"Hizkuntza-eskubidea ez da lehen mailako arazoa erakundeentzat"
Paul Bilbao, Kontseiluko idazkari nagusi eta Behatokiko lehendakariak aipatu duenez, "euskaldunon hizkuntza-eskubideen bermea ez da lehen mailako arazoa administrazioentzat. Hizkuntza-eskubideak bigarren mailako eskubideak dira eta haien urraketak ez du inolako ondoriorik eragiten. Euskara askatasunean erabiltzea galarazten zaio euskal hiztunari".
Egoera hori iraultzeko zer beharko litzatekeen ere aipatu du Kontseiluko idazkari nagusiak, "euskaldunon hizkuntza-eskubideen bermeari begira inflexio-puntua eman behar da hizkuntza-politiketan", azaldu du.
Hizkuntz Eskubideen Behatokiak 2009an jasotako espedienteak biltzen dituen urteko txostena aurkeztu du prentsaurrekoan. Gasteizko Canciller Ayala hotelean egindako prentsaurrekoan, urteko txostena aurkezteaz gain, Behatokiko zuzendari berriaren aurkezpena ere egin da agerraldian.
Behatokiko zuzendari berriak, Garbiñe Petriatik, Bilbaok egindako azken adierazpen horri ere heldu dio, "1.400 espediente bideratu izanak ondorio batera garamatza: inflexio-puntua nahitaezkoa da hizkuntza-politiketan". Aldaketa hori eman beharraren arrazoiak ere azaldu ditu Petriatik; lehenik, "bederatzigarrenez esan behar dugu hizkuntza-eskubideak lurralde guztietan eta administrazio guztiek urratzen dituztela". Bigarrenik, euskal hiztunen kontzientziari erreferentzia egin dio Behatokiko zuzendariak: "euskal hiztunaren kontzientzia gero eta handiagoa izanik, ulertezina da aldarrikapen horri erantzun ez izana", esan du Petriatik.
Txostenean jasotako ondorio zehatzen berri eman du Petriatik. Ipar Euskal Herriaren kasuan, "euskarak ikusezintasunean jarraitzen duela" esan du.
Hego Euskal Herriari dagokionez, Espainiako Estatuko Administrazioa aipatu du lehenik Petriatik. "Espainiako Estatuko Administrazioak oldarkor" agertzen jarraitzen du. Horren adibide dugu administrazio telematikoan euskara baztertu izana.
Nafarroako Gobernuarentzat, soilik gaztelania da administrazio-hizkuntza.
Eusko Jaurlaritzari dagokionez, hizkuntza-eskubideen bermerako mekanismoetan aldaketarik ez dela eman aipatu du Behatokiko arduradunak. "Urraketen aurrean ez-ikusiarena egiten du". Eremu sozio-ekonomikoan ere, ez da aldaketa eraginkorrik egin herritarren hizkuntza-eskubideak bermatzeko, Behatokiko zuzendariaren esanetan.
Bederatzigarren txostena da Behatokiak aurkeztu duena. Eta, ordezkarien arabera, "zoritxarrez, bederatzi urtez izandako beltzuneek bere horretan jarraitzen dute".
Zuzendari berria
Garbiñe Petriati Ijurra (Arbizu, 1962) izango da hemendik aurrera Behatokiko zuzendaria, Petriatik ibilbide luzea egin du euskalgintzan. 1986an helduen euskalduntze-alfabetatzean hasi zen. Hamabi urtez egon zen bai eskolak ematen, bai eta didaktika-zerbitzuan ere. Kontseiluaren Bai euskarari Sakanan proiektuan teknikari aritu zen. Azken bederatzi urteetan Bierrik fundazioaren kudeatzaile, tokiko hedabideen sustatzaile izan da.
Zure interesekoa izan daiteke
Gironako sutearen bilakaera ona da eta gauean zehar egonkortzea aurreikusten dute
Larunbat arratsaldeko azken orduan, Salvador Illa Generalitateko presidenteak iragarri du, "zuhurtzia osoz", Gironako Les Gavarreseko sutearen bilakaera ona dela eta suhiltzaileek gauean egonkortzea aurreikusten dutela. Suak 2.200 hektarea kiskali ditu eta 12.000 pertsona konfinatuta daude.
Sanferminetan ere indarkeria matxistaren kontra borrokatzeko aldarria ozen entzun da Iruñeko kaleetan
Itaia emakumeen mugimendu sozialistak deituta, manifestazio jendetsua egin dute arratsaldean Nafarroako hiriburuan. La Manada auziaren 10. urtemugan eta matxismoa gogortzen ari den honetan, antolatzeko eta borrokatzeko deia egin dute ehunka gaztek.
Manteroen aldeko kolektiboek "manteroak zapaltzeko mekanismo gaiztoa" salatu dute Bilbon
Beste bizibiderik ez duten manteroei isunak eta espetxe zigorrak ezartzen dizkieten bitartean, eta udaltzaingone jazarpena pairatzen duten bitartean, falsifikazioaren negozioaren konplize diren marka handiek poltsikoak betetzen dituztela salatu dute hainbat mantero eta herritarrek Mbolo Moye Doole eta Manteroekin Bat kolektiboek deitutako protestan.
San Fermin usaina dario jada Iruñeari
Txupinazorako egun gutxi falta diren honetan, kolore zuri-gorria nagusitzen hasi da Nafarroako hiriburuan. Ostalariak eta dendariak lanpetuta daude, prestaketa lanei azken ukituak ematen.
La Manada auziaren prozesu judizialak gizartearen haserrea piztu zuen
Bi auzitegik ez zuten ez larderiarik ez indarkeriarik ikusi 2016ko uztailaren 7an bost gizonek emakume bati egindako talde-erasoan, eta 2018an abusuagatiko zigorra eman zuten. Bitartean, kaleetan, Iruñean aurrena eta estatu osoan gero, oihu bat zabaldu zen: "Ez da abusua, bortxaketa da". Azkenean, aldarri zena, epai irmo batean islatu zen.
Gazte bat atxilotu dute Urretxun, pisukideari labanaz eraso egitea egotzita
Biktima, 23 urtekoa, Zumarragako Ospitalera eraman dute, aurpegian eta bularraldean zituen ebakiak sendatzeko.
Bypassa ezarri dute N-1 errepidean, Tolosa parean eta Donostiarako noranzkoan, igandera arte
Zorua hobetzeko lanak tarteko, bide zati horretan errei bakarra izango da noranzko bakoitzean.
Beroagatik alerta laranja ezarri dute astelehenerako ia Hego Euskal Herria osoan
Araban eta Bizkaiko eta Gipuzkoako barnealdean 38 ºC-rainoko maximoak espero dira, eta 41 ºC-rainokoak Foru Erkidegoaren erdialdean eta Erriberan. Kostaldean, Pirinioetan eta Nafarroako Kantauri isurialdean abisu horia ezarri dute eta termometroa 33-36 graduraino igoko da bertan.
Elkarretaratzea egin dute Donostian, hiriko gozoki-denda batean adingabe bati egindako sexu-erasoa gaitzesteko
Itaiak eta Amara Berriko Gazte Asanbladak deitu dute protesta, eta "eraso matxista bakoitzari aurre egin eta kaleak hartzeko" deia egin dute. Erasotzailea, dendaren jabea bera, kartzelan sartu dute.
Epaitegiak Euskal Udalekuak elkartearen aldeko epaia berretsi du, eta Arabako Foru Aldundiaren helegitea atzera bota
Epaileak bertan behera utzi du Sarrea Euskal Udalekuari Bernedon kanpamenduak antolatzeko ezarritako gaitasungabetzea. Legez Sarreak udalekuak ospa ditzakeen arren, antolatzaileek debekua indarrean sartu zenean martxan jarri zituzten alternatibei eustea erabaki dute.