Amaren Esnearen Euskal Bankua: 7 urte haur goiztiarrei elikadurarik onena bermatzen
Ama-esnea da haur jaioberriei eman dakiekeen elikadurarik onena, are gehiago zegokion garaia baino lehenago edota behar baino txikiagoak jaio badira. Horixe baieztatu zion duela hilabete batzuk eitb.eus atariari Donostia Ospitaleko neonatologia saileko lantaldeak. Azaldu zuten haur horien biziraupena hobetu duen arrazoietako bat dela.
Hori dela eta, urtarrilak 27 dituen honetan, Ama-esnea Atearatzeko Mundu Egunean, Euskal Autonomia Erkidegoko Amaren Esnearen Bankua bisitatu nahi izan dugu, bertan tratatu eta gordetzen baita ama askok doan eman eta ondoren ospitaleetara bidaliko den esnea.
Transfusio eta Giza Ehunen Euskal Zentroan dago EAEko Esne Bankua, Usansolon. Bertan prozesatzen eta gordetzen dira Osakidetzak behar izaten dituen giza ehun eta sustantziak, besteak beste, azala, tendoiak eta emandako odola. 2017ko udazkenean hasi zen lanean eta zazpi urte daramatza ehunka amaren esnea jaso, aztertu, pasteurizatu, izoztu, gorde eta behar duten ospitaleetara banatzen.
Ospitaleek egiten dzkieten eskaeren arabera, esne emaile gehiago edo gutxiago behar izaten dituzte, baina, gutxi gorabehera, urtean 100 emaile izaten dituzte eta 420 litro esne jasotzen dituzte.
Emaile horiek bete beharreko baldintzak errazak izan ohi dira, haurra edoskitzen ari den ama batek betetzeko modukoak: ezin dute erre, ez alkoholik edan, ez sustantzia toxikorik hartu, elikadura orekatua eta osasungarria izan behar dute eta higiene neurri jakin batzuk bete.
Hori bai, 6 hilabete baino txikiagoa den umea izan behar dute. Izan ere, ama-esnearen ezaugarriak aldatu egiten dira edoskitzen ari den haurrak elikadura osagarria hartzeari ekiten dionean.
Behin esnea aterata, etxeko izozkailuan gorde beharko du emaileak eta 15 eguneko epean hori egiteko zehaztuta dauden 11 egoitzetako batean utzi: Transfusio eta Giza Ehunen Zentroan bertan, ospitale nagusietan, hiriburuetako emaileen puntu finkoetan eta Arrasate, Durango eta Gernikako osasun zentroetan.
Esnea uzteko egoitzetara joatea izan daiteke prozesu osoko "alderik zailena edo deserosoena", Aintzane Tierra emailearen ustez. Amurrion bizi da eta Gurutzetako ospitalera joan ohi da esnea eramatera. Hori dela eta, Esne Bankuaren arduradunak etorkizunean beste punturen bat zabaltzea aztertzen ari dira.
Esnea eman nahi izanez gero, gomendagarria da osasun zentroko emagin edo pediatrekin hitz egitea edo esneareneuskalbankua@osakidetza.eus helbidera mezu bat idaztea.
Zure interesekoa izan daiteke
Berehalako trafiko-kontrolak ezarri dituzte Oiartzunen eta Irunen, hirigunean zirkulazio-arazoak saihesteko
Ertzaintzak Oiartzungo landa-bideetako sarbideak zainduko ditu bereziki, mugan harrapatutako ibilgailuek ordezko bideak erabil ez ditzaten. Irunen, Udaltzaingoak iragazkiak ezarriko ditu, igarobideko trafikoak hirigunea kolapsatu ez dezan. Ostegun honetan, 10 kilometrorainoko auto-ilarak sortu dira Biriatun, Baionarako noranzkoan.
Hamar urteko mutiko bat hil da Burlatako etxebizitza batean izandako sutearen ondorioz
Sua hartu duen eraikineko hirugarren solairuko leihoetako batetik erori da eta ospitalera eraman dute, larri, kolpe ugarirekin.
14 dira Donostiako gozoki-saltzailearen sexu-erasoen biktimak
Ertzaintza 6 urteko epea ikertzen ari da, salatutako gertakarietako batzuk 2020koak baitira. Ustezko egilea behin behineko espetxealdian dago uztailaren hasieratik.
Anboto mendian 30 metroko altueratik erori ostean erreskatatutako 18 urteko emakume bat hil da
Istripua atzo, asteazkena, gertatu zen. Bi lekukok eman zuten abisua, gailurraren iparraldean biktima bihotz-arnasketako geldialdian zegoen bitartean, haren ondoan laguntza eske oihuka ari zen mutil bat prismatikoekin ikusi ostean. Gaur hil da gaztea, Gurutzetako ospitalean.
Urzainkiko suteak aktibo jarraitzen du, eta garrak perimetratzea da orain lehentasuna
Iñaki Elias Nafarroako suhiltzaileen buruak esan duenez, ez dago arriskurik herritarrentzat, baina eremu oso malkartsua izateak asko zailtzen ditu sua itzaltzeko lanak. Azken orduetan 4x4 ibilgailuentzako eta mangerentzako bideak irekitzea lortu dute, eta, horri esker, errazago heldu ahal izango diote suari, lurrez; airez, zortzi helikoptero ari dira lanean.
Enpresen iruzurrerako sare bat desegin dute Bilbon eta Castron
Guardia Zibilak bost pertsona atxilotu ditu talde kriminaleko kide izatea, iruzur egitea, dirua zuritzea, dokumentuak faltsutzea eta egoera zibila usurpatzea egotzita.
Izarrako igerilekua gaur itxi dute, ur eskasia dela eta
Urkabustaizko Udalak (Araba) udal igerilekuen denboraldia ohi baino lehenago ixtea erabaki du, ur kontsumo handia eta akuiferoen agortzea tarteko.
1.200 pertsona migrantetik gora lekualdatu dituzte Ceutako El Trampolin hondartzatik harrera-gune berrietara
Goizean ekin diote pertsona migratzaileak lekualdatzeko lehen faseari, uztail amaieran Ceutan izandako oldearen ondotik hondartza hustu asmoz. Lekualdatzea oinez eta taldeka egin da, inolako isitilurik gabe. Lekualdatutako ia erdiak hondartzara itzuli dira; gehienak, beren gauzak berreskuratzera, baina batzuk berriro han lo egiteko asmoz bueltatu dira.
Behi bat erreskatatu dute sasi artean, Faltzesko bosgarren entzierroan lubetatik erori ostean
Behia mugitu ezinik egon da hainbat minutuz, sasiz eta sastrakaz estalitako eremu batean harrapatuta. Azkenean, animalia bere kabuz irteten saiatu da, baina ez du askatzea lortu. Egoera horren aurrean, erreskate bat jarri da martxan, auzolanean sokak jarrita, zezena harrapatuta geratu den eremutik ateratzeko.
Rigloseko sutea egonkortu dute 14.500 hektarea kiskali ostean
Goizean Centenero, Ena eta Botayan herrietako bizilagunak beren etxeetara itzuli dira, atzo beste 13 herritako 583 bizilagunek egin bezala.