Osakidetzak ebakuntza itunpeko zentroetan egiteko aukera eskainiko die 6 hilabete baino gehiago zain egondako 1.800 pazienteri

Osakidetzak itunpeko osasun-zentroetan ebakuntza egiteko aukera eskainiko die 180 egun baino gehiago zain daramatzaten 1.794 pazienteri. Zerrenda handitu egin da medikuen grebaren ondorioz. Grebaren arrazoia Esparru Estatutua negoziatzea da, eta hori Estatuaren eskumen esklusiboa dela adierazi du Alberto Martínez Osasun sailburuak.

Martinezek adierazi du medikuen hilabete honetako astebeteko grebaldiaren ondoren ere egoerak blokeatuta jarraitzen duela, “elkarrizketarik gabeko agertoki batean”. Haren esanetan, “beste aukera bat galdu da”, eta denborak aurrera egin ahala, “zantzu guztien arabera, protestak maiatzean ere jarraituko du, baita ekainean ere”; are gehiago, ez da “irtenbiderik" ikusten epe labur-ertainean.

Azpimarratu du grebaren arrazoia Esparru Estatutua dela, eta lege hori Osasun Ministerioaren eskumen esklusiboa denez, “gatazkaren jatorria eta konponbidea Estatu mailan” daudela.

Hala ere, ohartarazi du grebak bestelako ondorioak ere eragiten dituela, bereziki itxarote-zerrendak trinkotzea. Horren harira, kritikatu du Ministerioa ez dela jarduten ari, "autonomia-erkidegoek kudeatzen" dituztelako "osasun-zerbitzuak".

Ildo horretan, Osasun Ministerioa "Esparru Estatutua berritzeko prest ez badago", Eusko Jaurlaritza eskumen horren transferentziari ekiteko prest dagoela berretsi du, eta "etsigarritzat" jo du Ministerioaren eta Eusko Jaurlaritzaren agendak hain desberdinak direla ikustea; izan ere, “lan- eta osasun-krisi betean, Osasun Sistema Nazionalak ministerioaren arreta berezia beharko luke, eta ministroak beste gai batzuk lehenetsi ditu, ez da negoziatzera eseri eta autonomia-erkidegoak seinalatu ditu”.

Martinezen esanetan, “Ministerioaren agenda oportunista eta elektoralistaren aurrean, Euskadiko osasun-agendak bi lehentasun argi ditu: pazienteak eta profesionalak”. Horren harira, galdetu du: “Oinarrizko lege baten inguruko krisi batean ministroak erkidegoei errua botatzen badie, zertarako behar dugu Osasun Ministerioa?”.

“Beste galdera bat ere egingo nuke: ba al dago inor Osasun Ministerioan?”, gaineratu du. Era berean, ziurtatu du Eusko Jaurlaritzak bere eskumenak “lehen egunetik aitortu eta bere gain hartu” dituela, eta “entzuteko, hitz egiteko eta akordioak bilatzeko prest" egon dela, eta "egoten jarraituko" duela.

Osasun Sailak pazienteentzako agenda bat garatu duela nabarmendu du, talka-plan baten bidez, eta gogorarazi du 2025aren amaieran itxarote-zerrendek pandemia aurreko datuak zituztela. Era berean, adierazi du “elkarrizketak eta akordioak” dituztela eragile profesional guztiekin, mahai sektorialean lortutako adostasunekin eta sindikatu guztiekin egindako alde biko bileretan.

Ildo berean, azaldu du azken asteetan hainbat belaunalditako osasun-profesionalekin bilera zuzenak sustatu dituela, 50 urtetik gorakoekin eta beherakoekin bereizita, “bitartekaririk gabe entzuteko, haien kezken eta proposamenen berri zuzenean jakiteko eta langileek duten atsekabearen muina ulertzeko”.

Gainera, esan du Euskadiko Medikuen Sindikatuarekin harremana “arina eta etengabea” dela, eta “aurrera egiten" ari direla "Eusko Jaurlaritzaren eskumenekoak diren aldarrikapenen balorazioan”.

Azpimarratu du lan hori “arduraz eta errealismoz” egiten ari direla, jakinda autonomia-esparruan lor daitezkeen akordioek ez dutela greba bertan behera uztea ekarriko, “izan ere, Estatuko mobilizazioa da, Osasun Ministerioari zuzendua”. Horregatik, esan du: “Asko edo gutxi egin dezakegu, ahal diren akordio guztiak itxi ditzakegu, baina grebaren arrazoiari irtenbidea ematea ez dago gure esku; akordioak lortzeko dugun gaitasuna Ministerioaren negoziazioaren menpe dago”.

Elkarrizketa profesionalekin

Hori esanda, Alberto Martinezek iragarri du "ministerioen agendaren lehentasuna zein den ikusita", Osasun Sailak profesionalekin hitz egiten eta lan egiten jarraituko duela, sindikatu profesionalen eskutik, eta aurreratu du datorren maiatzaren 6ko mahai sektorialean akordioa eramango dutela karrera profesionalean egoiliarrak prestatzeko denbora aitortzen duen dekretuaren inguruan.

Pazienteei dagokienez, azaldu du gutxieneko zerbitzuen barruan bermatu dela paziente onkologikoei arreta emango zaiela, bai eta patologikoei ere, eta horien pronostikoa denbora-tarteen arabera egingo dela.

180 egun baino gehiago zain

Grebak irauten duen bitartean, ebakuntza kirurgiko baten zain 180 egun baino gehiago daramatzaten pertsonei —1.794 dira orain; iazko azaroan, 189— Osasun Sailak hitzartutako zentroetan operatuak izateko borondatezko aukera eskainiko die, "orain arte kontratatu ditugun deribazioak erabiliz, eta, beraz, ez du kostu gehigarririk ekarriko", iragarri du Martinezek.

Helburua "itxaronaldi metatuan dauden gaixoak artatzea eta itxarote-zerrendak arintzea da, legezko mekanismoak erabiliz eta gaixoen aukera-askatasuna errespetatuz", azpimarratu du.

Era berean, datorren astean Osasun Ministerioari helaraziko diote, idatziz eta modu ofizialean, "Esparru Estatutuaren negoziazioa modu errealistan eta zintzoan bere gain har dezala", eta eskumen hori Euskadira transferitzea proposatuko diote.