Izan zaitezte ekoizle
Joan den mendean, The Cook, The Thief, His Wife & Her Lover edo Drowing By Numbers igualik ez duten film estrainioen autorea den Peter Greenawayk temoso aldarrikatzen zuen Zinema, Zinematografoa, hilik zegoela. Engainatu zela aspaldian egiaztatu dugu. Izan ere, egunero, pelikulero, baieztatzen dugu zinemak bizirik dirauela.
Aldatu dira formatuak. Aldatu dira euskarriak. Aldatu dira ikusleon usadioak. Aldatu dira pantailak. Baina zinemak hortxe darrai, gure etxe ondoko areto korrientetan zein luxuzkoetan; gure etxe barruko pantaila harrigarrietan. Gaur, iskinetan dugu eskura zinema; poltsikoko gailuetan, ohikoak ez diren zinema zirkuitoetan ere bai.
Egun, zure begiko filmaren ekoizlea ere izan zaitezke. Nahi izanez gero. Dirutza ordaindu gabe. Buruhausterik gabe. Are gehiago, oraindik existitzen ez den, oraindik filmatzen ari diren, pelikula baterako sarrera eros dezakezu. Ez esan polita ez denik. Ziur The Draughtman´s Contract sinatu zuen Greenawayk sekula ez zuela horrelakorik irudikatu. Bai, ordea, egunotan, arras eta mimoz zaharberriturik Cannesen aurkeztuko den Montxo Armendarizen Tasioren protagonistak, Patxi Bisquertek, hots.
Argentinatik bueltatu berria da La fuga de Segovian parte hartu zuen Patxi, eta hemen jarraitzen du Ombuaren itzala izenburua izango duen lanaren azken-aurreko planoak egiten; bera errealizadore, Javier Bilbao argazki zuzendaria lagun duela.
Ombuaren Itzala-k munduak korritu zuen Pello Mari Otaño bertsolari-poeta-euskaltzalearen berri, berri ederra, emango digu. Filmak ez du ekoiztetxe erraldoi baten ez sostengua ez bermea, baizik eta hamaika udaletxe eta erakunderena. Izan ere, auzolanean egindako pelikulatzat jotzen du Patxik. Ez bakarrik 125 herri txikiren atxikimendua lortu dutelako, baizik eta ehundaka lagunek 10 euro jarri baitute estreinaldirako sarrerarik gabe ez geratzearren. 10 euro horiek jarrita, tiketa erosteaz gain, munduan barna ibiliko den filmaren ekoizleak bilakatu dira. Hala eta guztiz, 700.000 euroko aurrekontua ez dago biribildua; 100.000 falta dira. Cannesen daudela, Ombuaren itzalaren patua bere gain hartuko duten hainbat finantziazio berri lortzen saiatuko dira, baina ateak eta diru-zorroa irekirik daude sarreraren bidez laguntza eskaini nahi duten guztientzat.
Ikusten? Mister Greenaway tronpaturik zegoen, seko. Zinema ez da hil, eraldatu baizik. Denok izan gaitezke ekoizle. Orain arte, zinema produzitzen zuten handikiek Canneseko hondartza pribatuetako terrazetan sinatzen zituzten burutu gabe ziren pelikuletarako kontratuak, Negroni koktel baten tanttek bustiriko ezpainzapietan. Gaur, berdin joka dezakezu, harro eta fier, poltsikoak duzun app baten bitartez.
Ekoizlea izateaz gain, banatzailea ere izan zaitezke. Baita zinema-programatzailea ere. Edo estreinaldi batean zeremonia maistra/maisu. Ombuaren itzala ohiko zirkuitoetara iritsiko da eta ohiko aretoetan estreinatuko, ez izan dudarik. Baita ohiko jaialdi garrantzitsuetan ere. Hasierako emanaldiak, baina, ezohiko pantailetan izango dira. Estreinaldi ofiziala, ofiziala eta emozioz betea, Pello Mari Otaño eta Patxi Bisquerten beraren jaioterria den Zizurkilen izango da. Bertan, ez ahaztu, Pelloren lehengusina finaren izena du herriko liburutegiak. Izan ere, Plazida Otaño bertsolari bikaina zen eta berea, Wikipedia euskarazkoak esanda, ezagutzen den emakumeen lehen bat-bateko bertsoa.
Horren estreinaldi bereziaren ondoren, pelikula lagundu duten 125 erakunde, herri handi eta herri txikietan izango da ikusgai. Alokatuko dira zinemagintzan ibiltzen diren enpresa batzuen salak eta irekiko tokian tokiko kultura etxe eta zentroak. Gerta liteke ,uda partean, aire librean ere emanaldiak izatea. Gauean. Izarpean. Plazan. Hondartzetan, akaso…
Peter Greenawayk baleki… lotsaz onartu beharko erraturik zela. Cannesko festa mugarik gabea hastear den honetan, zinema bizirik da, eta ez du bere buruaz beste egiteko asmorik… Ombuaren itzala gurera heldu arte eta Kosta Urdinaren bidean ez bazarete, ikusi, sin falta, Andrea Jaurrieta eta Patricia Lopez Arnaizen Nina.
Zure interesekoa izan daiteke
Musika proiektuei bideratuko diete Durangoko Azokaren Sormen Beka aurten
Euskarri fisiko zein digitalean bi lan baino gutxiago argitaratu dituztenek hartu ahalko dute parte deialdian, irailaren 21a baino lehen. 15.000 euroz lagundutako lana euskarazkoa izango da, hitzik badauka, eta 2027ko Durangoko Azokan aurkeztuko da emaitza.
"Fantasia eta arrazoia": Goyaren artelan handiak biltzen dituen erakusketa, Arte Ederren Gasteizko Museoan
Gerraren hondamenak, Tauromakia, Burugabekeriak eta Kapritxoak dira, besteak beste, Francisco de Goyaren lau sail nagusietakoak. Erakusketa 2027ko otsailera bitarte egongo da Arte Ederren Gasteizko Museoan. Bestetik, Donostiako San Telmo museoan Goya protagonista duen erakusketa bat dago.
Ziburuko Euskal Liburu eta Disko Azokak “arnas-unea eta sorkuntzaren plaza” irekiko ditu
Ekainaren 6an, Euskal Liburu eta Disko Azoka egingo da Lapurdiko udalerrian, zazpigarrenez, Baltsan elkartearen eta Argia komunikabidearen ekimenez. Beñat Oihartzabal hizkuntzalaria omenduko dute.
Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Humanitateak, Kultura, Arteak eta Gizarte Zientzien Saria
Donostiar artistaren “nazioarteko proiekzioa eta arte garaikidearen berrikuntzan egindako ekarpen erabakigarriak” aitortu ditu sariaren epaimahaiak. Uztailean emango diote golardoa, Maddi Alberdi San Martin Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Gazte Sariaren irabazleari bezala.
Alejandro Gonzalez Iñarrituren hitzaldia astelehenean BBK Aretoan, 'Carne y Arena' erakusketaren inguruko jardueren barruan
Hitzaldia 19:00etan izango da, eta sarrerak eskuragarri daude jada, doan. Mexiko eta AEB arteko mugako migratzaileen eta errefuxiatuen esperientzia eta testigantzetan oinarritutako 'Carne y Arena' murgiltze esperientzia EITBko 5. platoan dago ikusgai martxoaren 16tik ekainaren 20ra arte.
2028rako Veneziako Biurtekoan espazio propioa izateko lanean ari da Euskadi
Hala iragarri du Ibone Bengoetxea Eusko Jaurlaritzako lehen lehendakariordeak eta Kultura sailburuak Venezian egindako ekitaldi instituzionalean. "Aurrera egin nahi dugu, eta gure helburua da euskal sorkuntza artistikoa nazioarteko erakusleiho horretan etengabe proiektatzea", gaineratu du.
"RESET" izango da Getxophotoren 20. urteurrenaren leloa, maiatzaren 28tik ekainaren 21era
Urteurrena ospatu, jaialdia birpentsatu, eta berrabiatu: horiek dira RESET 20. edizioaren helburuak. Ekimenen artean, 20 urteotako historia biltzen duen artxibo digitala, Alejandro Acinen El último lunes erakusketa eta aurreko edizioetako 7 proiektu berreskuratuta, begi berriz aurkezteko. Horrez gain, Portu Zaharreko Sirenoarekin photocalla antolatuko dute: izaera hibridoko pertsonaiaren agurra izango da.
Urrats historikoa eman du euskal ikus-entzunezkoen sektoreak: Zinemaren Akademia eratuko du
Etorkizuneko akademia espazio "inklusiboa eta anitza" izatea nahi dute, sektorearen garapena bultzatzeko balioko duena. Euskal Herriko 150 profesionalen baino gehiagoren babesa du ekimenak.
Euskal artea Veneziara itzuliko da 50 urte geroago
1976an, Franco hil eta urtebetera, Bienalak lekua egin zion euskal artistek bultzatutako programari, eta maiatzaren 6tik 8ra “I Baschi alla Biennale 1976/2026” programa instituzional, akademiko eta artistikoa garatuko du Italiako hirian Eusko Jaurlaritzak eta hainbat aditu eta artistak.
Ikus-entzunezkoen euskal sektorea zinema akademia propio bat eratzeko aukera lantzen hasi da
Sektoreak aitortu du apirilaren 23rako dutela hitzordua jarrita, gogoeta prozesuari ekiteko. Nolanahi ere, "topaketa itxia eta erabat profesionala" izango dela argi utzi dute, eta horregatik, prozesua "errespetatzeko" eskatu diete komunikabideei. "Kanpoko dinamikek" ekimena "baldintzatzea" saihestu nahi dute.