Martek atmosfera galdu zuen eguzki-haizea eta erradiazioarengatik
Eguzki-haizea eta erradiazioa dira Martek bere atmosferaren zati handi bat galtzearen arrazoiak. Orain dela milaka miloi urte bizia egon zitekeen, baina orain mundu desertu eta izoztu bat da, Sciencek publikatu duen txosten baten arabera.
Hala azpimarratzen du Nasaren Maven espazio-zundak bidali duen informazioak. Marteko atmosfera ikertzeko diseinatu zuten, eta bidaltzen dituen datuak, Colorado Boulderko Unibertsitatea buru duten adituen talde batek aztertzen dituzte.
Marteko atmosferan dauden bi argon-isotopo moten kopurua neurtu dute adituek, arroketan harrapatuta gelditzen ez den eta beste elementu batzuekin erreakziorik ez duen gas noble bat.
Datuekin, "atmosferan egon zen argonaren % 65 inguru espazioan galdu zela" ondorioztatu zuten, komunikatuaren arabera. Metodo berdinekin, planetan zegoen CO2aren "gehiengoa" haustutzearengatik espazioan galdu zela" ere ondorioztatu zuten.
Ur likidoa, bizitzarako beharrezkoa dena, gaur ez da egonkorra Marteko azaleran, atmosfera hotzegia eta finegia delako horretarako.
Zure interesekoa izan daiteke
EAEko kanpinak erabat beteta egongo dira udan
Geroz eta jende gehiagok kanpinak aukeratzen ditu euren oporrak igarotzeko, besteak beste, zerbitzu ugari eskaintzen dutelako. Horren adierazle da okupazio maila: euskal kanpinak beteta daude abuzturako, eta uztailerako ere.
Bad Gyal, Juanes, Yandel eta Anuel AA musikariek jarriko diote musika Ibai Llanosen 'VI. Urteko Gauari'
80.000 lagun inguru izango dira uztailaren 25ean Cartuja estadioan burutuko den jaialdian. Bertan, afizionatuen arteko hamar boxeo-borrokaldi egingo dira.
Osakidetzan artatutako Gazako haurra egonkor dago, lehen balorazioak egin ondoren
Pazienteak sortzetiko begi-patologia du, eta ikusmen-gaitasunari eragiten dio. Lehen probak egin ondoren, adituak pronostikoa hobetzeko esku hartzeko aukeraren alde egitekotan daude. Euskal osasun-sistemak 28 gazatar artatu ditu dagoeneko.
Euskadin 1970az geroztik izandako ekainik beroena izan da, ezohiko bero-bolada baten ondorioz
Muturreko beroa batez ere ekainaren 21etik 27ra bitartean izan zen. Bero-bolada horrek 44 °C-tik gorako tenperatura maximoak utzi zituen Euskal Herriko hainbat txokotan, baita hainbat gau tropikal ere. Egoera hain izan zen larria, EAEn 39 alerta meteorologiko baino gehiago aktibatu baitziren; horien artean, 3 alarma gorri.
Angeriñe Elorriaga, USaPeko Euskara azterketako zuzentzailea: "Zeroa atera daiteke"
Angeriñe Elorriaga EHUko irakasle eta USaPeko Euskara azterketako zuzentzaileak azaldu duenez, zeroak Euskaran ez ezik beste ikasgai batzuetan ere egon badaude. Radio Euskadin egin dioten elkarrizketan azaldu duenez, EHU eta gainerako erakundeen babes falta sentitu du. Datorren urtean ez da zuzentzaile ariko.
64.000 migratzailek baino gehiagok eskatu dute Hego Euskal Herrian ezohiko erregularizazioa
49.451 pertsonak eman dute izena EAEn eta 14.886k egin dute Nafarroan. Eskaera nagusiak Bizkaian egin dira (28.834), eta Espainiako Estatuan ia 1,2 milioi eskaerara iritsi dira.
90 urteko gizon bat zauritu da Zestoan, adinekoen egoitza batean piztutako sutean
Sua egoitzako gela batean piztu da, eta dagoeneko itzali dute. Zauritutako gizona erredurekin eraman dute Donostia ospitalera eta gainerako egoiliarrak terrazara atera dituzte suhiltzaileek sua itzali bitartean.
Hiru atxilotu, bi Bizkaian, eraikuntzako 41 langile migratzaile esplotatzeagatik
Biktima ia guztiak egoera irregularrean zeuden eta 30.000 eurorainoko zorrak zituzten, lan-promesa faltsuek erakarrita. EITBk jakin duenez, miaketak egin dituzte Zamudion eta Barakaldon.
Pedrosa sailburua: “Euskara azterketan 0,5 jaitsi da nota. Esanguratsua da? Ikusi dugu Estatu mailan jaitsiera egon dela”
Begoña Pedrosa Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza sailburua Euskadi Irratiko Faktoria saioan izan da, eta USaPen emaitzei buruz hitz egin du, besteak beste. Euskarako azterketari dagokionez, zera esan du: “USaPeko Euskara azterketari dagokionez, 0,5 jaitsi da nota. Esanguratsua da? Ez dakit (…). Ikusi dugu Estatu mailan jaitsiera egon dela USaPen”. Berez, USaPen ohiko deialdian, behin-behineko datuei erreparatuz, 6,34 izan da batez besteko nota Euskara eta Literatura ikasgaian, behin-behineko batez besteko nota orokorraren gainetik (6,33). Emaitzak baxuagoak izan dira beste ikasgai batzuetan: Historia, 6,10; Kimika, 5,94; Matematika II, 5,08; Gizarte Zientziei aplikatutako Matematika, 5,05; eta Fisika, 3,98. Honako ikasgaietan, berriz, altuagoa izan da: Ingelesa, 7,16; Filosofia, 6,82; eta Gaztelania eta Literatura, 6,43.
4 urtera arteko seme-alabengatiko laguntzei buruz jakin beharrekoa: Berriro eskatu behar al dira? Zer baldintza eskatzen dira?
Orain arte, laguntzak seme-alabek 3 urte bete arte ematen ziren, eta orain urtebete luzatuko dira. Atzeraeraginez emango dira, 2026ko urtarrilaren 1etik.