Ilargi bitxikeriak
Gorde
Kendu nire zerrendatik

Zergatik ikusten da Ilargia egunean zehar?

Lurraren satelitea bitxikeriaz beteta dago; horren distira, posizioa eta teleskopio bidez aztertzeko elementuak daude, besteak beste.
Ilargiaren argazkia eguna denean. Egilea: Rikardo Agirregomezkorta.
Ilargiaren argazkia eguna denean. Egilea: Rikardo Agirregomezkorta.

Ilargia sinplea da begi bistan, baina kuriosoa da oso, fenomenoz beterik dagoelako. Besteak beste, zergatik ikusten da satelitea zeruan egunez edota zergatik aldatzen da horren distira hilabetez hilabete. Esteban Esteban astronomoa Radio Euskadiko “La Mecánica del caracol” programan egon da horrelako bitxikeriez hitz egiteko.

Ilargia horren fasearen arabera ikusten da egunean zehar. “Ilgora dagoenean arratsalde osoan ikus daiteke; ilbehera dagoenean,berriz, egunsentian”, azaldu du Esteban Esteban Durangoko Astronomia Ikasgelako arduradun eta Astronomia Heziketarako Elkarteko presidenteak. Ilbehera dagoenean, gauerdian ateratzen da eta goizez eta eguerdian ikus daiteke. Ilargi berria, aldiz, ikusezina da gauez, baina ez egunez, Eguzkitik hurbil dagoelako eta bere alde ilunena Lurrera begira dagoelako.

Urtarrilean eta abuztuan, neguan eta udan, ere desberdin antzematen da. Sateliteak zeruan egiten duen ibilbideak sortzeko eta sartzeko puntuek eragina dute, baita Ilargiaren faseak ere. Izan ere, Ilargiak Eguzkiaren bide bera egiten du. Ilargi betea dagoenean, izarrak sei hilabete lehenago egin zuen bidea egiten du. Neguan, esaterako, Eguzkiak sei hilabete lehenago egin zuen ibilbide bera egiten du. “Eguzkia oso altu dago udan, gehiago irauten du eta zerumugaren lerroaren gainetik dago”. Ilargia distiratsuago eta altuago egongo da, eta luzaroan egongo da ikusgai.

Ilgora dagoenean, Eguzkiak hurrengo urtaroan izango duen tokia hartzen du. Udaberria bada, Eguzkiak udan izango duen tokian egongo da. Aurrekoan bezala gertatuko da; Ilargia distiratsu eta altu egongo da, eta denbora gehiago iraungo du zeruan. Azkenik, ilbeheran aurreko urtaroko posizioa hartzen du. Udaberrian, esaterako, Eguzkiak neguan egiten duen ibilbidea egiten du; hots, baxu egongo da eta ibilbide txikiagoa izango du.

Satelitea irteteko eta sartzeko puntuak ere aldatzen dira, eta Eguzkiaren ibilbideari jarraitzen dio, urtaroaren eta Ilargiaren fasearen arabera. Ekinokzioak ekialdetik atera eta mendebaldetik sartzen dira. Solstizioetan, aldiz, irteera puntua iparralderantz edo hegoalderantz mugitzen da.

Ilargiari teleskopio bidez begiratuz gero, gauza bitxiak ikus daitezke, batean eta bestean. Horregatik, Estebanek “banalerroa” nabarmentzen du, argiztatuta eta ilun dauden aldeen arteko muga. Horren esanetan, “eremu ikusgarria” da eta “ikuskizun berezi bat” dago egunero bertan: forma arraroak, itzal luzeak eta, bi hilean behin, Ilargiko X-a.

Zure interesekoa izan daiteke

GRAFCAV2882. VITORIA, 05/05/2026.- Este martes se ha celebrado en la Audiencia Provincial de Álava la segunda sesión del juicio con jurado popular contra el presunto asesino de Maialen Mazón, la mujer de 32 años que estaba embarazada de gemelos en el momento de su asesinato en mayo de 2023. EFE/ L. Rico
18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

Maialen Mazon hiltzeagatik akusatutako gizonak biktimaren odol orbanak zituen arropetan

Ostiral honetan egin da Arabako Probintzia Auzitegian ustezko hiltzailearen aurkako epaiketaren bosgarren saioa. Auzipetuaren arroparen hainbat lagin aztertzeaz arduratu ziren Ertzaintzako bi adituk deklaratu dute gaur. Zehazki, haren galtzetan zegoen orban bat, eta alkandoran eta zapatiletan zituen orban batzuk ikertu dituzte, eta ondorioztatu dute odol orbanak zirela eta odol hori Mazonen DNArekin bat zetorrela. 

homenaje-Lukas-Agirre-efe
18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

Lukas Agirre hiltzeaz akusatutakoen "errugabetasun presuntzioa suntsitzeko zantzu nahikoak" ikusten ditu fiskalak

2022ko Gabonetan gertatu zen krimenaz akusatuta, hiru pertsona eseriko dira aulkian: hilketaren ustezko egilea, beharrezko laguntzailea (hiltzaileari labana eman ziona) eta krimena estali zuen neska bat. Gaur osatuta geratuko da herri epaimahaia, eta astelehenean hasiko da epaiketa bera, aurretiazko gaiak aztertuta. Fiskaltzak eta akusazio partikularrak 22 eta 25 urte arteko kartzela zigorra eskatzen dute.

18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

Eusko Jaurlaritzak Gaixotasun Infekzioso Emergenteen Aholku Batzordea aktibatu du hantabirusak eragindako alerta hurbiletik jarraitzeko

Gontzal Tamayo Osasun sailburuordea buru duen organoak bere lehen azalpenak eman ditu MV Hondius ontziaren egoera aztertu ondoren, eta lasaitasunerako mezua helarazi nahi izan du, Euskadin arriskua oso txikia dela goraipatuz; Osakidetzak, berriz, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Goi Mailako Isolamendu eta Tratamenduko Unitatea operatibo eta prest du edozein gorabeherari aurre egiteko.

Gehiago ikusi
Publizitatea
X