Antonio Gala hil da, 92 urte zituela

Antonio Gala antzerkigile, eleberrigile eta poeta ezaguna hil da, 92 urte zituela, Kordoban, familiak igande honetan jakitera eman duenez. Gaurko egunez, hil-kapera Antonio Gala Fundazioaren ekitaldi-aretoan jarriko dute.

Gala, gazte-gaztetatik hasi zen idazten, umea zela. Hain zuzen ere, 5 urterekin bere lehen kontakizun laburra idatzi zuen, eta 7 urterekin bere lehen antzezlana.

2011. urtean, 'Manuscrito Carmesi' edo 'La pasion turca' bezalako lanen egileak publikoki azaldu zuen "sendabide zaila duen minbizia" zuela, eta kimioterapia zein radioterapia tratamendua jasotzen hasi zen.

Unibertsitate ikasketak 1951n hasi zituen, 15 urte besterik ez zituenean. Zehazki, Zuzenbide ikasketak burutu zituen Sevillako Unibertsitatean. Alabaina, hori ez zen titulazio bakarra izan, Filosofia eta Letrak eta Zientzia Politiko eta Ekonomikoak ere ikasi baitzituen Madrilen.

Ikasle zela, garaiko aldizkari ezagunenetan argitaratu zituen bere lehen poemak. Gainera, laster bi aldizkari sortu zituen, Gloria Fuertes eta Julio Mariscal Montesekin batera.

Garai horretan, Filosofia eta Artearen Historiako eskolak eman zituen hainbat ikastetxetan. 1962an Italiara joan zen, eta bi urte inguru eman zituen han.

'Enemigo Intimo' (1959) poema-liburuarekin, bere lehen sari garrantzitsuenetako bat jaso zuen Galak, Adonais Sarian accesita, hain zuzen ere.

1963an, Espainiara itzuli berri zela, ibilbide oparoa abiatu zuen antzerkigile gisa, eta hainbat lan idatzi zituen, hala nola 'Anillos para una dama' (1973) edota 'Petra Regalada' (1980).

Era berean, iritzi artikuluak idatzi ditu hainbat hedabidetan, eta, ondoren, hainbat artikulu argitaratu dituzte liburu gisa. Galak, literatur gaiei buruzko hitzaldietan ere parte hartu izan du, bereziki antzerkigintzarekin lotutako jardunaldietan.

Bizitza osoan zehar, hainbat poema idatzi ditu: 'Poemas cordobeses' (1994), 'El aguila bicefala: textos de amor' (1994), 'Poemas de amor' (1997) eta 'El poema de Tobías desangelado' (2005).

Galak honako sari hauek jaso ditu, besteak beste: Bartzelona Hiria Saria (1965. urtean); Antzerki Foroa Saria (1971n); Espainiako Literaturako Saria, Ikuslearen Saria eta Kritikaren Saria (1972an); Urrezko Kixote Saria (1972-73); Urrezko Antena Saria eta Mayte Saria (1973an); Gidoien Sari Nazionala (1973an) eta Ikus-entzunezkoen Saria (1976an).

Gaixotasunaren ondorioz, etxean igaro zituen azken urteak, agerraldi publikorik egin gabe. 2014ko ekainean, bere izena daramaten poesia sarien banaketan ikusi genuen, eta 2018an ikusi genuen publikoki azken aldiz, Loewe Poesia Sarien banaketan. Sari hori Ben Clark bere fundazioko bekadun ohi eta lagun handiari eman zitzaion.

2021ean Antonio Galaren etxe-museoa inauguratu zuten Malagako Alhaurin el Grande herrian, nazioarteko bokazioa duen diziplina anitzeko kultura-zentro gisa.