Lonjetan etxebizitzak eraikitzeko ordenantza amaitzear du Gasteizko Udalak, prezio mugatuekin eta espekulazioa saihesteko neurriekin

Gasteizko Udalak amaitzear du kalearen mailan kokatutako lokaletan etxebizitzak gaitzea ahalbidetuko duen ordenantza. Lokal horiek prezio topatuak izango dituzte eta ohiko bizilekuetara eta bizileku iraunkorretara bideratu beharko dira, espekulazioa saihesteko beste erabilera batzuk debekatuz.

Hori izan da Maider Etxebarria alkate sozialistak etxebizitzaren arloan iragarri duen berrikuntzetako bat; ez alferrik, hori da gasteiztarren kezka nagusietako bat. Legegintzaldiko laugarren eta azken Udal Politikaren Eztabaida Orokorrean hitz egin du horretaz alkateak, beste hainbat gairen artean. Ordenantza datorren hilabetean onartuko da Tokiko Gobernu Batzordean eta Etxeberriak oposizioari eskua luzatu dio araudi hau aurrera atera ahal izateko.

Ordenantza horretatik kanpo geratuko dira Erdi Aroko hiriguneko, zabalguneko eta Arriaga, Salburua eta Zabalganako hainbat gunetako eremuak, bai eta hiriko arteria nagusiak ere. Baimendutako lokalek gutxienez zazpi urte metatu beharko dituzte lehen okupazioko lizentzia lortu zutenetik, eta erabilera mistoa eman ahal izango zaie, hau da, etxebizitza gisa eta jarduera ekonomikoetarako tailer gisa.

Besteak beste, kaleko etxebizitza horiek babes-erregimen iraunkorra izango dute etorkizuneko eskualdatzeen aurrean, eta administrazioak lehentasuna izango du erosteko edo atzera eskuratzeko. Bizileku iraunkorretarako erabili beharko dira, eta salerosketa-eragiketetan eskuratzeko Etxebiden inskribatuta egon beharko da.

Etxebizitza horien prezioa erregimen orokorreko BOE-ena izango da. Hala, esaterako, 45 metro koadroko etxebizitza batek 109.000 euroko gehienezko prezioa izango du eta 90 metro koadroko batek 198.806 eurokoa.

Alkateak azpimarratu duenez, bere agintaldian 3.074 etxebizitza eraikitzeko obra-lizentziak eman dira, horietatik 1.393 etxebizitza babestu, 1.011 libre eta 670 tasatuak, eta iragarri du aurki Eusko Jaurlaritzarekin beste 1.200 etxebizitza eraikitzeko hitzarmena egingo duela Zabalgana, Ibaiondo, Salburua eta Abetxuko auzoetan.

Oposizioak alkatetzaren balantze negatiboa egin du

Udal Politikaren Eztabaida Orokorra ostegunean hasi da alkatearen hitzaldiarekin, eta, besteak beste, aipatutako etxebizitzaren ordenantzaz hitz egin du. Osoko bilkurak oposizioaren erreplikekin jarraituko du ostiralean, baina hiru taldeek, EH Bilduk, PPk eta Podemosek, euren iritzia aurreratu dute dagoeneko.

PPk eta Podemosek "etsigarritzat" jo dute Maider Etxebarria alkateak (PSE) egindako kudeaketa; "lidergo falta" leporatzen diote. EH Bilduk, bestalde, ziurtatu du beraiek eman diotela egonkortasuna eta aurrerabidea hiriari. 

Rocio Vitero EH Bilduko bozeramaileak gogorarazi duenez, 2023ko udal hauteskundeen ostean gobernua osatzeko orduan, "egonkortasunaren izenean PPri eskutik heldu eta aldendu egin gintuzten alkatetzatik. Orain, denborak eta gertaera zehatzek erakutsi dute EH Bildu izan dela Gasteizi egonkortasuna eta aurrerabidea eman diona". 

Viteroren ustez, alkateak bereak bailiran erakutsi dituela "Bilduk asmatutako eta bultzatutako proposamenak", eta eztabaidaren lehen saioak berrikuntza handirik ekarri ez izana deitoratu du. Horren aurrean, Viterok ziurtatu du Gasteizko Udaleko Euskal Herria Bilduk "lanean" jarraituko duela "Gasteizko herritar guztien ongizatea eta bizi-kalitatea hobetzeko". 

Iñaki Garcia Calvo PPren eledunaren arabera, berriz, ziklo baten itxiera da gaurko urratsa eta gogor kritikatu du alkatearen jarduna. "Kalean herritarrak bat datoz esatean Gasteizek inoiz izan duen alkate okerrena dela. Hiriko arazo eta erronka nagusietatik kanpo egon da beti", esan du. 

Buruzagi popularrak uste du PSOE, EAJ eta EH Bildu taldeen arteko akordioek kalte egin diotela Gasteizi. "Okerrera egin du hiriak. Zerga gehiago ordaintzen ditugun hiria utzi digute, eta trukean, inoizko zerbitzu okerrenak jasotzen ditugu. Segurtasun eza, etxebizitza gutxiago eta zaindu gabeko auzoak".

Azkenik, Garbiñe Ruiz Elkarrekin Podemoseko kideak, hitz bat erabili du legealdiaren balantzea egiteko: "Dezepzioa". Esan duenez, dezepzio hori ez dator Udal Gobernuak lanik egin ez duelako, Gasteizek gehien behar izan duenean, "lidergo politikorik egon ez delako" baizik. 

Alderdi moreko ordezkariak adierazi du "aukera historiko" bat galdu duela alkateak, "garai berri bat" martxan jartzeko.