Mahatsak zuritu eta luzeka lau zatitan mozteak eztarria trabatzea saihets dezake 5 urtetik beherakoetan
Adituek argi diote ahal den heinean saihestu egin behar dela haur txikiek mahats osoak, fruitu lehorrak edo gozoki gogorrak jatea, eta janez gero, beti heldu bat ondoan dutela egin behar dutela. Gainera, eztarrian geldituz gero nola jokatu azaldu dute.
Mahatsak zurituta eta lautan moztuta Argazkia: EITB.
Urte amaierako ospakizunean mahatsak zuritu eta luzeka lau zatitan mozteak urte 5 urtetik beherakoei eztarria trabatzea prebenitu dezake, Ignacio Manrique doktoreak, Espainiako Pediatria Elkarteko (CSV-AEP) Bizi Euskarriko Batzordeko koordinatzaileak, nabarmendu duenez. Izan ere, egun honetan itotzeko arriskua handitu egiten da mahatsen kontsumoarekin, eta itotzea da, hain zuzen ere, haurren heriotza-kausa nagusietako bat.
"Ez dago urterik arrazoi horrengatik haurren batek larrialdietan amaitzen ez duenik, batzuetan ondorio larriekin edo atzeraezinekin", adierazi du Manrique doktoreak, eta azpimarratu du "eztarria trabatzea prebenitu daitekeela neurri egokiak hartuta eta, ezbeharren bat gertatzen bada, behar bezala jokatzen ikasita".
Horregatik, mahatsak azalik eta hazirik gabe uztea ere gomendatu du, azala irristakorra delako eta eztarrira "nahi gabe" irrist egin dezakeelako.
Segurtasun handiagoa izateko, Manriquek nabarmendu du garrantzitsua dela haurrak eserita eta lasai dagoenean kontsumitzea, eta, betiere, heldu batek gainbegiratuta; gainera, arto semolaren gusanitoak edo mahaspasak gomendatu ditu mahatsen alternatiba "seguru" gisa.
Hala ere, fruta horiek ez dira arrisku bakarra Eguberrietako oporretan, garai horretan gehiago jaten baitira turroiak, fruitu lehorrak, azukre-almendrak, arto-krispetak edo gozokiak. Azken horien kasuan, bereziki gogorrek eta biribilek, haur baten arnasbidea erabat blokea dezakete segundo gutxitan, ez baitira azkar desegiten eta erraz sartzen baitira eztarrian.
Hori dela eta, 0 eta 3 urte bitarteko haurrek gozokiak ez kontsumitzea gomendatzen dute eta gogorarazi dute 3-5 urteko taldeak arrisku handia izaten jarraitzen duela, baita senideek edo helduek gainbegiratuta ere. 5 urtetik gora, arrisku horrek behera egiten du, baina ez da desagertzen.
Nola jokatu eztarria trabatuz gero
Eztarria trabatuz gero, Manrique doktoreak egin behar ez direna gauzak azpimarratu ditu, esaterako, hatza ahoan sartzea objektua ateratzen laguntzeko, horrek are "sakonago bultza dezake" objektua eta lesioak eragin; edo haurra oinetatik altxatzea trabatutako objektua arnasbidetik ateratzen laguntzeko, "praktika ez-eraginkorra" izateaz gain, "arriskutsua" delako.
Hori jakinda, nola jokatu azaldu du. Azpimarratu du haurra kontziente dagoenean eta eztul eraginkorra duenean hobe dela ez esku hartzea eta bizkarrean kolperik ez ematea, eztula baita objektua kanporatzeko mekanismo naturala.
Konortea izanda ere, eztula ez bada eraginkorra edo arnasa hartzeko zailtasunak baditu, laguntza eskatu beharko zaie inguruko pertsonei edo 112 telefonoan; ahoa begiratu behar da eta objektua atera, soilik irisgarria denean; hala ez bada, bost kolpe eman beharko dira bizkarrean (eskapula artean, sorbalden azpiko hezur irtenen artean), eta, ondoren, abdomeneko bost konpresio egin (Heimlichen maniobra). Urrats horiek errepikatu egin beharko dira haurrak arnasa ondo hartu arte, objektua kanporatu arte edo konortea galdu arte.
Azken kasu horretan, haurrak konortea galtzen badu, bihotz-biriketako oinarrizko bizkortze-maniobrak hasi beharko dira, eta berehala jarri harremanetan larrialdi-zerbitzuarekin. Behin objektua kanporatzen denean, ospitalera eraman beharko da haurra, lesioak edo konplikazioak baztertzeko.
Zure interesekoa izan daiteke
Erreskate ugari izan dira Aste Santuan euskal kostaldean
Jai egunak lausotzetik gertu izan diren egoerak bizi izan dira egunotan, eta erreskate ugari egin behar izan dira itsasoan, bai marearen igoerak ezustean harrapatu dituen pertsonenak, bai korronteek arrastan eramandako edo olatuek harrapatutako pertsonenak. Zorionez, ez da biktimarik izan.
25 eta 28 urteko bi gizon atxilotu dituzte Gasteizen, bikotekideari eta bikotekide ohiari eraso egitea egotzita
Gasteizko Udaltzaingoak pasa den ostegunean eta ostiralean egin zituen atxiloketak, astearte honetan jakitera eman duenez.
Martinezek esan du garrantzi handikoa dela ohitura osasungarriak izatea, osasunari eragiten dioten faktoreen % 50 baitira
Osasun sailburuak ariketa fisikoa egitera, elikadura zaintzera eta alkohol eta kalamu kontsumoa murriztera animatu ditu herritarrak, Osasunaren Nazioarteko Eguna dela eta.
Mugikorrak alboratu eta familiaz gozatzeko gonbita, apirilaren 18an, EAEko hiriburuetan
Eusko Jaurlaritzak antolatuta, Mugikorrik Gabeko Eguna Familian izango da Donostian, Bilbon eta Gasteizen. Familia inguruan teknologiaren erabilera kontzienteagoa sustatzea du helburu egitasmoak. “Ongizate emozionala zaintzeko eta senideekin egotearen balioa berreskuratzeko keinu txiki” gisa aurkeztu du Nerea Melgosa Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoko sailburuak.
Bizkaitik Nafarroara droga eramaten zuen gaizkile sare bat desegin dute: lau lagun atxilotu eta 22 kilo speed atzeman dituzte
Ortuellako etxebizitza batetik Nafarroara banatzen zen, eta droga 76 urteko gizon batek garraiatzen zuen.
Manifestazioa deitu dute arratsalderako Berrizen, asteleheneko eraso matxista larria salatzeko
48 urteko gizonezkoa emaztea hiltzen saiatu zen Berrizen, eta emakumea helikopteroz eraman zuten Gurutzetako Ospitalera. Atxilotuak polizia-etxean jarraitzen du, epailearen aurrean deklaratzeko zain. Bestalde, Berangoko Udalak deituta, elkarretaratzea egingo dute arratsaldean Amaiaren hilketa salatzeko. Apirilaren 1ean bikotekideak hil omen zuen, Basaurin, baina berangoztarra zen.
Gipuzkoako hainbat garajetan eta trastelekutan ustez lapurretak egin dituen gaizkile talde bat desegin dute
Batez ere, Goierri inguruan egin dituzte lapurretak. Ertzaintzak dei egin die lapurreta horien biktima izan diren herritarrei, Beasaingo komisariara joan daitezen, euren objektuak han dauden egiaztatzera.
Ia 30 graduko tenperaturarekin, uda itxura hartu du Pazko astelehenak
Ezohiko itxura hartu du Pazko astelehenak. Eguraldi beroak hondartzak eta kaleak jendez gainezka utzi ditu. Hotelen betetze-maila % 80-90 ingurukoa izan da Aste Santuan.
Gasteizek lotura zuzena izango du Kanaria Handiarekin ekainaren 15etik irailaren amaiera arte
VIA sozietatearen esleipena lortu ondoren, Binter airelineak astelehen eta ostegunetan jardungo du Forondan. Ibilbide horri esker, Kanarietako artxipelagoko beste aireportuekin lotura egin ahal izango da, bai eta Portugalgo eta Afrika mendebaldeko beste aireportu batzuekin ere.
Hiru pertsona zauritu dira Berangon, lau autok elkar jo ostean
Zauritutako lagunak Gurutzetako ospitalera eraman dituzte, eta auto-ilarak sortu dira istripua gertatu den lekuan. 14:00etarako, baina, bere onera itzuli da zirkulazioa.