Honelakoa da Mojtaba Khamenei Irango lider goren berria: erlijiosoa, luxuaren zalea eta krudela disidentziarekin
Ali Khameniren bigarren semea izendatu izanak ateak itxi dizkio irekiera aukerari.
Mojtaba Khamenei, Irango lider goren berria. Argazkia: EFE
Mojtaba Khameneik, Ali Khamenei zenaren semeak, hartu du Irango agintea, urte luzez bere aitaren inguruan eragin handia modu diskretuan izan ondoren eta Irango Guardia Iraultzailearekin harreman estuak landuta. Agintera une kritikoan iritsi da: Estatu Batuak eta Israel herrialdea bonbardatzen ari diren bitartean. Eraso horien helburua Gobernua aldaraztea da, eta Irango lider goren berria hori ekiditera etorri da.
Irango goi agintari berriak 56 urte ditu eta Ali Khameneiren bigarren semea da. Apirilaren 28ko bere familiaren aurkako bonbardaketaren ondoren izendatu dute. Eraso horretan hil ziren Ali Khamenei bera, haren emaztea —Mojtabaren ama— eta Mojtabaren ahizpetako bat.
Irango buruzagi goren berria ez da inoiz hauteskundeetara aurkeztu. Estamentu klerikalaren barruan hojatoleslama da —maila ertaineko erlijiosoa—, eta ez aiatola. Hala ere, bere aita ere ez zen aiatola 1989an herrialdeko buruzagi nagusi bihurtu zenean; legea aldatu zuten bera izendatzea ahalbidetzeko.
Azken urteetan, sarri aipatu dute Mojtaba Khameneiren izena Ali Khameneiren ondorengo posible gisa. Khamenei aita Irango presidente izan zen zortzi urtez Errepublika Islamikoaren sortzailearen, Ruhollah Khomeini aiatolaren agindupean, herrialdeko kargu gorena hartu aurretik; kargu hori 36 urtez izan du.
Mojtaba Khameneik berak ez du inoiz publikoki hitz egin aita ordezkatzeko aukeraz. Haren izendapenak, gainera, mesfidantza piztu dezake, dinastia baten itxura hartu lezakeelako; horrek 1979ko Iraultza Islamikoak eraitsitako Pahlavi dinastia ekarriko luke gogora. Orain arte profil diskretua izan du: ez du hitzaldi publikorik eman, ezta sermoirik ere. Irandar askok ez dute bere ahotsa inoiz entzun ere egin.
Analisten arabera, Mojtaba Khameneiren izendapenak atea ixten dio edozein irekitze politikori, eta nekez aurkituko da Estatu Batuekin negoziazio bidezko irtenbide bat, epe laburrean behintzat.
Gaztetatik izan du harremana Guardia Iraultzailearekin. Adar militar horretako Habib batailoian aritu zen, eta 1980ko hamarkadan Iraken aurkako gerran parte hartu zuen. Garai hartako hainbat kidek gaur egun kargu garrantzitsuak dituzte segurtasun eta inteligentzia aparatuan.
Mendebaldeko hedabideen arabera, Mojtaba Khameneik milaka milioi dolar eta luxuzko ondasunak ditu hainbat herrialdetan. Atzerritik eta Irango oposizio erreformistak behin baino gehiagotan salatu du disidentziaren aurkako errepresio bortitzean parte hartu izana, hauteskundeak manipulatzea eta Basij indar paramilitarra erabiltzea 2009ko protestetan manifestari baketsuen aurka.
Zure interesekoa izan daiteke
Israelen eta Libanoren arteko su-etena indarrean da, eta salatu dute ez direla betetzen ari
Hainbat astetako eskalada militarraren ostean, Estatu Batuetako presidenteak iragarri du akordioa, eta dagoeneko ez betetzeak eta istilu berriak salatu dituzte.
Israel eta Libanoren arteko 10 eguneko su-etena iragarri du Trumpek
Menia bi nazioen arteko "segurtasun eta bake akordio iraunkorra" lortzeko negoziazioak ahalbidetzera bideratuta dago. Tregoa luzatu ahal izango da negoziazioek aurrera egiten badute.
"Antisemitismo modu berriei" aurre egiteko lege-proposamenak polemika bizia eragin du Frantzian
Caroline Yadan diputatuaren ekimenak Asanblea Nazionala eta iritzi publikoa zatitu ditu. Kritikoek ohartarazi dute Israelen aurkako kritikak isilarazteko erabili daitekeela legea, besteak beste.
Repsolek Venezuelan egiten dituen operazioen kontrola berreskuratu du, eta gehiago ekoizteko baldintzak hitzartu ditu
Repsolen Venezuelako ekoizpena 45.000 upel gordin ingurukoa da gaur egun, batez ere Petroquiriquire petrolio-hobian. Konpainia prest dago petrolioaren ekoizpen gordina % 50 handitzeko 12 hilabeteko epean.
Libanoko presidenteak funtsezkotzat jo du Israelek atzera egitea su-etena ahalbidetzeko
Bi aldeen arteko liskar armatuek 2.000 hildako inguru eta milioi bat desplazatu baino gehiago utzi dituzte jada. Netanyahuren Gobernuak eraso armatuak justifikatzeko azaldu du talde islamistak koheteak jaurtitzen dituela.
Bruselak telelana derrigorrez ezartzea proposatu du, prezioen igoeraren eta Ormuzeko tentsioaren aurrean
Europako Batzordea neurri sorta bat prestatzen ari da prezioen igoerari aurre egiteko. Oraindik zirriborroa bada ere, datorren astean aurkeztuko dute, estatu kideek berehala aplika dezaten.
Azken hamarkadetako gatazka krudel eta bortitzenetako bat bizi dute Sudanen
Hiru urte bete dira Afrikako herrialde handienean gerra hasi zenetik, baina ezkutuan egon izan da. Ez dao¡go hildakoen kopuru zehatza jakiterik: 150.000 izan daitezke, baina kopurua askoz handiagoa izan liteke. Gosete latza dago han, eta milioika desplazatu eragin ditu. Urteurrenean, goi-bilera egin dute Berlinen laguntza humanitarioa bideratu eta irtenbide politikoa bilatzeko asmoz, baina borrokan ari diren bi aldeek ez dute parte hartu.
Iranek ohartarazi du eskualdeko merkataritza pasabideak itxiko dituela, AEBk Ormuzko blokeoa kentzen ez badu
Joan den larunbateko negoziazioak akordiorik gabe itxi ostean, Irango agintariek baieztatu dute AEBrekin mezuak trukatzen jarraitu dutela azken egunotan, Pakistan bitartekari dela.
Trumpek ez du su-etena luzatzeko asmorik, ABC katearen arabera
Donald Trump AEBko presidenteak Giorgia Meloni Italiako lehen ministroaren aurka egin du astearte honetan, Leon XIV.a aita santuaren defentsan duela gutxi esandakoagatik eta Irango gerran parte hartzeari uko egiteagatik.
Estatu Batuen eta Iranen arteko elkarrizketak bi egun barru berrekin litezkeela iradoki du Trumpek
Joan den asteburuan Islamabaden (Pakistan) negoziazioen lehen erronda akordiorik gabe itxi ostean, Etxe Zuriko maizterrak iragarri du "zerbait" gerta litekeela datozen bi egunotan.