak" dituzte.
G7ko Energia ministroak gaur bilduko dira Ekialde Hurbileko gatazkak eragindako krisia aztertzeko
AEBko, Kanadako, Japoniako, Frantziako, Italiako, Alemaniako eta Erresuma Batuko Energia ministroak modu birtualean bilduko dira astearte honetan, Irango gerrak eragindako hornidura-etenari buruz hitz egiteko eta petrolio erreserbak merkaturatuko dituzten eztabaidatzeko.
Honela zabaldu da Iranen aurkako gerra: zein herrialdetan du eragina?
Israelek eta AEBk otsailaren 28an Irani egindako erasoaldi militarrak eta ondoren errepublika islamiarrak Ekialde Hurbileko 15 herrialderi eman zien erantzuna. Iranek 1.200 hildako eta 12.000 zauritu zenbatu ditu dagoeneko, eta Libanon 400 hildako baino gehiago izan dira. Persiako golkoko 12 herrialdek Khameneiren erregimenaren erasoak salatu dituzte.
Trumpek dio Irango gerra "ia amaituta" dagoela
Halaber, buruzagi errepublikanoak ziurtatu du Ormuzeko itsasartea zabalik dagoela, eta ontziak hasi direla bertatik igarotzen. Pasabide horren kontrola hartzea aztertzen ari dela gaineratu du.
Persiar golkoa, erabat paralizatuta
Ekialde Hurbileko gerrak aurrera jarraitzen du, eta Iranek, oraingoz, ez du neke zantzurik ematen. Golkoko herrialdeak Israelen eta AEBren aliatu diren inguruko herrialdeen aurkako erasoekin jarraitzen du, krisi ekonomiko globala sortzeko helburuarekin.
Martin Izagirre, Ormuzen blokeatutako gas-ontzi bateko ofiziala: "Tentsioa oso handia da, eztandak entzuten ditugu"
Martin Izagirrek 26 urte ditu, gas-ontzi bateko bigarren ofiziala da egun eta, dagoeneko, 50 aldiz zeharkatu du Ormuzeko itsasartea. Otsailaren 26tik, bere ontzia Persiar golkoan dago ainguratuta, Iraken parean. Iranen erasoengatik Ormuz itxi zenetik, itsasartea blokeatuta dago, eta milaka ontzi daude harrapatuta alde bietan. Izagirrek egoera nola bizitzen ari diren azaldu dio ETBri.
Macron: "Ormuzko itsasartea pixkanaka irekitzeko defentsa-misio bat martxan dago"
Misio hori "herrialde europar eta ez europarrekin" egin beharko litzateke, "behin gatazkaren faserik kritikoena amaitutakoan". Estatuburuak zehaztu duenez, planak "laguntza helburu baketsua" izango luke, eta hainbat ontzi mota "eskoltatzea" izango litzateke bidea, "gasa eta petrolioa" berriro Ormuzetik igaro ahal izateko. Bestetik, G7 herrialdeek ez dute momentuz erreserban daukaten petrolioa askatuko, nahiz eta ez duten baztertzen etorkizunean erabaki hori hartzea.