Kontseilua

Euskararen Foru Legeak 40 urte betetzen ditu aurten, eta euskara lekua irabazten joan den arren, legeak bere horretan jarraitzen du, lurraldea hiru eremutan banatzen, bai eta nafarren hizkuntza eskubideak mugatzen ere. Euskararen ofizialtasuna lurralde osora hedatzea askoren aspaldiko eskakizuna da, baina tramite administratiboaz harago, borondate politiko argia eta negoziazio gaitasuna eskatzen ditu prozesuak.

Manifestazioa hiru zutabetan zatitu dute, eta Askatasun Plazatik atera den zutabean hainbat ordezkari politikok hartu dute parte: Ana Ollo Euskara kontseilariak, Unai Hualde Nafarroako Parlamentuko presidenteak eta EH Bilduko eta Geroa Baiko parlamentariek, besteak beste.

Euskararen aldeko mobilizazio handia egingo da gaur Iruñean Euskalgintzaren Kontseiluak deituta. 17:00etan hiru zutabe abiatuko dira hiriko hiru puntutatik, eta bakoitzak mezu bat eramango du: euskararen ofizialtasun osoa eskatu, hizkuntza politiketan jauzia emateko premia aldarrikatu, eta euskaltzaletasuna azpimarratzeko. Aurrez, hainbat ekintza daude martxan goizetik Nafarroako hiriburuan.

Larunbatean Iruñean egingo den Euskaltzaleen Martxaren atarian, Idurre Eskisabel Euskalgintzako Kontseiluko idazkari nagusia itxaropentsu mintzatu da, eta ekitaldi jendetsua izatea aurreikusten dutela ziurtatu du. Herritarren inplikazioa eskatzeko ez ezik, agintariei mezu zuzena helarazteko ere baliatuko dute hitzordua. Euskaraz bizitzeko eskubidea bermatzeko, baldintza sozialak, politikoak, kulturalak eta materialak behar direla aldarrikatuko dute.

Euskararen Aholku Batzordearen bilera zuzendu du gaur arratsaldean Imanol Pradales lehendakariak, Ibone Bengoetxea lehenengo lehendakariorde eta Hizkuntza eta Politikako sailburuarekin batera. "Euskararen etorkizunak kohesio soziala, aliantza berriak eta adostasun zabalak" behar dituela nabarmendu du.

'Pizkunderako Erronka 2036. Larrialditik indarraldirako jauzia' txostena aurkeztu du Euskalgintzaren Kontseiluak: orain arteko euskalduntze erritmoa bikoiztea eta urtero 30.000 hiztun irabaztea proposatzen da. Modu horretan, erabileran % 20ko langa gainditzea aurreikusten dute.

Apirilaren 13tik aurrera, EITBk bikoiztu egingo du ETB1 ONen seinalea, eta 07:00etatik 19:00etara haurrentzako euskarazko edukiak eskainiko ditu, etenik gabe, telebista konbentzionalean.

6.500 euskaltzale bildu zituen larunbatean euskararen aldeko erakundeak Bilbao Arenan. Balorazio positiboa eta baikorra egin du, eta aurrera begirako erronketan jarri du fokua.

Aktore, musikari zein bertsolariak igo dira oholtza gainera euskararen aldeko ekitaldian, eta ikuskizun musikatua eskaini dute Gorka Urbizuk, Maia Ibarnek eta Gontzal Mendibilek, besteak beste. Ane Labaka eta Sustrai Colina bertsolariak ere izan dira taula gainean. Txalo zaparrada batekin eta kantuan bukatu dute aldarrikapen artean abiatu den hitzordua.

Euskararen aldeko pizkunde berri baten premia gizarteratzea eta hizkuntza-politiketan jauzia emateko adostasun soziopolitikoa bultzatzea helburu duen ekitaldia egin dute Bilbao Arenan. 2026ko ekainaren 13rako hitzordua ere jarri dute euskaltzaleek.

Baionako Museoan ikusgai den Bernat Etxepareren "Linguae Vasconum primitiae" euskaraz inprimatutako lehen liburua, Parisera itzuliko dute bi hilabete pasatuta. Bere lekua hemen dagoela aldarrikatzearekin batera, euskararentzat aitortza eta baliabideak eskatu dituzte gaur Euskalgintzaren Kontseiluak eta Euskal Konfederazioak. Halaber, abenduaren 27an Bilbon izango den euskararen aldeko ekitaldian parte hartzeko deia egin dute.

Euskararen etorkizuna bermatzeko hizkuntza politiketan ezinbesteko jotzen duen “jauziaren” oinarriak jasotzen ditu dokumentuak, betiere adostasun soziala oinarri hartuta. Erakunde eta instituzioak interpelatu ditu “politika publiko ausart eta anbiziotsuak” egin ditzaten.

Gorenak VOX alderdiari men egin eta Udal Legea garatzen zuen dekretuaren hainbat artikulu baliogabetu berritan, erantzun bateratua eman dute gaur, Bilbon, 200 bat alkatek, udal hautetsik eta euskalgintzako ordezkarik, “euskararen defentsan”.

Euskalgintzaren Kontseiluak deituta, 11:00etan bilduko dira Euskal Autonomia Erkidegoko Auzitegi Nagusiaren atarian alderdi eta sentsibilitate ezberdinetako ordezkariak euskararen inguruan Gorenak emandako azken epaiari erantzun bateratu bat eman asmoz.

Gaurkoan albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.